امکان‌سنجی بهره‌برداری تلفیقی آب دریا جهت آبیاری گیاه گشنیز (Coriandrum sativum L.)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی آب و خاک، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 گروه مهندسی اب ، دانشکده مهندسی اب و خاک ، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران

3 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.

چکیده

تنش شوری از عوامل محدودکننده رشد در تولیدات کشاورزی است که خسارات فراوانی به کشت و کار محصولات کشاورزی وارد می‌سازد. به‌منظور کاهش و یا توقف تنش شوری، راهکارهای متعددی توسط محققین مختلف ارائه شده است. یکی از راه‌های کاهش خسارات تنش شوری، مدیریت تلفیقی استفاده از آب شور می‌باشد. این تحقیق با هدف بررسی اثر رژیم‌های تلفیقی آب دریا با آب شهری بر خواص فیزیولوژیکی و شیمیایی اندام هوایی گیاه دارویی گشنیز در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان در سال 96-1395 انجام شد. تیمارهای مورد استفاده در این پژوهش شامل چهار مدیریت آبیاری (آب شهری، 25، 50 و 75 درصد حجمی آب دریا و آب شهری) بود. نتایج نشان داد که مدیریت‌های آبیاری در سطح یک درصد بر وزن تر بوته، ارتفاع بوته، تعداد شاخه جانبی و شاخص سبزینگی معنی‌دار شده، ولی بر تعداد برگ در بوته برگ و وزن خشک بوته در سطح احتمال 5 درصد معنی‌دار شد. بیشترین میزان وزن تر و خشک اندام هوایی و تعداد برگ در بوته مربوطه به آبیاری با آب شیرین به ترتیب به میزان 3/10، 87/1 گرم و 15 برگ بود. پس از تیمار شاهد، تیمار یک چهارم در میان آب دریا و آب شیرین در تمامی صفات بیشترین میزان را در وزن تر و خشک بوته و تعداد برگ در بوته را به خود اختصاص داده است. افزایش شوری به میزان یک سوم منجر به کاهش وزن تر و خشک بوته به میزان 9/53 و 0/61 درصدی شد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Feasibility of using conjunctive irrigation with seawater to irrigate coriander (Coriandrum sativum L.)

نویسندگان [English]

  • Farasat Sajadi 1
  • MOUSA HESAM 2
  • saber jamali 3
1 PhD student, Department of Water Engineering, Faculty of Water and Soil Engineering, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Iran
2 Department of Water Engineering, Faculty of Water and Soil Engineering, Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Iran
3 PhD student, Department of Water Engineering, Faculty of Agriculture, Ferdowsi university of Mashhad, Mashhad, Iran.
چکیده [English]

Salinity is a limiting factor in agricultural production that inflicts great damages on agricultural products. In order to decrease or stop salinity stress, numerous methods are proposed by different researchers. One of the methods to reduce the damages of salinity stress is the conjunction use of fresh and seawater. The goal of this study was to investigation the effect of conjunctive irrigation with seawater and fresh water on yield and yield components of Coriander (Coriandrum sativum L.) in greenhouse condition. the research was done based on completely randomized design including 3 replications as pot planting in Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources during 2016. In this study, four irrigation regimes existed of (Irrigation with one-fourth of sea water with tap water, Irrigation with half seawater and then one more half with fresh water, Irrigation with three-fourth of sea water with tap water, Irrigation with tap water). The results inducted that the effect of different moderation of irrigation regimes on shoot fresh weight, plant height, branches number and chlorophylls were highly significant (P<0.01), but Leaf number per plant and shoot dry weights were significant at 5 percent levels (P<0.05). The highest amount of shoot fresh weight (10.3 gr), shoot dry weight (1.87 gr) and Leaf number (15) was measured at irrigation by tap water. The result showed that the one-fourth seawater and tap water irrigation regime compared to other regimes after control regimes had the highest of all of them properties. increased one-fourth of seawater has resulted to decreasing of shoot fresh and dry weight 53.9 and 61.0 percent, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Chlorophylls
  • conjunctive irrigation with seawater moderation
  • Coriander
  • Evaporation pan (A class)
  • salinity stress
امام،ی و نیک‌نژاد،م. 1390. مقدمه‌ای بر فیزیولوژی عملکرد گیاهان زراعی (ترجمه). انتشارات دانشگاه شیراز. 571 ص.

جمالی،ص.، شریفان،ح و سجادی،ف. 1396. بررسی اثر آبیاری با روش تلفیق آب دریای خزر و آب شیرین بر خواص فیزیولوژیکی و بهره‌وری آب در گیاه جعفری. آبیاری و زهکشی ایران. 11. 6: 946-935.

جمالی،ص.، سجادی،ف. و شریفان،ح. 1395. تاثیر سطوح مختلف شوری بر برخی خصوصیات مورفولوژیکی گیاه کینوا (Chenopodium quinoa Willd.) در شرایط متفاوت رطوبتی. دومین کنگره ملی آبیاری و زهکشی ایران. اصفهان.

حسن‌لی،م.، پارسی‌نژاد،م و ابراهیمیان،ح. 1395. افزایش کارآیی مصرف آب آبیاری در شرایط استفاده از آب شور در آبیاری قطره‌ای. علوم و مهندسی آبیاری. 39. 3: 194-187.

حیدری،م.، عقیلی،م و سلطانی‌نژاد.ا. 1383. اثر ضد التهابی و بی‌دردی میوه‌ی گشنیز در موش سوری. مجله علمی دانشگاه علوم پزشـکی و خدمات بهداشتی درمانی قزوین. 33 : 3-8.

دریادل،ن. 1393. بررسی ویژگی‌های مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی گیاه گشنیز تحت تاثیر تنش شوری. پایان­نامه کارشناسی ارشد. زیست‌شناسی. دانشگاه دامغان.

زارعی،م.ا. 1385. بررسی الگوی توزیع شوری در خاک تحت سه رژیم آبیاری در آبیاری کرتی. پایان­نامه کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی، دانشگاه شهرکرد.

ستایش‌مهر،ز و اسماعیل‌زاده بهابادی،ص. 1392. اثر تنش شوری بر برخی خصوصیات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی در گیاه گشنیز. پژوهش‌های تولید گیاهی. 20. 3: 128-111.

سودائی‌زاده،ح.، تجملیان،م و رفیعی‌الحسینی،م. 1395. تاثیر تلفیق آب شور و شیرین بر برخی شاخص­های مورفولوژیکی گیاه مرزه. گیاه زراعی و تنش‌های محیطی. 1. 1: 62-55.

کافی،م.، صالحی،م و عشقی‌زاده،ح.ر. 1389. کشاورزی شورزیست. راهبردهای مدیریت گیاه، آب و خاک) تالیف.( انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد.

مولوی،ح محمدی،م و لیاقت،ع.م. 1391. اثر مدیریت آب شور طی دوره رشد بر عملکرد و اجزای عملکرد ذرت دانه‌ای و پروفیل شوری خاک. علوم و مهندسی آبیاری. 35 .3: 18-11.

میرمحمدی میبدی،س.ع.م و قره‌یاضی،ب. ١٣٨١. جنبه‌های فیزیولوژیک و به‌نژادی تنش شوری گیاهان .انتشارات دانشگاه صنعتی اصفهان.

Allen,L.H. 1991. Effect of increasing carbon dioxide levels and climate change on plant growth,evapotranspiration, and water resources in the West Under Conditions of Climatic Uncertainty. 14-16 Nov. 1990.,Scottsdale, AZ. National Research Council, National Academy Press, Washington DC. 101-147.

Ashraf,M.Y. 2009. Biotechnological approach of improving plant salt tolerance usingantioxidants as markers.Biotechnology advances. 27: 84-93.

Besma,B.D and Denden,M. 2012. Effect of salt stress on growth, anthocyanins, membrane permeability and chlorophyll fluorescence of okra (Abelmoschus esculentus L.) seedlings. American Journal of Plant Physiology. 7:174-183.

El-Hendawy,S.E., Yuncai,H., Yakoutb,G.M., Awad,A.M., Hafiz,S.E and Schmidhalter,U. 2005. Evaluating salttolerance of wheat genotypes using multiple parameters. European Journal of. Agronomy. 22: 243–253.

Enteshari,S and Sharifian,S. 2012. Influence of salicylic acid on growth and some biochemical parameters in a C4 plant (Panicum miliaceum L.) under saline conditions. African Journal of Biotechnology. 11. 3: 621-627.

Guo,F and Tang,Z.C. 1999. Reduced Na+ and K+ permeability of K+ channel in plasma membrane isolated from roots of salt tolerant mutant of wheat. Chinese Science Bulletin. 44.9: 816-821.

Jamil,M., Lee,C.C., Rehman,S.U., Lee,D.B., Ashraf,M and Rha,E.S. 2005. Salinity (NaCl)tolerance of Brassica species at germination andearly seedling growth, Journal of Environmental ofAgriculture and Food Chemistry. 4: 970-976.

Kaya,M.D., Okcu,G., Atak,M., Cikili,Y and Kolsarici,O. 2006. Seed treatments toovercome salt and drought stress during germination in sunflower (Helianthus annuusL.). European Journal of Agronomy. 24: 291-295.

Maas,E and Hoffman,G. 1977. Crop salt tolerance-current assessment. the irrigation and drainage division. 103: 115-134.

Modhan,M.M, Narayanan,S.L and Mibrahim,S. 2000. Chlorophyll stability indexes. Its impacts and salt tolerance in rice. International Rice Research Notes. 25: 38–40.

Munns,R and Tester,M. 2008. Mechanisms of salinity tolerance. Annual Review of Plant Biology. 59: 651-681.

Nonami,H and Boyer,J.S. 1990. Primary events regulating stem growth at low water potentials. Plant Physiology, 94: 1601-1609.

Rao,G.G and Rao,G.R. 1981. Pigment composition and chlorophyllase activity in Pigeon Pea and gingelly under Nacl Salinity. Indian Journal of Experimental Biology 19: 768-770.

Rosa-Ibara,M.D.L and Maiti,R.K. 1995. Biochemical mechanism in glossy sorghum lines for resistance to salinity stress. Journal of Plant physiology 146:515-519.

Sharifi,M., Ghorbanli,M and Ebrahimzadeh,H. 2006. Improved growth of salinity-stressed soybean after inoculation with salt pre-treated mycorrhizal fungi. Journal of Plant Physiology. 164. 9: 1144-1151.

Shekari,F., Abbasi,A and Mustafavi,S.H. 2015. Effect of silicon and selenium on enzymatic changes and productivity of dill in saline condition. Journal of the Saudi Society of Agricultural Sciences. 16.4: 367-374.

Tavallali,V., Rahemi,M and Panahi,B. 2008. Calcium induces salinity tolerance in pistachio rootstocks. Fruits. 63: 201-208.