انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Performance Valuation Fuzzy Model and Variable Infiltration Capacity (VIC) Model in Estimation of Meteorological and Hydrological Variables (Case Study: Neyshabour Basin) ارزیابی عملکرد مدل فازی و ظرفیت نفوذ متغیر ( VIC)در برآورد متغیرهای هواشناسی و هیدرولوژی (مطالعه موردی: حوضه آبریز نیشابور) 1 9 91347 FA آیدا هاشمی نسب دانشجوی دکتری، گروه مهندسی آب، دانشبکده کشباورزی، دانشبگاه فردوسبی مشهد حسین انصاری استاد گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد سیدحسین ثنائی نژاد دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد Journal Article 2017 10 23 The purpose of this study is to use a semi-distributed VIC model to estimate monthly runoff, actual evapotranspiration and soil moisture in the Neyshabour basin for the period of 1985 to 2014. Results of sensitivity analysis showed that in the mechanism of simulating runoff, the VIC model is more sensitive to infiltration capacity parameter and second soil layer. First, the VIC model was calibrated using a simulated runoff data comparison with the basin outlet for the years 1995-1993. The results indicate the high performance of the model in simulating the flow of the basin outlet. So that the values of R2 and NSE were 0.85 and 0.99, respectively. Also, the VIC model was verified with runoff data of Hossein Abad Jangal station and simulated evapotranspiration with SWAT and SEBAL algorithm. Values of R2 and NSE for runoff were 0.8 and 0.9. The results indicate that the simulated VIC model is more compatible with SWAT model data, and the values of R2 and NSE are 0.76 and 0.7, respectively. According to the obtained results, the VIC model can be used to simulate the variables required in water resources and meteorological studies هدف این مطالعه، کاربرد مدل نیمه توزیعی ظرفیت نفوذ متغیر ( VIC ) جهت برآورد رواناب، تبخیر تعرق و رطوبت خاک در حوضه آبریز نیشابور - برای سال های 1364 تا 1393 در مقیاس ماهانه است. نتایج آنالیز حساسیت نشان داد که مدل VIC در مکانیزم شبیه سازی رواناب نسبت به پارامترهای شکل منحنی ظرفیت نفوذ و عمق لایه دوم خاک حساس تر است. ابتدا مدل VIC با استفاده از مقایسه داده های رواناب شببیه سزی شبده با خروجی حوضه برای سال های 74 - 1372 واسنجی شد. نتایج حاکی از عملکرد بالای مدل در شبیه سازی جریان خروجی حوضه می باشد. به طوری که مقادیر R2 و NSE به ترتیب برابر 85 / 0 و 99 / 0 به دست آمد. همچنین، مدل VIC با داده های رواناب ایستگاه حسین آباد جنگل و تبخیر تعرق شبیه سازی شده با مدل SWAT و الگوریتم SEBAL صحت سنجی شد. مقادیر R2 و NSE برای رواناب برابر 8 / 0 و 9 / 0 است. نتایج نشان دهنده توافق بیشتر تبخیر -تعرق شبیه سازی شده مدل VIC با داده های مدل SWAT می باشد و مقادیر R2 و NSE به دست آمده به ترتیب برابر 76 / 0 و 7 / 0 است. با توجبه به نتایج بدست آمده، می توان از مدل VIC در شبیه سازی متغیر های مورد نیاز در مطالعات منابع آب و هواشناسی استفاده کرد.

https://idj.iaid.ir/article_91347_1d537f2661f95a10070a86b6174fd2e7.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Experimental study of Discharge Coefficient in Two-Cycle Piano Key Weirs بررسی آزمایشگاهی ضریب شدت جریان در سرریزهای کلید پیانویی دو سیکل 10 20 91348 FA بیژن کمایی عباسی دانشجوی دکتری رشته مهندسی آب – ساازههاای آبای، دانشاکده کشااورزی، دانشگاه فردوسی مشهد سعیدرضا خداشناس استاد گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد محمد حیدرنژاد استادیار گروه مهندسی آب، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز Journal Article 2017 10 31 The piano key weir is a developed version of nonlinear weirs with a very high discharge capacity. Due to the increase in effective length and consequently the increase in drainage efficiency of these weirs, they can be used in dam spillways or water regulation structures. This study aimed at the investigation of two-cycle piano key weir with a triangular nose. Several experiments have been conducted to determine the effect of geometric parameters of the input-to-output key widths (Wi/Wo( and the ratio of the weir’s length to the length of downstream slope (B/Bi) on the discharge coefficient. The results of this study showed that with increasing hydraulic load, the discharge coefficient was first increased and then reduced, and by increasing the input-to-output width ratios from 0.8 to 1.25, the discharge coefficient of piano key weir increased up to 26 percent. Using triangular nose has a positive effect on the discharge coefficient. In addition, the comparison with the results of other researchers showed that have the relationship developed in this study has less error than other relationships. سرریز کلید پیانویی حالت توسعه یافته سرریزهای غیرخطی است که ظرفیت تخلیه دبی بسیار بالایی دارد. با توجه به افزایش طول موثر و به دنباال آن افزایش راندمان تخلیه در این گونه سرریزها میتوان از آنها در سرریز سدها و یا سازه های تنظیم آب استفاده نمود. در این تخقیق که بر روی سرریزهای دوسیکل کلید پیانویی با دماغه مثلثی انجام شده، آزمایشات متعددی برای تعیین تاثیر پارامترهای هندسی نسبت عرض کلید ورودی به کلید خروجی سرریز ( Wi/Wo )و نسبت طول سرریز به طول شیروانی پایین دست ( B/Bi ) بر ضریب شدت جریاان، انجاام گردید. نتاایچ نشاان داد که باا افزایش بار هیدرولیکی، ضریب شدت جریان ابتدا افزایش و سپس کاهش مییابد. همچنین با افزایش نسبت عرض کلید ورودی به کلید خروجی از 8 / 0 تا 25 / 1 ضریب جریان در سرریز کلید پیانویی به مقدار 26 درصد افزایش یافت. استفااده از دماغه مثلثی بر ضریب شدت جریاان تاثیر مثبات داشته و مقایسه با تحقیقات سایر محققین نشان داد که رابطه بدست آمده از این تحقیق خطای کمتری نسبت به سایر روابط دارد.

https://idj.iaid.ir/article_91348_47497e5eeaa359136fad849712161db1.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Impacts of fertigation via sprinkler and furrow irrigation systems on yield and yield components of sweet corn اثرات کود آبیاری با استفاده از سامانه-های آبیاری بارانی و جویچه ای بر عملکرد و اجزای عملکرد ذرت شیرین 21 33 92988 FA محمد اسماعیل اسدی عضو هیئت علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان 0000-0002-3729-0502 پریسا شاهین رخسار دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی گروه مهندسی آب دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد و عضو هیات علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، Journal Article 2018 05 01 Fertigation is the application of fertilizers, soil amendments, or other water soluble products through an irrigation system. Fertigation can be applied for different kind of crops and horticultural plants as well as different types of irrigation systems, including surface and pressurized irrigation systems. Irrigated land in Golestan province is about 200000 hectares that most of them do not use fertigation system. So a research project has been done on the effectiveness of these systems on corn crop in two successive years 2007 and 2008. The experiment was laid out in a randomized complete design where each treatment was replicated three times. Two treatments were 200kg ha -1(N200) and 300 kg ha-1(N300) of pure nitrogen. Amount of considered urea fertilizers were applied through split application twice in two sprinkler and furrow irrigation systems separetly. Crop was SC704 sweet corn that is planted 75 to 20 cm intervals in July after wheat harvesting in the Gorgan agricultural station. During two years of testing, 8 and 7 times irrigation were applied respectively in which two of them accompanied by fertigation. Amount of irrigation water in the first year were 527 and 313 mm for furrow and sprinkler systems respectively and in the second year were 474 and 299 mm. Average grain yield that can be canned in the first year and N200 treatment were 3375 and 4072.3 kg ha-1 and in the second year, were 2637.3 and 4165.3 kg ha-1 for furrow and sprinkler systems respectively. Average grain yield that can be canned at treatment N300 in the first year were equal to 3124.3 and 2930.3 kg ha-1 and in the second year were 2647 and 3278.3 kg ha-1, for furrow and sprinkler systems respectively. The results showed that irrigation method had significant effect at 1% level on yield and yield components. The maximum values of grain yield 4165.3 kg ha-1 from N200 treatment in 2008, cob yield of 8795.6 kg ha-1 from N200 treatment in 200, biomass of 33184.6 kg ha-1 from N200 in 2007 and total dry matter of 7598.3 kg ha-1 from N200 in 2007 has been obtained from sprinkler irrigation that shows the effectiveness of sprinkler fertigation through ventory injector. Different nitrogen fertilizer rates had a significant effect on grain yield and total dry matter at 5% level and maximum grain yield and total dry matter production were obtained in N200 treatment. Different nitrogen fertilizer rates had no significant effect on cob and biomass. In general two years results indicate the effectiveness of fertilizer use efficiency in sprinkler fertigation. کود‌آبیاری(Fertigation) کاربرد کودها، یا دیگر مواد محلول در آب از طریق سامانه‌های آبیاری می‌باشد. کود‌آبیاری را می‌توان برای انواع نباتات زراعی و باغی و همچنین انواع سامانه‌های آبیاری از جمله تحت فشار و سطحی به کار برد. سطح اراضی آبی استان گلستان در حدود 200 هزار هکتار می‌باشد که در اغلب آن‌ها سامانه کود‌آبیاری استفاده نمی‌گردد. به همین خاطر در این مطالعه کارآیی این سامانه‌ها برروی محصول ذرت شیرین در سال‌های 1386 و 1387 مورد مطالعه و ارزیابی قرار گرفته است. در این تحقیق که به صورت طرح بلوک‌های کامل تصادفی با دو تیمار 200 (N200) و 300 کیلو‌گرم نیتروژن خالص (N300) در هکتار با سه تکرار انجام شد میزان کود‌های در نظر گرفته شده از طریق تقسیط و در دو نوبت کود‌آبیاری و در دو سامانه جویچه‌ای و بارانی به گیاه داده شد. نوع محصول ذرت شیرین واریته سینگل کراس 704 بوده که به فواصل 75 در 20 سانتی‌متر در تیرماه هر سال و بعد از برداشت گندم در ایستگاه کشاورزی گرگان کشت گردید. در طی سال اول 7 بار و سال دوم 8 نوبت آبیاری در هر دو تیمارکود‌آبیاری جویچه‌ای و بارانی صورت گرفت که دو نوبت از آبیاری ها توام با کود بوده است. میزان آب آبیاری در سال اول به ترتیب برای آبیاری جویچه‌ای و بارانی برابر 527 و 313 میلی‌متر و در سال دوم برای آبیاری جویچه‌ای و بارانی برابر 474 و 299 میلی‌متر بوده است. میانگین عملکرد دانه قابل کنسرو در سال اول و در تیمار N200 برابر 3375 و 3/4072 کیلو‌گرم در هکتار و در سال دوم برابر3/2637 و 3/4165 کیلو‌گرم در هکتار به ترتیب برای تیمار‌های جویچه‌ای و بارانی ودر تیمارN300 در سال اول برابر 3/3124 و 3/2930 کیلو‌گرم در هکتار و در سال دوم برابر 2647 و 3/3278کیلو‌گرم در هکتار به ترتیب برای تیمار‌های جویچه‌ای و بارانی بوده است. نتایج بدست آمده نشان می‌دهد روش آبیاری در سطح 1 درصد بر عملکرد و اجزای عملکرد ذرت شیرین تأثیر معنی‌دار داشته و حداکثر مقادیر مربوط به عملکرد دانه قابل کنسرو به میزان 3/4165 کیلو‌گرم در هکتار از تیمار N200 در سال 1387، عملکرد بلال به میزان 6/8795 کیلو‌گرم در هکتار از تیمار N200 در سال 1386، تولید بیوماس به میزان 6/33184 کیلو‌گرم در هکتار از تیمار N200 در سال 1386 و ماده خشک به میزان 3/7598 کیلو‌گرم در هکتار از تیمار N200 در سال 1386 در تیمارهای آبیاری بارانی بدست آمده است که نشان‌دهنده مؤثر بودن کود‌آبیاری از طریق سامانه بارانی و از طریق ونتوری بوده است. مقادیر مختلف کود نیتروژن در سطح 5 درصد بر عملکرد دانه و عملکرد ماده خشک تأثیر معنی‌داری داشته و حداکثر عملکرد دانه و تولید ماده خشک در تیمارهای کودی N200 مشاهده گردید. مقادیر مختلف کود نیتروژن بر عملکرد بلال و عملکرد ماده مرطوب تأثیر معنی‌داری نداشت. نتایج دو سال اجرای پژوهش حاکی از مؤثر بودن کارآیی مصرف کود در تیمار‌های کود‌آبیاری بارانی بوده است.

https://idj.iaid.ir/article_92988_c0346985d8c2d12fd123ef7d6829dcf7.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Qualitative assessment of Birjand plain aquifer for pressurized irrigation by using Geostatistic Indicator Kriging Method ارزیابی کیفی آبخوان دشت بیرجند جهت اجرای آبیاری تحت فشار با استفاده از روش زمین آماری کریجینگ نشانگر 34 44 92989 FA بهاره همراز دانشجوی دکترا/ گروه آموزشی علوم و مهندسی آب/ دانشکده کشاورزی/ دانشگاه بیرجند علی شهیدی دانشیار/ گروه علوم و مهندسی آب- دانشکده کشاورزی- دانشگاه بیرجند 0000-0003-0716-2144 عباس خاشعی سیوکی گروه علوم و مهندسی آب دانشگاه بیرجند 0000-0002-2863-8482 Journal Article 2018 05 15 Due to the importance of groundwater resources in arid and semi arid regions, the qualitative assessment of these resources is so important. Pressurized irrigation as a suitable method for increasing irrigation efficiency and reducing water consumption, requires water quality analysis. Despite many activities of researchers in the preparation of groundwater quality maps by using geostatistical methods, most of these studies have focused on the use of conventional kriging techniques that are not suitable for the preparation of vulnerable zones of contamination, In this study spatial variations of aquifer quality parameters and especially suitable areas for pressurized irrigation were investigated by using indicator Kriging method. For this purpose groundwater quality data from 27 wells in Birjand aquifer were studied during 2016. Qualitative parameters were evaluated including pH (acidity), EC (electrical conductivity), SAR (sodium absorption ratio), Na, NaCl, Cl and ClCO and HCO3, respectively. The allowed thresholds for use of these parameters were considered in pressurized irrigation with the proposed FAO limitaion. On the other hand, due to the importance of Langelier Saturation Index in sedimentation of drip irrigation system, this index was also evaluated for aquifer wells and unsuitable areas for pressurized irrigation in the aquifer were determined using the geostatistical indicator kriging method and ArcGIS software.The results indicate suitable irrigation region are located in the eastern and central parts of the plain. با توجه به اهمیت منابع آب‌های زیرزمینی در مناطق خشک و نیمه خشک، ارزیابی کیفی این منابع از اهمیت به سزایی برخوردار است. آبیاری تحت‌فشار به عنوان روشی مناسب برای افزایش راندمان آبیاری و کاهش مصرف آب، نیازمند تحلیل کیفیت آب می‌باشد. با وجود فعالیت‌های زیاد پژوهشگران در تهیه نقشه‌های کیفی آب‌های‌ زیرزمینی به کمک روش‌های زمین آماری، بیشتر این مطالعات معطوف به استفاده از روش کریجینگ معمولی بوده‌اند که برای تهیه پهنه‌های مستعد آلودگی مناسب نیستند، در این پژوهش با استفاده از روش زمین آماری کریجینگ نشانگر تغییرات مکانی پارامترهای کیفی آبخوان و بطور ویژه مناطق مناسب برای آبیاری تحت‌فشار مورد بررسی قرار گرفت. کریجینگ نشانگر با در نظرگرفتن آستانه مجاز آلودگی، نقشه‌های احتمال آلودگی آبخوان را به خوبی مدل می‌کند. بدین منظور کیفیت 27 حلقه چاه مشاهده‌ای آبخوان بیرجند طی سال 1395 مورد بررسی قرار گرفت. پارامترهای کیفی مورد ارزیابی شامل اسیدیته pH، هدایت الکتریکی EC، نسبت جذب سدیمی SAR، سدیم Na، کلر Cl و بی کربنات HCO3 می‌باشد که آستانه مجاز این پارامترها جهت استفاده در آبیاری تحت‌فشار توسط حد مجاز پیشنهادی FAO در نظر گرفته شد. از طرفی با توجه به اهمیت شاخص اشباع لانژیلر LSI در رسوب سیستم آبیاری قطره‌ای این شاخص نیز برای چاه‌های آبخوان مورد ارزیابی قرار گرفت و نواحی غیر مناسب برای آبیاری تحت فشار در آبخوان با استفاده از روش زمین آماری کریجینگ نشانگر و نرم افزارArcGIS بدست آمد. نتایج نشان‌دهنده اراضی مناسب آبیاری تحت فشار در قسمت‌های شرقی و مرکزی دشت می‌باشد.

https://idj.iaid.ir/article_92989_098e4a08f63c31bbb31f22c6d28a0770.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Estimation of advance time in furrow irrigation using Artificial Neural Network and Principle Component Analysis (PCA) technique کاربرد شبکه های عصبی مصنوعی و تکنیک تحلیل مؤلفه های اصلی(PCA) در تخمین زمان پیشروی در آبیاری جویچه ای 45 57 92990 FA محمد جواد نحوی نیا گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه اراک، اراک، ایران 0000-0002-5833-7744 جواد مظفری گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه اراک بهنام معاونی گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه شهرکرد عبدالمجید لیاقت استاد گروه مهندسی آبیاری و آبادانی دانشگاه تهران 0000-0002-3224-6529 مسعود پارسی نژاد دانشیار گروه مهندسی آبیاری و آبادانی دانشگاه تهران، ایران. Journal Article 2018 05 23 In this study, Neural Network Technique is used to predict advance time using inflow rate, n coefficient, slope, length of furrow, infiltration curve number, initial soil moisture and bulk density by ANN and PCA Technique. Field measurements on furrows of different length and slopes in Mashhad, Dezful, Orumia, Birjand and Karaj having various soil Textures were used in this study. In the Training phase 144 advance time measured data were initially used and then 96 other field measurements were used for cross validation (48) and evaluation (48) phase. The enter parameters determined by using the sensitivity analysis Network and Principle Component Analysis (PCA) technique The obtained results showed Neural Network Technique is well capable of estimating advance Time with high accuracy. The best results (R2= 0.995) obtained from models that used of Principle Component Analysis as enter parameters. The models that used of initial soils moisture content (R2= 0.848) have higher accuracy in comparison to models that used of infiltration curve number (R2= 0.417) and Coefficient of Manning formula (R2= 0.492). در این مطالعه، از شبکه های عصبی مصنوعی به منظور تخمین زمان پیشروی آب با استفاده از داده های اندازه گیری شده دبی ورودی، ضریب زبری مانینگ، شیب، طول فارو، شماره منحنی نفوذ، وزن مخصوص ظاهری و رطوبت اولیه استفاده شده است. برای این منظور از یک سری آزمایش های صحرایی انجام شده به روش آبیاری جویچه ای در پنج مزرعه آزمایشی گلمکان مشهد، توتون ارومیه، مرکز تحقیقات کشاورزی صفی آباد دزفول، دانشگاه بیرجند و موسسه اصلاح بذر کرج در طی دورهی زمانی تابستان 1376 تا تابستان 1385 که دارای طیف گسترده ای از نظر بافت خاک (سبک، متوسط و سنگین) می باشند، استفاده شد. از مجموع 240 داده ی موجود، 60 درصد اولیه (144 داده) جهت آموزش شبکه، 20 درصد جهت صحت سنجی (48 داده) و 20 درصد باقیمانده (48 داده) برای آزمون شبکه ها انتخاب شدند. متغیرهای ورودی با استفاده از آنالیز حساسیت شبکه به متغیرهای ورودی و همچنین روش تحلیل مؤلفه های اصلی (PCA) تعیین شدند. نتایج نشان داد که شبکه های عصبی توانایی خوبی در پیش بینی زمان پیشروی داشته و با دقت بالایی زمان پیشروی را تخمین می زنند. بهترین نتایج (R2=0.995) مربوط به مدلی است که برای پیش بینی زمان پیشروی در جویچه، از مؤلفه های اصلی (PCA) در متغیرهای ورودی استفاده می کند. نتایج همچنین نشان می دهند مدلی که از پارامتر رطوبت اولیه برای تعیین زمان پیشروی استفاده می کند (R2=0.848)، در مقایسه با مدل هایی که از پارامترهای ضریب زبری مانینگ (R2=0.492) و شماره منحنی نفوذ (R2=0.417) استفاده می کنند، از عملکرد بالاتری برخوردار است.

https://idj.iaid.ir/article_92990_51a9f4422fb4fae81b07e0c3fa515f8c.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Comparison of Fourteen Methods of Time Series to Analyze and Predict Ground Water Changes in Marand Plain (North of Urmia Lake) مقایسه کاربرد چهارده الگوی سری‏های زمانی برای تحلیل و پیش ‏‏بینی تغییرات سطح آب زیرزمینی دشت مرند (حاشیه شمالی دریاچه ارومیه) 58 68 92991 FA ابوالفضل ناصری مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی Journal Article 2018 05 23 Marand plain is one of the most important agricultural regions in East Azarbaijan province, which groundwater resources were applied more than 80% the water requirements of agricultural productions in this plain. Continuous consumption of groundwater caused a significant decline since 1982. Therefore, optimal and sustainable exploitation of groundwater resources is a management necessity in this plain. Consequently, modeling and prediction of the exploitation process could be accomplished by an appropriate technique. This study was conducted with the objective of analyzing the groundwater level variations in Marand plain with time series statistical models due to the ability of time series techniques to model and predict the behavior of temporal variation in water engineering phenomenon. Moreover, the groundwater level decline was modeled for 45 years with 14 methods of time series in this study. An Autoregressive Integrated Moving Average (ARIMA) model was recognized as the most appropriate pattern. Modeling, testing and prediction were as follows: 25 years of the data for modeling (from 1982 to 2006), 10 years of data for the test (from 2006 to 2017) and future 10 years (from 2017 to 2027) was used for prediction of ground water. Results showed that the average decline of groundwater from 1982 up to now was 17 m. For optimal management of groundwater application, different saving scenarios including 0, 5, 10, 15, 20, 25 and 30 percent savings starting from 2018 were considered. In the tenth year, about 67 ×106 m3 of groundwater will be saved with savings of only 10% from 2018. The land leveling, crop with low water requirements, deficit irrigation and irrigation scheduling could be applied to save groundwater in the north of Urmia Lake. دشت مرند از جمله مناطق مهم کشاورزی استان آذربایجان شرقی است که بیش از 80 درصد از نیاز آبی محصولات مختلف زراعی و باغی در این دشت، از منابع آب زیرزمینی تامین می‌شود. برداشت مداوم و بی رویه از موجب افت قابل توجه از سطح آب زیرزمینی گردیده است. بنابراین بهره‌برداری بهینه و پایدار از منابع آب زیرزمینی در این دشت یک‌ ضرورت مدیریتی است که آن‌هم مستلزم الگوبندی کمی مصرف و پیش‌بینی روند بهره‌برداری از این منبع آب است. از سوی دیگر با عنایت به توانمندی فن‌های سری‌های زمانی در الگوبندی و پیش‌بینی رفتار پدیده‌های مهندسی آب، این پژوهش با هدف تحلیل تغییرات سطح آب زیرزمینی این دشت با الگوهای یادشده، انجام گردید. در این پژوهش افت سطح آب زیرزمینی به مدت 45 سال با 14روش الگوبندی ارزیابی گردید و پس از ارزیابی، الگوی اتورگرسیو تلفیقی میانگین متحرک (ARIMA) مناسب‏ترین الگو تشخیص داده شد. نحوه الگو‏بندی، آزمون و پیش‏بینی با الگوی یادشده به این صورت بود که حدود داده‌های 25 سال افت سطح آب زیرزمینی برای الگوبندی (از سال 1361 تا 1386)، 10 سال (1386 تا 1396) برای آزمون و 10 سال آینده بقیه (1396 تا 1406) برای پیش‏بینی استفاده گردید. نتایج نشان داد سطح آب زیرزمینی از سال 1361 تاکنون بیش از 17 متر افت داشته است. سناریوهای مختلف صرفه‏جویی با شروع از سال 1397 برای کاهش اثرات روند نزولی تغییرات سطح آب و مدیریت بهینه مصرف آب زیرزمینی، در نظر گرفته شد. در صورت صرفه‏جویی فقط به‌اندازه 10 درصد در مصرف آب زیرزمینی، در سال دهم معادل 67 میلیون مترمکعب صرفه‏جویی خواهد شد. راهکارهایی مانند تسطیح اراضی زراعی، استفاده از گیاهان زراعی و باغی با نیاز آبی کم، استفاده از روش‌های کم آبیاری، برنامه‌ریزی مناسب آبیاری می‌توانند موجب صرفه‌جویی در مصرف آّب در این دشت که در حاشیه دریاچه ارومیه قرارگرفته، باشد

https://idj.iaid.ir/article_92991_66f44a9f1c915f65c580293c41096fea.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Investigation of water use efficiency and water productivity in second cultivating system and Ratoon cultivation in Sari بررسی راندمان مصرف و بهره‌وری آب در سیستم کشت دوم و کشت راتون در شهرستان ساری 69 77 92992 FA مریم بابایی دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه تهران پردیس ابوریحان علی شاهنظری مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی ساری 0000-0003-1135-8174 محمود مشعل دانشیار مهندسی آب دانشگاه تهران پردیس ابوریحان 0000-0002-5814-2998 بهزاد آزادگان دانشیار مهندسی آب دانشگاه تهران پردیس ابوریحان Journal Article 2018 06 18 Considering the drought crisis and high consumption of water in paddy fields, it is useful to present strategies in order to increase irrigation efficiencies. However, one of the methods to increase productivity in the agricultural development of cropping and ratoon culture that has an important role in the economy of rural households. Therefore, it is necessary to determine the amount of water needed for the second cultivation of rice and the cultivation of ratoon for water resources planning. This study was conducted in Mazandaran province, Sari. The local Tarom early varieties during two crop seasons in 1395 and 1396 years of regional ratoon also was conducted in 1396. To measure the input and output flows, triangular overflow was applied to the treatments and three lysimeters were used to determine the water requirement of the fields. Water use efficiency and water productivity were investigated in each treatment season. The results showed that the highest consumption efficiency was measured at 61% in ratoon cultivation. The water use efficiency in ratoon cultivation increased by 39% compared with the second cultivation of 1395 and 42% compared to the second cultivation of 1396. Water productivity in the second cultivation of 1395 and 1396 and ratoon cultivation in 1396 was 51%, 33% and 40%, respectively. Therefore, in areas with enough rainfall during the second cultivation and cultivation of ratoon, second cultivation of rice and rattan culture can be recommended. با توجه به بحران خشکسالی و مصرف بالای آب در اراضی شالیزاری، ارایه راهکارهایی جهت افزایش راندمان‌های آبیاری می‌تواند بسیار مفید باشد. از طرفی یکی از روش‌های افزایش بهره‌وری در کشاورزی توسعه کشت دوم و کشت راتون می‌باشد که بر اقتصاد خانوارهای روستایی نقش موثری دارد. بنابراین تعیین مقدار آب مورد نیاز کشت دوم برنج و کشت راتون برای برنامه‌ریزی منابع آب ضروری است. این پژوهش، در استان مازندران، منطقه خزرآباد شهرستان ساری، برای واریته زودرس طارم محلی طی دو فصل زراعی در سال‌های 1395 و 1396 همچنین کشت راتون در سال 1396 اجرا گردید. برای اندازه‌گیری دبی‌های ورودی و خروجی به تیمارها از سرریز مثلثی و برای تعیین نیاز آبی مزارع از سه عدد لایسیمتر استفاده شد. راندمان مصرف آب و بهره‌وری از آب در کل فصل زراعی در هر یک از تیمار‌ها مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج نشان ‌داد که بیشترین راندمان مصرف در کشت راتون به میزان 61% اندازه‌گیری شد. میزان راندمان مصرف در کشت راتون به میزان39% نسبت به کشت دوم 1395و 42% نسبت به کشت دوم سال 1396 افزایش یافت. میزان بهره‌وری آب در کشت دوم سال های 1395 و 1396 و کشت راتون سال1396 به ترتیب 51%، 33% و40% محاسبه گردید. لذا در مناطقی که دارای میزان مناسبی از بارندگی در زمان کشت دوم و کشت راتون باشد می‌توان کشت دوم برنج و کشت راتون را توصیه نمود.

https://idj.iaid.ir/article_92992_2b62ace91cc86704d350da570fe113cd.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Numerical and experimental Study of the influence of Wedge Elements on Roughness and Energy dissipation over stepped spillway مطالعه عددی و آزمایشگاهی تاثیر المان‌های گوه‌ای شکل برضریب زبری و استهلاک انرژی روی سرریز پلکانی 78 88 92993 FA کیومرث روشنگر عضو هیات علمی گروه آب دانشکده عمران دانشگاه تبریز سمیرا اخگر دانشجوی دکتری سازه های هیدرولیکی، گروه مهندسی آب، دانشکده فنی مهندسی عمران، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران Journal Article 2018 06 28 In the stepped spillway, the steps, by providing an artificial roughening bed, dissipate the flow of energy more than other types of spillways, which reduce the time and cost of constriction the dam and have been able to attract the designer's attention to these types of spillways. But what is important in this type of spillway, increasing the effectiveness of steps in the rate of energy dissipation. For this reason, the present study intends to consider the addition of wedge-shaped elements on the steps and its impact on the variation of the Darcy roughness, the height of the downstream water flow and, as a result, energy depletion on the stepped spillway. In this regard, first, several shapes of wedge elements are simulated with different layouts using Flow-3D software and then by comparing the results, the proper model from aspect the most energy dissipation has been studied in the laboratory. Experiments were performed on 5 physical models, with changes in wedge layout and discharge rate, and the results were compared with simple stepped spillway. Numerical and experimental results show that the addition of wedge elements on the steps increases the Darcy roughness coefficient and reduces the height of water in the downstream of the spillway and as a result, the energy depletion increases significantly. By reducing the distance between the wedge elements, energy depreciation increases more significantly. Also, there are relationships between the Darcy roughness (f) and the ratio of the critical depth to the step roughness of the stairs (yc / k), that the high accuracy of these relationships (R2 = 0.9-0.98) indicate a significant dependence of the Darcy roughness (f) to the step roughness (k). در سرریز پلکانی، پله ها با فراهم کردن یک بستر زبر مصنوعی انرژی جریان را بیش از انواع دیگر سرریزها مستهلک می‌کند که این امر موجب کاهش زمان و هزینه ساخت سد شده و توانسته است توجه مهندسان طراح را به سوی این نوع از سرریزها جلب کند. اما آنچه در این نوع از سریزها حائز اهمیت است، افزایش اثر پله ها در میزان استهلاک انرژی است. به همین دلیل هدف از تحقیق حاضر، بررسی افزودن المان‌های گوه‌ای شکل روی پله‌ها و تاثیر آن بر تغییرات ضریب زبری دارسی، ارتفاع آب پایین دست سرریز و در نتیجه استهلاک انرژی روی سرریز پلکانی است. در این راستا ابتدا چندین شکل از المان‌های گوه‌ای شکل با چیدمان‌های متفاوت با استفاده از نرم افزار Flow-3D شبیه‌سازی شده و سپس با مقایسه نتایج، مدل مناسب ازجنبه بیشترین استهلاک انرژی در آزمایشگاه ساخته و مورد مطالعه قرار گرفته است. آزمایشات بر روی 5 مدل فیزیکی، با تغییر در چیدمان گوه ها و میزان دبی انجام گردید و نتایج با سرریز پلکانی ساده مورد مقایسه قرارگرفت. نتایج عددی و آزمایشگاهی نشان می‌دهد که افزودن المان‌ها بر روی سرریز پلکانی، ضریب زبری دارسی را افزایش داده و موجب کاهش ارتفاع آب در پایین دست سرریز و درنتیجه افزایش چشمگیر استهلاک انرژی می‌شود. با کاهش فاصله بین المان‌های گوه ای، استهلاک انرژی بطرز چشمگیرتری افزایش می یابد. همچنین روابطی برای زبری ( (f و نسبت عمق بحرانی به زبری پله (yc/k ) بدست آمده است که دقت بالای این روابط (R2= 0.9-0.98) بیانگر وابستگی قابل توجه مقدار زبری ( (f به زبری پله ( (k می باشد.

https://idj.iaid.ir/article_92993_6d0e09161739f2c178809625bd9c51b1.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 The Application of optimal management system of water distribution networks in the calibration process کاربرد سامانه مدیریت بهینه شبکه های توزیع آب در فرایند کالیبراسیون 89 100 92994 FA علیرضا مقدم دانشجوی دکتری مهندسی منابع آب دانشگاه ارومیه حسین رضایی دانشیار گروه مهندسی آب دانشگاه ارومیه علی نقی ضیایی دانشیار گروه مهندسی آب دانشگاه فردوسی مشهد کوروش بهزادیان دانشیار دانشکده مهندسی و کامپیوتر دانشگاه لندن غرب انگلستان Journal Article 2018 07 01 A hydraulic model of water distribution network is successful and reliable if it can simulate real condition by high accuracy. In this paper introduces a new web-based system which called optimal management system of water distribution networks with the goal of calibration of water distribution network based on simple modified particle swarm optimization (SMPSO) in a simple and user friendly way for the experts of the water and wastewater companies. The calibration process in this web-based system is aimed to minimize Mean Absolute Percentage Error criterion (MAPE) between simulated and observed pressures with the Hazen- Williams roughness coefficients as the decision variables. To achieve this purpose, firstly the SMPSO method is investigated to calibrate a benchmark network which the results showed MAPE average has reduced to 0.425, 2.857 and 0.306 percent in the maximum, minimum and fire demand conditions respectively and has increased 0.186 percent just in the normal condition. It is verify that the SMPSO algorithm performs better than the GA. Then the system is used to calculate a real case water network in the normal, maximum, minimum and different demand conditions during the 24 hours which in these condition MAPE values have decreased 5.82,6.20,5.21 and 5.95 respectively, when compared with calibration obtained by consulting company. یک مدل هیدرولیکی شبکه توزیع آب زمانی موفق و قابل استناد است که بتواند شرایط واقعی شبکه را با دقت بالا شبیه سازی نماید که جهت دستیابی به این هدف انجام فرایند کالیبراسیون مدل امری اجتناب ناپذیر می باشد. در این تحقیق یک سامانه جدید به نام سامانه مدیریت بهینه شبکه های توزیع آب شهری جهت کالیبراسیون شبکه توزیع آب بر مبنای یک نسخه ساده اصلاحی الگوریتم بهینه سازی ازدحام ذرات (SMPSO) به شکلی ساده و کاربرپسند برای استفاده کارشناسان شرکت آب و فاضلاب معرفی می گردد. فرایند کالیبراسیون موجود در این سامانه با هدف کمینه کردن معیار میانگین درصد خطای مطلق (MAPE) بین فشارهای مشاهداتی و شبیه سازی و بر مبنای استفاده از ضرایب زبری هیزن ویلیامز لوله ها به عنوان متغیرهای تصمیم عمل می کند. بدین منظور در این مقاله ابتدا توانایی روش SMPSO جهت کالیبراسیون یک شبکه مرجع از پژوهش قبلی مورد بررسی قرار گرفت که نتایج نشان داد مقادیر متوسط MAPE در شرایط تقاضای حداکثر، حداقل و جریان آتش نشانی به ترتیب به میزان 425/0، 857/2 و 306/0 درصد کاهش و فقط در شرایط نرمال به میزان 186/0 درصد افزایش یافته است که نشان از برتری این روش نسبت به الگوریتم ژنتیک (GA) می باشد. سپس یک شبکه واقعی در شرایط نرمال، حداکثر، حداقل و مصرف متغیر در طی 24 ساعت بررسی گردید که در تمامی این شرایط میزان MAPE نسبت به کالیبراسیون انجام شده توسط شرکت مشاور به ترتیب 82/5، 20/6، 21/5 و 95/5 درصد کاهش یافت.

https://idj.iaid.ir/article_92994_58b48037d537bef26d4c34a17583a2e4.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Applied of Central Force Algorithm (CFO) in Optimization of Irrigation Water Distribution Network کاربرد الگوریتم نیروی مرکزی (CFO) در بهینه سازی شبکه توزیع آب آبیاری 101 114 92995 FA رامین منصوری گروه عمران، دانشکده مهندسی، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی محسن محمدی زاده هیئت علمی گروه عمران، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران Journal Article 2018 07 17 Nowadays, the optimal design of networks is necessary due to the high operating costs of water distribution networks. Engineers are always trying to find ways that also to provide the technical criteria lowest cost plan for it. In this research, Central Force Optimization (CFO) was used to optimize Ismail Abad irrigation water distribution network. This network that is pressurized network and includes 19 pipes and nodes 18. Optimization of the network has been evaluated by developing an optimization model based on CFO algorithm in MATLAB and the dynamic connection with EPANET software for network hydraulic calculation. Central force algorithm for conditions of probes 42, 15% mutation rate, the number of iteration equal to 1,000 (Nt = 1000) and initial acceleration probe is zero showed the best performance. The optimal solution for Ismael Abad irrigation water distribution network show that CFO (737,924 $) is %1.55 more than the absolute optimum that determined by the MILP method. امروزه طراحی بهینه شبکه‌ها با توجه به سرسام‌آور بودن هزینه‌های اجرایی شبکه‌های توزیع آب، امری ضروری به‌نظر می‌رسد. طراحان همواره به‌دنبال یافتن روشی هستند که ضمن تامین ضوابط و معیارهای فنی طرح کم‌ترین هزینه را در برداشته باشد. در این تحقیق از الگوریتم نیروی مرکزی (CFO) برای حل بهینه هزینه طراحی شبکه روستای اسماعیل‌آباد در 7 کیلومتری شمال غرب شهر نورآباد در استان لرستان استفاده گردید؛ بهینه‌سازی این شبکه با توسعه یک مدل بهینه‌سازی مبتنی بر الگوریتم نیروی مرکزی در محیط نرم‌افزار متلب و اتصال پویای آن با نرم افزار EPANET جهت انجام محاسبات هیدرولیکی شبکه مورد ارزیابی قرار گرفته است. الگوریتم نیروی مرکزی برای شرایط تعداد کاوشگر 42 عدد، نرخ جهش 15%، تعداد تکرار 1000 مرتبه (Nt=1000) و شتاب اولیه کاوشگر‌ها برابر صفر بهترین کارایی را نشان داد. حل بهینه به‌دست آمده برای شبکه توزیع آب آبیاری اسماعیل‌آباد نشان می‌دهد هزینه بهینه الگوریتم نیروی مرکزی (737724 دلار) 55/1 درصد بیش‌تر از هزینه بهینه مطلق برآورد شده توسط روش MILP می‌باشد. ویژگی این روش در آن است که یک روش قطعی می باشد و همچنین زمان اجرای آن تقریباً نصف زمان اجرای روش MILP است.

https://idj.iaid.ir/article_92995_d6cd6eb6b15d48e51e617e4779bd9df1.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Pistachio response to water and salinity distribution in surface and subsurface drip irrigation systems پاسخ گیاه پسته به توزیع رطوبت و شوری در سامانه‌های آبیاری قطره‌ای سطحی و زیرسطحی 115 128 92996 FA علی عطایی دانشجوی دکتری دانشگاه تبریز، دانشکده کشاورزی، گروه علوم و مهندسی خاک مهدی اکبری دانشیار موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج- ایران محمدرضا نیشابوری استاد گروه علوم خاک دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز داوود زارع حقی استادیار گروه علوم خاک دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز اژدر عنابی میلانی استادیار بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تبریز، ایران Journal Article 2018 07 19 In this study, soil water and salinity distribution in surface drip irrigation (DI) and subsurface drip irrigation (SDI) systems with saline water were investigated. Plant measurements were used to obtain water stress response function parameters that are needed for HYDRUS-2D modeling. The h_m50 and EC_50 parameters that are the 50% reduction of water extraction due to pressure head and salinity, were calculated 8925 cm and 29.7 dS/m, respectively. HYDRUS successfully simulates soil water and salinity distribution in pistachio trees root zone. The results showed that in the immediate vicinity of the emitter, the soil salinity varies in a relatively low range and salt accumulation was observed far from the emitters. Also HYDRUS calculates daily transpiration and root water uptake that they were significantly correlated with stomatal conductance and sap flow. Plant measurements and HYDRUS results show that roots water uptake in SDI significantly was more than DI. Therefore, using SDI, by decreasing surface evaporation and conducting appropriate water and salt distribution in root zone reduce water and salinity stress. Furthermore, results revealed that soil moisture reduction after five days from irrigation, lead to limitation in root water uptake. so, it is necessary to decrease irrigation period from that applied in the field. در این تحقیق، توزیع شوری و رطوبت حاصل از کاربرد آب شور در سامانه آبیاری قطره‌ای سطحی (DI) و زیرسطحی (SDI) برای درختان پسته مورد بررسی قرار گرفت. از پاسخ گیاهی جهت تعیین پارامترهای مورد نیاز برای مدل‏سازی HYDRUS استفاده شد. دو پارامتر h_m50 و 〖EC〗_50 معادل کاهش 50 درصد جذب آب ریشه به دلیل خشکی و شوری به ترتیب cm 8925 و dS/m 7/29 به‌دست آمد. مدل هایدروس توانست با دقت بالایی توزیع رطوبت و شوری را در ناحیه ریشه درختان پسته شبیه‌سازی نماید. نتایج نشان داد که کمترین میزان تجمع املاح در نزدیکی قطره‌چکان‌ها می‌باشد و با دور شدن از آن، شوری خاک افزایش می‌یابد. همچنین تعرق روزانه و جذب آب ریشه محاسبه شده توسط مدل با هدایت روزنه‌ای و جریان شیره آوندی همبستگی معنی‌داری را نشان داد. بر اساس نتایج هایدروس و اندازه‌گیری گیاهی، مشخص شد که جذب آب ریشه در SDI به طور معنی‌داری از DI بیشتر است که نشان می‌دهد SDI با کاهش تبخیر سطحی و توزیع مناسب رطوبت و شوری، باعث کاهش تنش رطوبتی می‌گردد. همچنین مشاهدات نشان داد که به علت کاهش رطوبت خاک، از روز پنجم آبیاری به بعد، جذب آب ریشه را با محدودیت مواجه می‌شود. لذا کوتاه‌تر کردن دور آبیاری برای جلوگیری از تنش رطوبتی ضروری می‌باشد.

https://idj.iaid.ir/article_92996_fc16a65cfc9e2ef3bdf439d6199464cb.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Application of theIHACRES Model to Assess the Effects of Climate Change on the Discharge of Tajan Watershed کاربرد مدل IHACRES برای ارزیابی اثرات تغییر اقلیم بر دبی حوضه آبریز تجن 129 141 92997 FA فاطمه موجرلو گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران. رامین فضل اولی گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران 0000-0002-8324-5550 علیرضا عمادی گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران. Journal Article 2018 07 22 Climate change and global warming are one of the most important issues in the world in the current era and are spreading all over the globe and its harmful effects on water resources are not overlooked; Therefore, forecasting the climate change of an area will play an important role in the planning and management of water resources. The purpose of this study is to evaluate the effects of this phenomenon on the discharge of Tajan watershed in the upcoming period. For this purpose, in the first step, the simulation of temperature and precipitation parameters was performed using the CANESM2 atmospheric model under the new RCP2.6 and RCP8.5 release scenarios and microscopic atmospheric model outputs with SDSM model. Then simulation of daily discharge of the basin was carried out in the future period with the IHACRES rainfall–runoff model. Non-parametric Mann-Whitney test was used to check the performance and error of SDSM downscaling model, which illustrates the model's performance in the downscaling of temperature and precipitation at the studied stations. In general, the results of the model showed that the average annual temperature of the basin in the upcoming period (2020-2049) compared to the base period of this research (1976-2005) will increase under two scenarios RCP 2.6 and RCP 8.5, 0.79 and 1.14 and amount of precipitation will decrease under the same two scenarios, 15 and 18 mm, respectively. In the final step, the results of IHACRES calibration and validation were examined. In the final step, the results of the IHACRES calibration and validation were checked. During these two stages, the Nash-Sutcliff efficiency coefficient (0.45 and 0.40) was obtained, which indicates the acceptable accuracy of the model in the simulation of the discharge. According to the results of this research, it was predicted that discharge under two scenarios RCP 2.6 and RCP 8.5 will decrease 19.8 and 21.7% respectively in the upcoming period compared to the base period. تغییر اقلیم و گرمایش کره‏ی زمین یکی از مسائل مهم جهان در عصر کنونی می‏باشد و در حال گسترش به سرتاسر کره‏ی زمین است و آثار زیان‌بار آن بر منابع آبی بر کسی پوشیده نیست. ازاین‌رو پیش‏بینی تغییرات اقلیمی یک منطقه، نقش مهمی در برنامه‏ریزی و مدیریت منابع آبی خواهد داشت. هدف از این پژوهش ارزیابی اثرات این پدیده بر روی دبی حوضه آبریز تجن در دوره‏ی آتی می‏باشد. به این منظور در گام اول شبیه‏سازی پارامترهای دما و بارش با استفاده از مدل جوی CANESM2 تحت سناریوهای جدید انتشار RCP2.6 و RCP8.5 و ریزمقیاس‏سازی خروجی‏های مدل جوی با مدل SDSM انجام شد. سپس شبیه‏سازی دبی روزانه حوضه در دوره آتی با مدل بارش-رواناب IHACRESانجام شد. برای بررسی دقیق‏ عملکرد و خطای مدل ریزمقیاس‏سازی SDSM از آزمون ناپارامتری من- ویتنی استفاده شد که نشان از کارایی مدل در ریزمقیاس‌سازی دما و بارش در ایستگاه‏های مورد مطالعه داشت. به‏طور کلی نتایج مدل نشان داد که میانگین دمای سالانه حوضه در دوره آتی (2049-2020) نسبت به دوره پایه این تحقیق (2005-1976) تحت دو سناریو RCP 2.6 و RCP 8.5، 79/0 و 14/1 افزایش و مقدار بارش به‏ترتیب تحت همان دو سناریو 15 و 18 میلی‌متر کاهش خواهد یافت. در گام آخر نتایج واسنجی و صحت سنجی مدل IHACRES بررسی شد طی این دو مرحله شاخص ارزیابی نش- ساتکلیف (NSE)، 45/0 و 40/0 به‌دست آمد که بیانگر دقت قابل‌قبول مدل در شبیه‏سازی دبی می‏باشد. با توجه به نتایج این تحقیق، پیش‏بینی شد که میزان دبی تحت دو سناریوی RCP 2.6 و RCP 8.5 در دوره آتی نسبت به دوره پایه به ترتیب به میزان 8/19 و 7/21 درصد کاهش می‏یابد.

https://idj.iaid.ir/article_92997_f95430d20637fcc12f1f4ddedfb80827.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Investigating the Impact of Distribution and Delivery Management in Water shortage Conditions on the Water Productivity Index using Hydrodynamic and Crop Production Models بررسی تأثیر مدیریت توزیع و تحویل در شرایط کمبود آب بر میزان شاخص بهره‌وری آب با استفاده از مدل های هیدرودینامیک و شبیه ساز عملکرد محصول 142 152 92998 FA فرهاد ابراهیمیان دانشگاه تربیت مدرس محمدجواد منعم گروه مهندسی سازه های آبی دانشگاه تربیت مدرس 0000-0001-7735-9976 مجید دلاور گروه مهندسی منابع آب دانشگاه تربیت مدرس Journal Article 2018 07 23 Water resources limitation and population growth that requires increased food production, indicates the necessity of promoting water productivity in irrigation networks. Productivity improvement methods in irrigation networks consists of supply and demand oriented methods. In this research considering limitation of supply oriented practices, the emphasis is on demand oriented methods especially under water shortage condition. For this purpose, water distribution management in irrigation networks (including 4 scenarios) are considered. This research has been done on a secondary eastern canal of Gotvand irrigation network in Khuzestan province. Hydraulic flow in this network is simulated with the ICSS hydrodynamic model. The crop production has been simulated with the AquaCrop model. Depending on the management goal i.e. saving water, food production and improving water productivity, the scenarios can have different priorities. If the main goal is to improve water productivity, The first and fourth scenarios are the most suitable strategy with 13.8% and 12.96% improvement in productivity compared to the current situation. محدودیت منابع آب و رشد جمعیت که نیازمند افزایش تولید غذا است، ضرورت ارتقاء بهره‌وری آب در شبکه‌های آبیاری را ایجاب می‌کند. روش‌های ارتقاء بهره‌وری در شبکه‌های آبیاری در دو بخش کلی مدیریت عرضه و مدیریت تقاضا انجام می‌شود. در این تحقیق با توجه به محدودیت روش‌های مدیریت عرضه، تاًکید بر مدیریت تقاضا بخصوص در شرایط کمبود آب شده است.برای این منظور مدیریت برنامه‌های توزیع و تحویل آب در شبکه (شامل 4 سناریو) بمنظور بهبود بهره‌وری آب در نظر گرفته شده است. این تحقیق بر روی کانال درجه دوم شرقی شبکه آبیاری و زهکشی عقیلی واقع در منطقه گتوند استان خوزستان صورت گرفته است. وضعیت هیدرولیکی جریان در شبکه مورد نظر با استفاده از مدل هیدرودینامیک ICSS شبیه‌سازی شده است. عملکرد هر یک از محصولات موجود در شبکه نیز با استفاده از مدل شبیه‌ساز گیاهی AquaCrop شبیه‌سازی شده است. بسته به هدف مدیریت مبنی بر تأکید بر صرفه‌جویی در مصرف آب، تولید غذا و یا بهبود بهره‌وری آب، سناریوهای مورد نظر می‌توانند اولویت‌های متفاوتی داشته باشند. چنانچه هدف اصلی بهبود بهره‌وری آب باشد، نتایج حاصله بیانگر آن است که سناریو اول و چهارم به ترتیب با 8/13 و 96/12 درصد بهبود بهره‌وری نسبت به وضعیت موجود مناسبترین گزینه می‌باشند.

https://idj.iaid.ir/article_92998_22a7e24fc886bd826804145f33943d15.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 New Approach in Assessing Groundwater Quality Using Geo-statistical methods (Hotspot Analysis): Case Study of Kerman Plain نگرشی نو در ارزیابی کیفیت آبهای زیرزمینی با روشهای آماری-فضایی (تحلیل لکه داغ): مطالعه موردی دشت کرمان 153 164 92999 FA رضا حسن زاده گروه اکولوژی، پژوهشگاه علوم و تکنولوژی پیشرفته و علوم محیطی، دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته کرمان محدثه حسینی نیا دکتری آبیاری و زهکشی، دانش آموخته دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، ایران Journal Article 2018 07 30 This paper investigates the effectiveness of Kriging and Inverse Desistance Weighting (IDW) methods and Hotspot analysis in evaluation of groundwater quality in Kerman Plain, Iran. In order to conduct this study the information regarding the concentration level of electrical conductivity (EC), total dissolved salts (TDS) and sodium adsorption ratio (SAR) of 60 exploiting wells in the study area were obtained. The positional accuracy and correctness of this information were confirmed. Then, interpolation maps were produced for EC, TDS and SAR parameters using the raw data and the output of hotspot analysis (Z-Score) with the application of IDW and Kriging methods. This result demonstrates preferability of Kriging in regard to IDW using the output of Hotspot analysis (Z-Score), as the experts don’t interfere with the range and number and produced maps are based on geostatistical analysis. Furthermore, the resulted maps indicated sharp boundaries of very high and very low concentration of each parameter and the calculated area for EC (1411, 1063 km2), TDS (1874, 1470 km2) and SAR (321, 396 km2) are very close to reality. Accordingly, applying the output of hotspot analysis in combination with other interpolation methods can assist researchers in determining the extent of very high and very low concentration of a parameter and in calculating the area of the affected region. در این مقاله کارایی روش‌های درون‌یابی و روش تحلیل لکه داغ در ارزیابی کیفی آب‌های زیرزمینی در محدوده دشت کرمان موردبررسی قرار گرفته است. جهت انجام این امر اطلاعات مربوط به مقادیر هدایت الکتریکی (EC)، کل نمک‌های محلول (TDS) و نسبت جذب سدیم (SAR) 60 نقطه چاه در حال بهره‌برداری در دشت کرمان گردآوری و پس از اطمینان از موقعیت مکانی و صحت داده‌ها با استفاده از روش‌های معکوس فاصله وزن‌دار و کریجینگ نقشه پراکنش این پارامترها با استفاده از داده‌های اولیه و همچنین نتایج حاصل از تحلیل لکه داغ (Z-Score) برای هر پارامتر ترسیم گردید. نتایج حاصل حاکی از ارجحیت کارایی روش کریجینگ نسبت به روش معکوس فاصله وزن‌دار با استفاده از نتایج تحلیل لکه داغ نسبت به استفاده از داده‌های اولیه می‌باشد. زیرا نقشه‌های حاصل بدون دخالت کاربر در تعیین تعداد و حد طبقات بر اساس اصول زمین آماری ترسیم می‌گردند. نقشه‌های حاصله با استفاده از نتایج حاصل از لکه داغ نشان‌دهنده مرز و مساحت مشخص مقادیر بسیار بالا و مقادیر بسیار پایینEC (1411 و 1063)، TDS ( 1874و 1470) و SAR ( 321 و 396 کیلومترمربع) در منطقه می‌باشد. به‌طوری‌که مساحت‌های محاسبه شده با واقعیت سازگار و نشان‌دهنده تاثیر ناحیه‌ای گسترش یک پارامتر در محدوده مورد مطالعه می‌باشد. بنابراین استفاده از نتایج تحلیل لکه داغ در ترکیب با سایر روش‌های درون‌یابی می‌تواند محققین را در ارزیابی میزان گسترش مقادیر بسیار بالا و پایین یک پارامتر و مساحت تحت تاثیر آلودگی در منطقه یاری رساند.

https://idj.iaid.ir/article_92999_dda3dd68bdae57a6f55a9411390cbecc.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Evaluation of water balance and water productivity in rice under water-management and different plant density with use Ceres-Rice and ORYZA2000 models ارزیابی بیلان و بهره‌وری آب برنج تحت مدیریت‌های آبیاری و تراکم‌ کاشت با استفاده از مدل-های Ceres-Rice و ORYZA2000 165 176 93000 FA حسن ابراهیمی راد دانشجوی دکتری؛ دانشگاه آزاد اسلامی؛ واحد علوم و تحقیقات تهران؛ دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی حسین بابازاده دانشیار، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران 0000-0003-3838-5383 ابراهیم امیری گروه مهندسی آب، دانشگاه آزاد اسلامی واحد لاهیجان، لاهیجان 0000-0002-5057-6759 حسین صدقی استاد دانشگاه آزاد اسلامی؛ واحد علوم و تحقیقات تهران؛ دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی؛ گروه مهندسی آب؛ تهران؛ ایران. Journal Article 2018 08 01 The objective of this study was the evaluation of the Ceres-Rice and ORYZA2000 models under different water-managements and planting densities of Rice, in order to determine difference between potential and actual yield and invest its reasons. An experiment was conducted in a randomized complete block design (RCBD) with three replications in Kooshal-Lahijan located in north of Iran during cropping seasons of 2014 and 2015. There were irrigation treatments in this research including: I1 = Full irrigation, I2 = Saturation, I3 = Irrigation with 8 days alternative before anthesis, I4 = Irrigation with 8 days alternative after anthesis, I5= Irrigation with 8 days alternative whole growth season) and there were density including, D1=15×15, D2=20×20, D3=25×25cm. Evaluation simulated and measured yield and biomass by adjusted coefﬁcient of correlation and by absolute and normalized root mean square errors (RMSE). ORYZA2000 model was more accurate in simulation of grain yield (RMSE= 533 and RMSEn= 14%). Observed and predicted of I3D2 showed good agreement in both calibration and evaluation steps. The average amount of water-based components of irrigation, evapotranspiration, transpiration and total evapotranspiration and deep penetration (WPI, WPI + R, WPET, WPT and WPETQ) simulated by the ORYZA2000 and Ceres-Rice models, were 1.09, 0.90, 1.00, 1.59 and 0.79 kg/m3 respectively. هدف از این مطالعه ارزیابی مدل‌های ORYZA2000و Ceres-Rice برای تعیین اختلاف بین عملکرد بالقوه قابل حصول و عملکرد واقعی کشاورزان و بررسی دلایل آن در مدیریت‌های آبیاری و تراکم‌های مختلف کشت برنج می‌باشد. این آزمایش در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار در منطقه کوشال- لاهیجان واقع در شمال ایران در سال‌های 1393 و 1394 انجام شد. تیمارهای آبیاری شامل غرقابI1= ، اشباعI2= ، آبیاری با دور 8 روز تا گلدهیI3= ، آبیاری با دور 8 روز بعد از گلدهیI4= ، آبیاری با دور 8 روز در کل دوره رشدI5= و تراکم شامل 15×15D1=،20×20D2= و 25×25D3= سانتیمتر بودند. ارزیابی عملکرد و بیوماس شبیه‌سازی و اندازه‌گیری شده با استفاده از ضریب همبستگی سازگاری و میانگین مربعات خطای مطلق و نرمال شده (RMSE) بود. مدل ORYZA2000 عملکرد دانه را در مقایسه با مدل Ceres-Rice با دقت بیشتری برآورد کرد (533RMSE = و 14RMSEn =٪). مقادیر برآورده شده و پیش‌بینی شده تیمار I3D2 در مراحل واسنجی و ارزیابی همبستگی خوبی داشت. به‌طور متوسط اجزای یهره-وری آب مبتنی بر آبیاری، تبخیر و تعرق و مجموع تبخیر و تعرق و نفوذ عمقی (WPI، WPI + R، WPET، WPT و WPETQ)، به ترتیب 09/1، 90/0، 00/1، 59/1، 79/0، کیلوگرم بر متر مکعب محاسبه گردید.

https://idj.iaid.ir/article_93000_5df3e2b60c4f78effbcd497072f68aba.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Effect of land use changes on potential evapotranspiration (Case study: Saqqez catchment) تأثیر تغییر کاربری اراضی بر تبخیر و تعرق پتانسیل (مطالعه موردی: زیر حوضه سقز) 177 189 93001 FA سمیه سلطانی گردفرامرزی گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه اردکان 0000-0002-7806-2602 نجمه دانشور مروست دانش آموخته کارشناسی ارشد آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه اردکان Journal Article 2018 08 02 The phenomenon of evapotranspiration causes water and moisture losses from water, soil and vegetation levels. Due to the small amount of atmospheric precipitation and water resource constraints in Iran, it is important to calculate it through a suitable method. The present research attempts to evaluate the Reference crop evapotranspiration (ETo) and investigate its relationship with land use. Also long-term land use changes was considered its effects on evapotranspiration changes in the Saqqez catchment. In this study, the long-term mean values of temperature, humidity, sunshine and wind speed data at seven meteorological stations and evaporation pan data of Saqez station were used to determine the appropriate ETo estimation method. TM, ETM and Landsat 8 satellite data and ENVI and GIS techniques were used to extract land use classes during the years 1992-2013. The results of the research indicate that the best method for this region as the cold and moderate climate was FAO radiation and Blaney-Criddle with R2 = 0.89 and Nash –Sutcliffe = 0.86 and R2 = 0.94 and Nash –Sutcliffe = 0.92 in Bijar and Sanandaj station respectively. The results of land use changes indicate that the main changes in land use related to the reduction of area in the rangelands and the increase of area in urban areas, water coverage, agricultural land and garden lands. Also, the results of correlation between evapotranspiration and land use indicate that the highest correlation (0.96) was obtained on agricultural lands and the least correlation (0.38) was observed in the surface area of the rivers. پدیده تبخیر و تعرق باعث تلفات آب و رطوبت از سطوح آبی، خاک و پوشش گیاهی می‌شود و محاسبه آن از طریق روشی مناسب با توجه به میزان اندک نزولات جوی و محدودیت منابع آب در ایران از اهمیت زیادی برخوردار است. پژوهش حاضر سعی در برآورد تبخیر و تعرق پتانسیل و تحلیل ارتباط آن با کاربری زمین دارد و هم‌چنین در نظر است تغییرات بلند‌مدت کاربری اراضی زیر حوضه سقز بررسی ‌شده و تأثیرات آن بر تغییرات تبخیر و تعرق مورد بررسی قرار گیرد. در این بررسی از میانگین درازمدت داده های هواشناسی هفت ایستگاه هواشناسی و داده‌های تشتک تبخیر ایستگاه سقز برای تعیین روش مناسب تخمین EToاستفاده شد. از داده‌های ماهواره‌ای سنجنده TM, ETM و لندست هشت با استفاده از نرم افزار‌های ENVI و GIS در استخراج کلاس‌های کاربری طی سال‌های 2013-1992 استفاده گردید. نتایج تحقیق نشان می‌دهدکه بهترین روش برای این منطقه به عنوان اقلیم سرد و معتدل روش تشعشعی فائو با ضریب تبیین 89/0 و Nash با مقدار 86/0 در ایستگاه بیجار و روش بلانی کریدل با ضریب تبیین 94/0 وNash با مقدار 92/0 در ایستگاه سنندج است. نتایج حاصل از تغییر کاربری اراضی نشان می‌دهد که کلیه تغییرات مربوط به کاهش مساحت در بخش مرتعی و افزایش مساحت به ترتیب در کاربری اراضی شهری، سطح مساحت آب در رودخانه‌ها، اراضی باغی و اراضی زراعی بوده است. هم‌چنین نتایج همبستگی تبخیر و تعرق و کاربری اراضی نشان می‌دهد که بیشترین همبستگی تبخیر و تعرق گیاه مرجع با مقدار 95/0 در اراضی زراعی وکمترین آن با مقدار 38/0 در مساحت سطح آب‌های سطحی می‌باشد.

https://idj.iaid.ir/article_93001_41a9c6014f10b08a8e0f77e3d8ac53ea.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Drought condition assessment of Kermanshah province using River flow Drought Index (SDI) ارزیابی وضعیت خشکسالی استان کرمانشاه با استفاده از شاخص خشکسالی جریان رودخانه (SDI) 190 202 93002 FA محمد حسین جهانگیر گروه انرژی‌های نو و محیط زیست دانشکده علوم و فنون نوین دانشگاه تهران سحر بابایی گروه انرژی‌های نو و محیط زیست دانشگاه تهران اقبال نوروزی گروه انرژی‌های نو و محیط زیست دانشگاه تهران Journal Article 2018 08 05 ntroduction In the midst of extreme events, the droughts are gradually taking place and over time, they leave behind their effects. Among the drought monitoring methods, Nalbanti proposed SDI method based on the analysis of drought characteristics based on the quantity of cumulative river volumes.This method has been used to analyze the drought characteristics of many countries such as the United States, India, Iran, Iraq and Greece. Materials and methods The average of annual rainfall mean in Kermanshah province is 437 that In recent years, due to climate changes and temperature increase, rainfall during the wet season has increased and it decreased during the dry season.The difference in river volumes between the wet and dry seasons has led to the occurrence of drought.The purpose of this study is to investigate the continuity and severity of hydrological droughts using River FlowDrought Index (SDI) based on periods of 3, 6, 12, 18 and 24 months in this province.In this researchwere used statistics and information about the hydrometric station of water resources management in Iran.To achieve this goalwas used daily discharge data from 10 hydrometric stations for a period of 31 years (1981-2011).The result of the river flow index showed that at the stations of Totashi, Shah gozar, Arangharb, Doab, Plochehr, Khers Abad, DuabMerk and Ghorbaghestan, wet years began in 1363 and continued until 1998.And the beginning of the drought at the stations of Totashi, Arangharb, Plochehr, Khars Abad, DuabMerk and Ghorbaghistan from 1998 and continued to the recent years (2011). Results and discussion Comparison of Pearsolaiman and Shahgozar stations in terms of drought status indicates that drought status of Shah gozar is milder than Pearsolaimanstation And in general, it has no severe drought and At both stations is seen in years wet.In other words, the drought condition is normal and the drought values are not considered based on SDI above -1.562, and the situation has been similar and close to the two stations. By counting and comparing the number, severity and frequency of occurring droughts at Shah gozarand Pearsolaimanstations based on the SDI index, it has been observed that in the years 2004-2011 there has been a continuous period of drought for the Shahgozarand at the station Pearsolaimanis a continuous five-year drought period from 2007 to 2011.According to the results of this index, all hydrometric stations of the studied area have been at least once witnessto severe drought. Also , almost all of Kermanshah province is talented to drought risk.Shahgozar and Duab watersheds were more susceptible to drought and more exposed to drought.Since the statistical period of 1998-2003, the area has been affected by drought, which is consistent with the flow values obtained from these years.In other words, in these years, the region was more affected by moderate to mild droughts. Conclusion The hydrological drought trend has increased over time in different regions of the province, so that in 1989 most of the area was normal in terms of drought, but in 2011, a large part of the province was moderated by drought.The drought trend is rising in the selectedstatistical range in this region. در بین رویدادهای شدید، خشکسالی بصورت تدریجی اتفاق می افتد و درمدت زمان طولانی تری اثرات خود را برجا میگذارد. درمیان روشهای نظارت بر خشکسالی، نالبانتیس روش SDI را بر پایه تجزیه و تحلیل ویژگی های خشکسالی براساس حجم رودخانه تجمعی ارائه کرد. ازمزایای این روش سادگی آن است. این روش برای آنالیز ویژگی های خشکسالی کشورهای زیادی مانند ایالات متحده آمریکا، هند، ایران، عراق و یونان بکارگرفته شده است. میانگین متوسط بارش سالانه در استان کرمانشاه 437 میلی متر است که درسالهای اخیر بدلیل تغییرات آب و هوایی و افزایش دما، بارش در طول فصل مرطوب افزایش و در فصل خشک کاهش یافته است. تفاوت در حجم رودخانه بین فصل مرطوب و خشک منجر به وقوع خشکسالی شده است. هدف از این تحقیق بررسی تداوم و شدت خشکسالی هیدرولوژیکی با استفاده از شاخص خشکسالی جریان رود خانه ایی (SDI) بر مبنای دوره های 3، 6، 12، 18، و24ماهه در استان کرمانشاه است. برای دستیابی به این هدف از داده های دبی روزانه 10 ایستگاه هیدرومتری برای یک دوره 31 ساله (2011-1981) استفاده شد. نتیجه شاخص جریان رودخانه ایی نشان داد که در ایستگاه های توتشامی، شاه گذر، آران غرب، دوآب، پل چهر، خرس آباد، دوآب مرک و قورباغستان، ترسالی از سال 1363 شروع شده و تا سال 1377 ادامه داشته است. و همینطور شروع خشکسالی در ایستگاه های توتشامی، آران غرب، پلچهر، خرس آباد، دوآب مرک و قورباغستان از سال 1377و تا سالهای اخیر(1390) ادامه دار بوده است.

https://idj.iaid.ir/article_93002_1f52b7bdabb7a0e1c30be5b920ac647f.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Evaluation of the Accuracy of TRMM Satellite for Estimating Precipitation and Runoff Values in Shapour River Basin in Fars Province ارزیابی دقت ماهوارهTRMM در برآورد مقادیر بارش و رواناب حوضه رودخانه شاپور استان فارس 203 216 93003 FA محمدرضا زنگنه اینالو دانشگاه فردوسی مشهد بیزن قهرمان دانشگاه فردوسی مشهد علیرضا فرید حسینی دانشگاه فردوسی Journal Article 2018 08 15 The Rainfall and runoff models are one of the methods for estimating runoff and are suitable tools for studying hydrological processes and assessing water resources. This study amid to evaluate the accuracy of precipitation and run-off estimation from the TRMM Satellite and it’s modified in Shapour river basin in Fars province. For this purpose, the hourly, daily and monthly rainfall data of stations which located in the Shapour basin during 2011-2016 were used. In continue, the calibrated HEC-HMS model was used to assess using precipitation gauge data and satellite TRMM imagery as input in this model to estimate run-off. According to the results of the modified TRMM and corrected TRMM models have less accurate precision in the hourly and daily scales as compared to monthly scale. The results of rainfall estimation from the modified TRMM model in the monthly time scales have the explanation coefficient (R2) more than 0.86 at the studied stations. The results of rainfall-runoff simulation of the calibrated model also showed that the best result of the estimated runoff from the station's rainfall data was obtained, with an RMSE equal to 11.94 m3/s. مدل‌های بارش- رواناب یکی از روش‌های تخمین رواناب و ابزاری مناسب برای مطالعه فرایندهای هیدرولوژیکی و ارزیابی منابع آبی می‌باشند. هدف از پژوهش حاضر ارزیابی استفاده از تصاویر ماهواره‌ای TRMM در برآورد مقادیر بارش ایستگاهی و رواناب در حوضه آبریز رودخانه شاپور در استان فارس می‌باشد. بدین منظور از اطلاعات رخدادهای بارش ساعتی، روزانه و ماهانه ایستگاه‌های باران‌سنجی حوضه طی سال‌های 95-1390 استفاده و به مقایسه نتایج آنها با مقادیر داده‌های ماهواره‌ای TRMM و مقادیر اصلاح شده آن پرداخته شد. در ادامه با واسنجی مدل هیدرولوژیکی HEC-HMS، به ارزیابی استفاده از مقادیر بارش ایستگاهی و مقادیر برآوردی ماهواره‌ای در برآورد رواناب حوضه پرداخته شد. مطابق نتایج بدست آمده نتایج برآورد بارش از مدل‌های TRMM و TRMM اصلاح‌شده در رخدادهای بارش ساعتی و روزانه نسبت به مقیاس ماهانه دقت کمتری دارند و نتایج برآورد بارش از مدل TRMM اصلاح شده در مدل ماهانه دارای ضریب تبیین بیش از 86/0 در ایستگاه‌های مورد بررسی می‌باشد. نتایج شبیه‌سازی بارش-رواناب از مدل واسنجی شده نیز نشان داد بهترین نتیجه رواناب تخمینی از داده‌های بارش ایستگاهی حاصل گردید که مقدار RMSE آن حدود 94/11 متر مکعب بر ثانیه بدست آمد.

https://idj.iaid.ir/article_93003_cb5def7db381d0a772eecda6e39b9b9c.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Investigation of The Relationship Between The Phenomenon Of Enso On The Droughts and Wet year In The Douthern Coastal Provinces Of Iran بررسی ارتباط بین پدیده انسو بر خشکسالی‌ها و ترسالی‌ها در استان‌های ساحلی جنوبی ایران 217 231 93004 FA رضا ثمالی دانش آموخته کارشناسی ارشد مهندسی منابع طبیعی - آبخیزداری پردیس دانشگاهی قشم- دانشگاه هرمزگان، ایران ام البنین بذرافشان عضو هیات علمی و استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران مهدی بی نیاز مدرس گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران حمید مسلمی دانشجوی دکتری علوم و مهندسی آبخیزداری، گرایش مدیریت حوزه‌های آبخیز، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران Journal Article 2018 08 16 Studying climatic processes provides plan makers with a suitable tool in different sectors to plan future policies for optimizing cost and maximizing productivity while bearing these studies in mind. Precipitation is associated with complex atmospheric processes including the El Niño–Southern Oscillation (ENSO) that is inextricably linked to the oscillations in the surface water temperature of the Pacific Ocean. The objective of this study was to investigate the relationship between rainfall in wet seasons of the year (cold season for six months) and the El Niño Southern Oscillation (ENSO) in the Persian Gulf and Oman Sea. After conducting adequate investigations, 12 synoptic stations with appropriate statistical period were selected and the homogeneity and adequacy tests of the data collected were carried out on rainfall amounts. The Southern Oscillation Index (SOI) was used to investigate the effect of the El Niño Southern Oscillation. The warm and cold phase was determined using the SOI index. Also, the longest droughts and wet years were identified and the wet and dry years associated with the warm phase (El Niño) and the cold phase (La Niña) was specified as well. The results showed that the wet years occurred in warm phase and droughts occurred during the cold phase so that at the same time as the dry years, rainfall in the stations under investigation was lower than normal, and the numerical value of the SOI index was lower than normal. The numerical value of the SOI index obtained in dry years was negative. While, at the same time as wet years, the amount of rainfall at the stations is more than the average annual precipitation of the investigation period and the numerical value of the SOI index is also positive and indicates higher values than normal.Pearson correlation test was used to investigate the correlation between rainfall and SOI index. The correlation was carried out on a monthly, seasonal, annual, and moving window basis. The results showed that on the monthly basis, the highest correlation was registered at Konarak station, on the seasonal basis, at Bandar Abbas, Bandar-e-Lengeh, Jask, Kish, Konarak, Bushehr and coastal Bushehr stations, and on the annual basis, at Abadan and coastal Bushehr stations at a significant level of 99%. It is also possible to conclude from the correlation of the moving window that the signal has the most effect on Bushehr, coastal Bushehr, Bandar Abbas, Kish, and Konarak stations in autumn and winter. بررسی فرآیندهای آب و هوایی، ابزار مناسبی در اختیار برنامه‌ریزان در بخش‌های مختلف قرار می‌دهد تا با در نظر گرفتن این بررسی‌ها، سیاست‌های آینده را در جهت بهینه نمودن صرف هزینه‌ها و امکانات بهره‌وری حداکثر طرح‌ریزی کنند. رخداد بارش با فرآیندهای پیچیده جوی از جمله پدیده‌ی النینو نوسان‌های جنوبی (ENSO) در پیوند می‌باشد که این پدیده در پیوند بنیادین با نوسان‌های دمای سطح آب در پهنه‌ی استوایی اقیانوس آرام می‌باشد. هدف از این تحقیق بررسی ارتباط بارش در فصول مرطوب سال (شش ماهه سرد سال) با پدیده‌ی النینو نوسانات جنوبی (ENSO) در حوضه‌ی خلیج‌فارس و دریای عمان می‌باشد. پس از بررسی‌های لازم تعداد 12 ایستگاه سینوپتیک با طول دوره‌ی آماری مناسب انتخاب و آزمون همگنی (آزمون ران تست) و کفایت داده‌ها (آزمون هارست) بر روی مقادیر بارش انجام پذیرفت. جهت بررسی اثر انسو از شاخص نوسانات جنوبی (SOI) بهره برده شد. فاز سرد و گرم با استفاده از شاخص SOI تعیین شد. همچنین شدیدترین ترسالی‌ها و خشکسالی‌ها مشخص شد و دوره‌هایی که ترسالی‌ها و خشکسالی‌ها با فاز گرم (النینو) و فاز سرد (لانینا) به وقوع پیوسته نیز مشخص گردید. نتایج نشان داد که ترسالی‌‌ها در فاز گرم و خشکسالی‌ها با فاز سرد به‌وقوع پیوستند به طوری که همزمان با وقوع سال‌های خشک مقدار بارش در ایستگاه‌های مورد مطالعه پایین‌تر از نرمال بوده استو مقدار عددی شاخص SOI نیز پایین‌تر از نرمال بوده است. مقدار عددی شاخص SOI در سال‌های وقوع خشکسالی در مقادیر منفی سیر کرده است. در حالی‌که همزمان با وقوع سال‌های مرطوب مقدار بارش دریافتی ایستگاه‌های مورد مطالعه بیش‌تر از میانگین بارش سالانه دوره‌ی مورد مطالعه بوده و مقدار عددی شاخص SOI نیز مقادیر مثبت را نشان می‌دهد و بیانگر مقادیر بالاتر از نرمال می‌باشد. جهت بررسی همبستگی بین بارش و شاخص SOI از آزمون همبستگی پیرسون استفاده شد. همبستگی در مقیاس ماهانه، فصلی، سالانه و پنجره‌ی متحرک انجام شد. نتایج نشان داد که در مقیاس ماهانه سیگنال بالاترین همبستگی را با ایستگاه کنارک و در مقیاس فصلی با ایستگاه‌های بندرعباس، بندرلنگه، جاسک، کیش، کنارک، بوشهر و بوشهر ساحلی و در مقیاس سالانه با ایستگاه‌های آبادان و بوشهر ساحلی در سطح معنی‌داری 99 درصد دارد. همچنین از همبستگی پنجره‌ی متحرک می‌توان نتیجه گرفت که سیگنال بیش‌ترین اثر خود را بر ایستگاه‌های بوشهر، بوشهر ساحلی، بندرعباس، کیش، کنارک در فصل پاییز و زمستان می‌گذارد.

https://idj.iaid.ir/article_93004_c2411231c7a658e207ea3137f02007d7.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 13 1 2019 04 21 Effect of Rainfall Indices on Ground Water Resource Consumption and Cropping Patterns (Case study: Shabestar plain from Urmia lake Basin) تأثیر شاخص‌های بارندگی روی مصرف منابع آب زیرزمینی و الگوی کشت (مطالعه موردی: دشت شبستر از حوزه دریاچه ارومیه) 232 242 93005 FA جواد حسین زاد گروه اقتصاد کشاورزی- دانشکده کشاورزی- دانشگاه تبریز آمنه سرباز گروه اقتصاد کشاورزی- دانشکده کشاورزی- دانشگاه تبریز محمد علی قربانی گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز Journal Article 2018 06 02 Groundwater resources are important production factors in agricultural production. The excessive extraction of groundwater resources and the unfair weather conditions have made the important challenges in water resources management. According to this, reconsideration in management of water resources seems necessary. Shabestar plain is one of the most important areas of agriculture in East-Azerbaijan province that confront with excessive extraction of groundwater and water resources crisis. Given that rainfall is the main factor in nutrition of groundwater resources so, in this study was tried to investigate the effect of rainfall indices on volume and consumption of groundwater and cropping patterns using the dynamic programming model in Shabestar plain in ten-year horizon. The results showed that there is strong correlation between 48-Monthly Standardized Precipitation Index (SPI48) and Groundwater Resource Index (GRI) and height aquifer. Seting water pumping height on SPI48 caused the balance of aquifer gets better. According to the results, in drought conditions crops cultivation of wheat, barley and grape increased and crops cultivation of tomato and alfalfa decreased. Reduce water extraction and consumption using water saving irrigation technologies and also applying appropriate prices for low-water crops are the basic strategies for restoration of groundwater table in the Shabestar region. منابع آب‌های‌زیرزمینی از مهمترین منابع تولیدی در فعالیت‌های کشاورزی محسوب می‌شود. برداشت بی‌رویه از منابع آب‌زیرزمینی و بروز شرایط نامساعد آب و هوایی و تداوم آن، چالش‌های مهمی را در مدیریت منابع آب به وجود آورده‌است. بر این اساس تجدیدنظر در مدیریت منابع آب امری ضروری است. دشت شبستر از مناطق مهم کشاورزی استان آذربایجان‌شرقی محسوب می‌شود که با برداشت بی‌رویه آب و بحران منابع آبی مواجه شده‌است. با توجه به اینکه بارندگی مهمترین عامل در تغذیه منابع آب‌های زیرزمینی می‌باشد، لذا در مطالعه حاضر سعی شده‌است که با استفاده از الگوی برنامه‌ریزی پویا تأثیر شاخص‌های بارندگی روی حجم و مصرف آب‌زیرزمینی و الگوی کشت دشت شبستر در افق زمانی 10 ساله بررسی شود. نتایج نشان داد که شاخص بارش استاندارد 48 ماهه (SPI48) با شاخص منبع آب‌زیرزمینی (GRI) و ارتفاع سفره آب‌زیرزمینی همبستگی بالایی داشته و تعیین ارتفاع پمپاژ آب براساس شاخص SPI48 موجب بهبود بیلان آبخوان می‌گردد. سطح زیرکشت محصولات گندم، جو و انگور در شرایط خشکسالی افزایش یافته و سطح زیرکشت محصولات پرآب مانند گوجه‌فرنگی و یونجه کاهش می‌یابد. کاهش استخراج و مصرف آب با بکارگیری تکنولوژی‌های آبیاری آب‌اندوز و اعمال قیمت‌های مناسب برای محصولات کم‌آب از راهکار‌های اساسی ترمیم سفره آب‌های زیرزمینی در منطقه شبستر می‌باشد.

https://idj.iaid.ir/article_93005_454422639da7aa677b14e1f709f9588e.pdf