مقایسه فنی و اقتصادی دو سیستم آبیاری قطره‌ای نواری و نشتی و سطوح مختلف ازت بر‌ میزان عملکرد و کارایی مصرف آب محصول سیر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، سازمان تحقیقات، آموزش

2 مربی پژوهش بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، همدان، ایران

3 دانشیار پژوهش، موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی‌، کرج، ایران

4 استادیار پژوهش بخش تحقیقات اقتصادی، اجتماعی و ترویج کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، همدان، ایران.

5 بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی،

چکیده

وقوع خشک­سالی­های اخیر و بحران کم­آبی لزوم استفاده از سیستم­های نوین آبیاری به منظور استفاده مناسب و افزایش بهره­وری از منابع آب را می­طلبد. بنابراین این پژوهش به­منظور بررسی اثر دو سیستم آبیاری تیپ و نشتی و سطوح مختلف ازت بر میزان عملکرد، کارایی مصرف آب محصول سیر در ایستگاه اکباتان مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی همدان، به­صورت کرت­های خرد شده در قالب بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا گردید. سیستم آبیاری در دو سطح نشتی و تیپ به­عنوان عامل اصلی (A) و کود ازته در سه سطح 0، 60 و 120 کیلوگرم ازت به­عنوان فاکتور فرعی (B) منظور شد. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که اثر دو سیسستم آبیاری بر میزان عملکرد محصول و وزن سیرچه معنی­دار نبوده و دو سیستم مورد استفاده، عملکرد تقریبا یکسانی داشته­اند. میانگین کارایی مصرف آب در دو روش آبیاری تیپ و نشتی به­ترتیب kg/m3 6/5 و  kg/m34/2 کیلوگرم بر مترمکعب تعیین شد. سیستم آبیاری تیپ با کاهش 54 درصدی در آب مصرفی نسبت به روش نشتی باعث افزایش 138 درصدی کارایی مصرف آب شد. بیش­ترین میزان کارایی مصرف آب مربوط به سطح کودی kg/ha 60 با میزان kg/m3 27/4 شد. با توجه به این­که نسبت منفعت به هزینه در دو سناریوی افزایش سطح زیر کشت و حفظ منابع آب به­ترتیب 84/2 و 54/2 می­باشد. بنابراین بکارگیری سیستم آبیاری قطره­ای نواری در زراعت سیر اقتصادی است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Technical and economical comparison of two irrigation systems, tape and furrow irrigation and different levels of nitrogen on yield, water use efficiency of garlic product

نویسندگان [English]

  • ali ghadami firouzabadi 1
  • ali nosrati 2
  • Hossein Dehghanisanij 3
  • ali jafari 4
  • Reza Bahramloo 5
1 Assistant Prof, Department of Agricultural Engineering Research, Hamedan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization,
2 Research Instructor, Seed and Plant Improvement Research Department, Hamedan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization, Hamedan, Iran
3 Associate Researcher, Agricultural Engineering Research Institute, Karaj, Alborz, Iran
4 Associate Prof, Agricultural Engineering Research Institute. Agricultural Research, Education and Extension Organization, Hamedan, Iran.
5 Agricultural Engineering Research Institute Department, Hamedan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, AREEO, Hamedan, Iran
چکیده [English]

Recent droughts and water crisis require the use of modern irrigation systems In order to properly use and increase the productivity of water resources. Therefore, this study was carried out to investigate the effect of two irrigation systems (Tape and Furrow Irrigation system) and different nitrogen levels (0,60,120 kg .ha-1) on yield, water use efficiency of garlic product at Ekbatan station, Hamedan Agricultural and Natural Resources Research Center. Experiment was laid out in a randomized complete block design arranged in a split plot with three replication. Two irrigation systems (Tape and Furrow Irrigation) were as main plot and different amount of N (0, 60, 120 kg.ha-1) were as sub plots. The results of analysis showed that effect of different irrigation system on yield and bulb weight wasn’t significant and the yield was equal in two irrigation systems approximately. The average of water productivity in two irrigation systems was 5.6 and 2.4 Kg. m-3. Water consumption in Tape irrigation relative to Furrow irrigation decreased about 54 %. The amount of water productivity in tape irrigation was increased about 103 percent relative to furrow irrigation. Respectively. The maximum of water productivity (4.27 kg/m3) related to 60 kg.ha-1 of N treatment. Considering that the cost-benefit ratio in two scenarios: increasing the area under cultivation and preservation of water resources was 2.84 and 2.54 respectively, therefore the use of drip irrigation system is economical for the garlic product.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Benefit- cost ratio
  • Irrigation methods
  • Net Present Value
سازمان جهاد کشاورزی همدان. 1393. آمار پایه­ای کشاورزی استان همدان، معاونت برنامه­ریزی و امور اقتصادی. 99 صفحه.
ترک­نژاد،ا.، آقایی،م.، جعفری،ح.، شیروانی،ع.ر.، روئینتن،ر.، نعمتی،ع و شهبازی،خ. 1385. ارزیابی فنی و اقتصادی روش آبیاری قطره­ای در گندم و مقایسه آن با روش آبیاری سطحی، پژوهش و سازندگی در زارعت و باغبانی. 72: 36-44.
سلطانی،غ.ر. 1389. اقتصاد مهندسی، انتشارات دانشگاه شیراز. 268ص. شیراز
شرکت آب منطقه­ای همدان. 1394. سیمای آب در استان همدان. معاونت برنامه­ریزی و بهبود مدیریت. 40 صفحه.
صدرقاین،ح. 1391. اثر سامانه آبیاری قطره­ای نواری بر عملکرد کمی و کیفی چغندرقند. مجله پژوهش آب در کشاورزی. 26. 3: 275-288.
 صمدوند،س.، تاج­بخش،م.، انوری،ک و احمدآلی،ج. 1393. تاثیر سامانه­های آبیاری قطره­ای نواری (Tape)  و نشتی در کشت یک و دو ردیفه بر عملکرد و کارآیی مصرف آب ذرت دانه­ای. مجله علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی، علوم آب و خاک. 18 70 : 119-113.
شرقی،ط. 1394. تحلیل آثار راهبردی انتقال آب کشاورزی به صنعت و طراحی الگویی برای ساماندهی آن در استان یزد. رساله دکتری، دانشکده اقتصاد و توسعه کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران.
قدمی فیروزآبادی،ع و میرزایی،م .1383. کارایی مصرف آب و عملکرد محصول چغندرقند در دو سیستم آبیاری تیپ و نشتی .دومین کنفرانس سراسری آبخیزداری و مدیریت منابع آب و خاک.کرمان.
قدمی فیروزآبادی،ع. 1384. مدیریت بهره­برداری از سیستم­های مختلف آبیاری (مطالعه موردی: دشت قهاوند همدان). دومین کنفرانس سراسری آبخیزداری و مدیریت منابع آب و خاک- کرمان.
قدمی فیروزآبادی،ع.، سیدان،س.م. و مظاهری لقب،ح. 1390. ارزیابی فنی و اقتصادی اثر دو روش آبیاری قطره ای (تیپ) و شیاری بر عملکرد دانه و کارایی مصرف آب در چهار رقم کلزا. مجله علوم زراعی ایران. 13. 2: 325-335.
قدمی فیروزآبادی،ع.، میرزایی،م،ر و سیدان،س.م. 1391. اثر آبیاری قطره­ای، جویچه­ای و کود شیمیایی در تولید بذر چغندر قند. مجله پژوهش آب در کشاورزی. 26. 1: 28-13.
مولائی،ب.، قیصری،م.، مصطفی­زاده فرد،ب.، لندی،ا و مجیدی،م.م. 1394. بررسی عملکرد و ویژگی­های آن برای دو رقم سیب­زمینی در روش­های آبیاری بارانی و قطره­ای- نواری. مجله علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی، علوم آب و خاک. 19. 71: 250-241.
نیکخواه،ع و دهقانی،غ.ر. 1393. برآورد قیمت متوسط هر متر مکعب آب چاه­ها در دشت‌های استان همدان و مقایسه آن با تعرفه­های ابلاغی، مجموعه مقالات اولین همایش منطقه­ای بحران آب و بهره­وری، چالش­ها و راهکارها. استانداری همدان: 243-255.
Blank,L.T and Tarquin, A.J. 1998. Engineering Economic, 4 the Edited, MacGraw-Hill Publisher. P. 160-161.
Cassel Sharmasarkar,F., Sharmasarkar,S., Miller,S.D., Vance,G.F and Zhang,R. 2001. Assessment of drip and flood irrigation on water and fertilizers use sufficiency’s for sugar beets.Agricaltulal water management 46:241-251
Darwith,T., Atallah,T., Elkhath,M and Hajasan,S. 2002. Impact of irrigation and fertigation on leaching and soil–ground water contamination in Lebanon.17th World Congress of Soil Science., 14-21 August, Thailand.
Flink,M., Pettersson,R and Andven,O. 1995. Growth dynamics of winter wheat in the field with daily fertilization and irrigation. Journal of Agronomy and crop Science. 174.4:239-252.
Jamroz,M., Ishtiaq,M., Nisar,N., Niaz,M., amiher,B.J and Lqbal,J. 2001. Effect of Different Planting Dates and Spacing on Growth and Yield of Garlic Cv. Bianco.online Journal of Biological Sciences. 1 .4 : 206-208
Lipinski,V., Gaviola,S., filippini,M and Burba,J. 1994. Effect of irrigation, nitrogen fertilization and clove size on yield and quality of colored garlic in vallede uco.III Gurso taller sobre produccion, comerializacion and ustralizcion de aje. 235-245.
Malik,R., Kumar,K and Bhandari,A. 1994. Effect of urea application through drip irrigation system on nitrate distribution in loamy sand soils and Garlic yield. Journal of the Indian Society of Soil Science.4.1: 6-10.
Navarrete,G., Fritsch,F., Ferreyra,E. 1991. Irrigation and fertilization in garlic crop. Agriculture Technical AGTCA9 .51.3: 237-244.
Panchal.G., Modhwadia,M., Patel,J., Sadaria,S and Patel,B. 1992. Response of garlic to irrigation, nitrogen and phosphorus. Indian Journal of Agronomy.37.2:397-398.
Pandey,U and Singh,D. 1993. Response of garlic to different levels of irrigation and nitrogen. News letter National Horticultural Research and Development Function.13:3-4, 10-12.
Pandey,U., khanpara,V. 1995. Micro irrigation for a changing world proceeding of the fifth International micro irrigation congress.464-469.
Rosseger,S., Damm broth,M., Siegert,E. 1977. Results of trickle irrigation in new crops. Land bouforschung-Volkenrode. 27.2: 81-98.
Seno,S. 1997. Effects of irrigation frequency and nitrogen rates on garlic (Allium Saivuml.) C.v.Roxo perola cacador.Cultura Agronomia.6.1: 29-40.
Sidnu,A and Sandhu,K. 1992. Effect of method of urea application on barley.Journal of Research Punjab Agricultural university.29.3:338-340.
Singh,N., Sood,M.C and Slxl,S. 2005. Evaluation of potato based cropping sequences under drip, sprinkler and furrow methods of irrigation. Potato Journal. 32.3/4: 145-146.