انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 19 1 2025 04 21 Water and salt balance in surface and drip irrigation of winter wheat fields under water and soil salinity conditions بیلان آب و املاح در روش‌های آبیاری سطحی و قطره‌ای مزارع گندم در شرایط شوری آب و خاک 63 74 213682 FA مهدی اکبری مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج- ایران مسعود فرزام نیا عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان Journal Article 2024 12 18 The objective of this research was to evaluate the effects of surface and drip irrigation on salt accumulation in the root zone of winter wheat in Loamy Soil of Mehyar plain of Esfahan. In this experiment, combining the results of an experiment field and the AquaCrop simulation model was used. According to the results, the amount of applied water in surface and drip irrigation was 10000 and 6500 m3/ha, respectively with a water salinity of 4 dS/m. The effect of irrigation methods on applied water was significant at 1% level and showed that based on this index, drip irrigation is superior to traditional method. The results showed that in surface and drip irrigation methods 60 and 85% of the total applied water and effective rainfall were used in the process of evapotranspiration, respectively, and the rest was used for leached the soil. The annual balance of soil salt showed that in the surface irrigation, the salt input is 0.5 tons per hectare less than the salt output from the root zone area, but in the drip irrigation, the amount of soil salt has increased 2 tons per hectare per year. Therefore, in order to remove the salt from the root zone, the irrigation depth was increased by 20%. In this situation, despite the stability of soil salinity, the amount of irrigation water was 20% less than surface irrigation. The field measurements showed that in the drip Tape method, a part of the field surface gets wet and soil leaching is not done well. Therefore, it is recommended to leach the salt from the soil annually using the surface or sprinkler irrigation methods. هدف از این تحقیق بررسی تأثیر روش‌های آبیاری سطحی و قطره‌ای بر تجمع نمک در ناحیه ریشه گندم زمستانه در خاک لومی دشت مهیار اصفهان بود. در این تحقیق از ترکیب نتایج یک مزرعه آزمایشی و مدل شبیه‌سازی AquaCrop استفاده شد. بر اساس نتایج، میزان آب آبیاری در روش‌های آبیاری سطحی و قطره‌ای نواری (تیپ) با فواصل ردیف 75 سانتیمتر، به ترتیب 10000 و 6500 مترمکعب در هکتار با شوری آب 4 دسی زیمنس بر متر بود. تأثیر روش‌های آبیاری بر میزان مصرف آب آبیاری در سطح 1 درصد معنی دار بود و نشان داد که براساس این شاخص، آبیاری قطره‌ای نسبت به روش سنتی برتری دارد. نتایج نشان داد که در روش آبیاری سطحی و قطره‌ای نواری به ترتیب 60 و 85 درصد از مجموع آب آبیاری و بارندگی موثر در فرآیند تبخیر و تعرق گیاه و مابقی صرف آبشویی خاک شده است. بیلان سالانه نمک خاک نشان داد که در روش آبیاری سطحی، نمک ورودی به خاک 0/5 تن بر هکتار کمتر از نمک آبشویی شده از منطقه ریشه است، اما در روش آبیاری قطره‌ای، سالیانه میزان 2 تن در هکتار نمک در خاک تجمع یافت. لذا به منظور حفظ پایداری شوری خاک در روش آبیاری قطره ای نواری عمق آبیاری 20 درصد افزایش داده شد. با این وجود ضمن پایداری شوری خاک، میزان آب آبیاری در روش آبیاری قطره‌ای 20 درصد کمتر از آبیاری سطحی بود، ولی اندازه‌گیرهای مزرعه‌ای نشان داد که در روش آبیاری قطره‌ای نواری، بخشی از سطح مزرعه خیس شده و آبشویی خاک به خوبی انجام نمی‌شود، لذا توصیه می‌شود آبشویی سالیانه خاک به روش آبیاری سطحی یا بارانی برای پایداری شوری خاک و پایداری تولید انجام گردد. https://idj.iaid.ir/article_213682_c0dd44fa4b26507a0f8abde7285c9dfb.pdf