انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Effect of different irrigation regimes, residues and tillage on yield, yield components and cotton water productivity in the temperate zone of Khorasan Razavi اثر رژیم‌های مختلف آبیاری، بقایا و خاک‌ورزی بر عملکرد، اجزای عملکرد و بهره‌وری مصرف آب پنبه در منطقه معتدل خراسان رضوی 245 257 129127 FA محمد کریمی استادیار پژوهشی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، مسعود قدسی دانشیار پژوهشی بخش تحقیقات علوم زراعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج Journal Article 2020 02 19 Effects of different irrigation levels on yield, water consumption, water use efficiency and agronomic characteristics of cotton-wheat crop rotation system products under the conservation agriculture system were examined in the temperate zone of Khorasan Razavi. The study was conducted in agricultural and natural resources research station of Gonabad using split split plot based on a randomized complete block with three replications in 2015. This research with three factors: a- tillage method at three levels (no-till, conventional tillage and reduced tillage) b- Residue management at three levels (without residue, maintain 30 percent of the debris and keep 60% residue) c- different levels of water irrigation at three levels (50, 75 and 100% of irrigation water requirement). The tillage method was treated in the main plot, the residue management treatment in the sub-plot and the different levels of irrigation water in the sub-plots. In this study, the common and suitable cultivar of the region, called Khordad, was used and drip irrigation method was used as a tool for uniform distribution and accurate measurement of water. In this study, drip irrigation was used as a suitable tool for uniform distribution and accurate water measurement. The results showed that the highest grain yield of cotton wheat was obtained from treatment of conventional tillage with 60% residue and applying 75% of the irrigation water requirement as 3576 kg/ha that there was no statistically significant difference with treatment of no tillage with 60% residue and applying 75% of the irrigation water requirement as 2568 kg/ha. The highest water use efficiency of cotton was obtained from treatment of conventional tillage with 60% residue and %50 of the irrigation water requirement as 0.58 kg/m3. Regarding the non-significant of reduction in cotton yield under 75% of the irrigation water requirement was compared to the control, and due to the increased in water use efficiency under 75% of the irrigation water requirement was compared to the control, if needed to save water consumption (Due to lack of water resources in the country) application of 75% irrigation water requirement for cotton is recommended in agricultural conservation conditions. به منظور تعیین اثر سطوح مختلف آبیاری بر میزان عملکرد، حجم آب مصرفی و بهره‌وری مصرف آب و خصوصیات زراعی محصولات در سیستم تناوب زراعی پنبه-گندم تحت نظام کشاورزی حفاظتی، آزمایشی با استفاده از طرح کرت‌های دوبار خرد‌شده بر پایه بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی گناباد در سال 1394 انجام شد. این پژوهش با سه فاکتور: الف- روش خاک‌ورزی در سه سطح (بدون شخم، شخم متداول و شخم کاهش یافته) ب- مدیریت بقایا در سه سطح (بدون بقایا، حفظ 30 درصد بقایا و حفظ60 درصد بقایا) ج- مقادیر آب آبیاری در سه سطح (50، 75 و 100 درصد نیاز آب آبیاری) انجام شد. تیمار روش خاک‌ورزی در کرت‌ اصلی، تیمار مدیریت بقایا در کرت‌ فرعی و سطوح مختلف آب آبیاری در کرت‌های فرعی قرار گرفت. در این تحقیق از رقم رایج و مناسب منطقه، به نام خرداد استفاده شد و از روش آبیاری قطره‌ای به عنوان یک ابزار جهت توزیع یکنواخت و اندازه‌گیری دقیق آب استفاده شد. بیشترین عملکرد وش پنبه از برهمکنش تیمار خاک‌ورزی متداول با حفظ 60% بقایا و تأمین 75 درصد نیاز آب آبیاری (3576 کیلوگرم در هکتار) به‌دست آمد. که با برهمکنش تیمار بی‌خاک‌ورزی × حفظ 60% بقایا × تامین 75 درصد نیاز آب آبیاری (2568 کیلوگرم در هکتار) اختلاف آماری معنی‌دار نداشت. بیشترین میزان بهره‌وری مصرف آب پنبه از تیمار خاک‌ورزی متداول با حفظ 60% بقایا و تامین 50 درصد نیاز آب آبیاری به میزان 58/0 کیلوگرم وش در مترمکعب حاصل شد. با توجه به کاهش غیر معنی‌دار عملکرد وش پنبه تحت تیمار 75% نیاز آب آبیاری در مقایسه با شاهد و افزایش بهره‌وری مصرف آب تحت تیمار 75% نیاز آب آبیاری نسبت به بهره‌وری مصرف آب در تیمار 100% نیاز آب آبیاری، در صورت نیاز به صرفه‌جویی در مصرف آب (با توجه به کمبود منابع آب کشور) اعمال تیمار 75% نیاز آب آبیاری برای گیاه پنبه در شرایط کشاورزی حفاظتی قابل توصیه می‌باشد. https://idj.iaid.ir/article_129127_23dc5c8a36f8e73f479425cdc8f80db2.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Two-Dimensional Modeling of Salts Leaching, in the Soil Profile between Two Drains مدل‌سازی دو بُعدی آبشویی نمک ها در نیمرخ خاک بین دو زهکش 258 269 129128 FA رضا سعیدی دکترای آبیاری و زهکشی گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران Journal Article 2020 09 17 Leaching modeling in the conditions of non-uniformity leaching in soil profile is desalination challenges. The final salinity in the soil profile has different values in two dimensions of soil depth and distance from the drainage pipe. Therefore, estimation the salinity values in the soil profile requires two-dimensional modeling of leaching. In this research, the data required for modeling were prepared by soil profile leaching in a physical model with dimensions (height × width × length) of 1×0.5×2 m. In this model, soil drainage conditions were created for half the distance between the two drains. The target of this study was to compare the relationships of one-dimensional (in soil depth) and two-dimensional (in soil depth and distance from drain) in leaching modeling. Regression models included linear, exponential, logarithmic, polynomial and power functions. The results showed that in one-dimensional modeling, the coefficientR^2 for linear, exponential, logarithmic, polynomial and power functions were equal to 0.392, 0.557, 0.404, 0.406 and 0.562, respectively. But in two-dimensional modeling, it was equal to 0.796, 0.94, 0.55, 0.614 and 0.587, respectively. Therefore, increasing the coefficient R^2 in two-dimensional modeling, showed an increase in validity in leaching modeling. In evaluating two-dimensional models by terms of ME, RMSE,R^2,R_adj^2and EF, were selected exponential and linear models as the optimal model, respectively. For leaching modeling in the soil profile between two drains, using the two-dimensional model had better performance than the one-dimensional model. مدل‌سازی آبشویی در شرایط عدم یکنواختی آبشویی نمک‌ها در نیمرخ خاک، یکی از چالش‌های شوری‌زدایی به‌شمار می‌رود. شوری نهایی در نیمرخ خاک بین دو زهکش، در دو بُعد عمق خاک و فاصله از زهکش دارای مقادیر متفاوتی می‌باشد. لذا تخمین مقادیر شوری در نیمرخ خاک، نیازمند مدل‌سازی دو بُعدی آبشویی می‌باشد. در این پژوهش، داده‌های مورد نیاز مدل‌سازی با اجرای عملیات آبشویی نیمرخ خاک در مدل فیزیکی با ابعاد (ارتفاع×عرض×طول) 1×5/0×2 متر تهیه شد. در مدل مذکور، شرایط زهکشی خاک برای نصف فاصله‌ی بین دو زهکش ایجاد شد. هدف از پژوهش، مقایسه‌ی روابط یک بُعدی (بُعد عمق خاک) و دو بُعدی (بُعد عمق خاک و فاصله از زهکش) در مدل‌سازی آبشویی بود. مدل‌ها شامل توابع خطی، نمایی، لگاریتمی، درجه دوم و توانی بود که به‌عنوان مدل‌های رگرسیونی انتخاب شدند. نتایج نشان داد در مدل‌سازی یک بُعدی، ضریبR^2 برای توابع خطی، نمایی، لگاریتمی، درجه دوم و توانی به ترتیب برابر با 392/0، 557/0، 404/0، 406/0 و 562/0 بود. اما در مدل‌سازی دو بُعدی، به‌ترتیب برابر با 796/0، 94/0، 55/0، 614/0 و 587/0 شد. بنابراین افزایش ضریب R^2 در مدل‌سازی دو بُعدی، نشان‌دهنده‌ی افزایش اعتبار در مدل‌سازی آبشویی بود. در ارزیابی مدل‌های دو بُعدی، از نظر آماره‌های ME، RMSE، R^2، R_adj^2 و EF، به‌ترتیب مدل‌های نمایی و خطی به‌عنوان مدل بهینه انتخاب شد. دستاورد کلی این بود که برای مدل‌سازی آبشویی در نیمرخ خاک بین دو زهکش، استفاده از مدل دو بُعدی معرفی شده در این پژوهش دارای کارایی بهتری نسبت به مدل یک بُعدی بود. https://idj.iaid.ir/article_129128_cb9822911181e16846efee86cb73de62.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Numerical Modeling of the Effect of Different Angles of Floodplain Divergence on Shear Stress Distribution and Fluid Velocity in Compound Non-Prismatic Channels مدل‌سازی عددی تاثیر زوایای متفاوت بازشدگی سیلاب‌دشت‌ها بر توزیع تنش برشی و سرعت سیال در کانال‌های غیرمنشوری مرکب 270 280 129129 FA مرتضی شکری استادیار گروه عمران، دانشکده فنی مهندسی کبودراهنگ، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران 0000-0002-6642-1663 رضا مهدی پور دانشجوی کارشناسی ارشد آب و سازه‌های هیدرولیکی، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران Journal Article 2021 01 10 Compound channels form the cross section of many rivers, especially in adjacent areas of residential and agricultural areas. Investigation of hydraulic behavior of compound channels is of great importance in floodplain control and river management plans. In this study, by modeling a concrete compound channel with Ansys Fluent software using k-ε turbulence model and VOF method, shear stress and average flow velocity in compound channel with divergent floodplains were determined for different divergence angles. Also, the boundary conditions for flow in the studied channel are defined as input mass flow rate, output limit as pressure outlet, solid boundaries as non-slip and rough wall and upper channel boundary as non-slip and rough wall. The modeling and comparison between the laboratory data and the results of the present study showed that the maximum velocity in the channel occurs with a divergence angle of 3 degrees and with increasing the divergence angle, the flow velocity also decreases. In addition to, maximum of shear stress in the compound channel occurs with a lower divergence angle; In other words, as the divergence angle of the floodplain increases, the amount of shear stress of the fluid also decreases. کانال‌های مرکب، مقطع عرضی بسیاری از رودخانه‌ها به ویژه در بازه‌های مجاور مناطق مسکونی و زراعی را تشکیل می‌دهند. بررسی رفتار هیدرولیکی کانال‌های مرکب، در طرح‌های کنترل سیلاب و ساماندهی رودخانه‌ها اهمیت فراوانی دارد. در این پژوهش، با مدل‌سازی کانال مرکب بتنی با نرم‌افزار انسیس فلوئنت با کمک مدل آشفتگی k-εو روش مدل حجم سیال، تنش برشی و سرعت میانگین جریان در کانال مرکب با سیلاب‌دشت‌های واگرا به ازای زوایای بازشدگی متفاوت تعیین گردید. همچنین، شرایط مرزی برای جریان در کانال مورد بررسی به‌صورت مرز ورودی نرخ جرمی جریان، مرز خروجی به‌صورت خروجی فشار، مرزهای جامد به‌صورت دیوار بدون لغزش و بدون زبری و مرز بالایی کانال به‌صورت دیوار بدون لغزش و بدون زبری تعریف شده‌اند. مدل‌سازی صورت گرفته و مقایسه بین داده‌های آزمایشگاهی و نتایج پژوهش حاضر، نشان داد که بیش‌ترین سرعت در کانال با زاویه بازشدگی سه درجه رخ داده و با افزایش زاویه بازشدگی، سرعت جریان نیز کم‌تر شده است. علاوه بر آن، ماکزیمم تنش برشی ایجاد شده در کانال مرکب با زاویه بازشدگی کمتر اتفاق افتاده؛ به‌عبارت دیگر، هرچه زاویه بازشدگی سیلابدشت بیشتر شده مقدار تنش برشی سیال نیز سیر نزولی پیدا کرده است. https://idj.iaid.ir/article_129129_07ca4806f4f656f934fa3c043e1a05d9.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Prediction of Drainage Water and Soil Salinity in Rainfed Farms of Behshahr Ran Subsurface Drainage Network Using Time-series Modeling پیش ‏بینی شوری زهاب و خاک در اراضی دیم شبکه زهکشی زیرزمینی ران بهشهر با استفاده از مدل‏ سازی سری زمانی 281 294 129131 FA شفیعه وزیرپور فارغ التحصیل کارشناسی ارشد گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران. فرهاد میرزایی شیرکوهی اصل دانشیار گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران. حامد ابراهیمیان دانشیار گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران. 0000-0002-1350-3227 امید رجا دانشجوی دکتری گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران. 0000-0002-4315-8663 Journal Article 2020 10 05 Stochastic drainage of rainfed lands (due to its dependence on rainfall) led to the application of random variables and time series modeling in predicting the performance of drainage systems. The aim of this study was to investigate the potential of time-series models in predicting drainage water and soil salinity in rainfed farms of subsurface drainage in Ran Behshahr, Iran. First, Drainmod-S model was calibrated using measured data. Then, drainage water and soil salinity were simulated via the calibrated Drainmod-S model. The simulated outputs were used for evaluation of the results of the time-series models including AR, ARX, ARMA and ARMAX. The results showed that the ARMAX model with exogenous variables including daily value, precipitation during the previous days and average desired variables in the last two days was efficient in predicting soil and drainage water salinity, so that the absolute mean modeling error for soil surface salinity (0-50cm), soil subsurface salinity (50-100cm) and drainage water salinity was 4%, 0.4% and 5%, respectively. Comparison between the selected times-series models and the calibrated Drainmod –S model results indicated that the application of time-series models in predicting the performance of the subsurface drainage system was satisfactory. The coefficients of determination were 0.75, 0.63 and 0.57 for for salinity of soil surface and subsurface layers and drainage water, respectively. The root mean squared errors for these variables were 2412.6, 331.8 and 1724.6 mg/ L, respectively. According to the evaluation indicies, time series models were efficient in predicting soil and drainage water salinity. تصادفی بودن زهکشی اراضی دیم (به‏دلیل وابستگی آن به بارندگی) سبب شده تا بتوان از مفاهیم متغیرهای تصادفی و سری‏های زمانی در مدل‏سازی و پیش‏بینی عملکرد آن‏ها استفاده شود. هدف از این مطالعه بررسی قابلیت مدل‏های سری زمانی در پیش‏بینی شوری زهاب و خاک در اراضی دیم شبکه زهکشی زیرزمینی ران بهشهر بود. در ابتدا، مدل Drainmod-S با استفاده از داده‏های اندازه‏گیری شده واسنجی شد. سپس شوری خاک و زهاب توسط مدل واسنجی شده شبیه‏سازی شد. خروجی‏های شبیه‏سازی شده مدل برای ارزیابی و مقایسه نتایج مدل‏های مختلف سری زمانی از جمله AR، ARX، ARMA و ARMAX مورد استفاده قرار گرفت. نتایج نشان داد که مدل ARMAX با متغیرهای برونزای ارزش روزانه، بارش روزهای قبل و متوسط متغیر مورد نظر در دو روز قبل در برآورد شوری خاک و شوری زهاب کارآمدتر است به‏طوری‏که درصد میانگین مطلق خطای مدل‏سازی برای شوری لایه سطحی خاک (50-0 سانتی‏متر) 4 درصد، برای شوری لایه زیرین خاک (100-50 سانتی‏متر) 0/4 درصد و برای شوری زهاب 5 درصد بود. مقایسه نتایج پیش‏بینی مدل‏های برگزیده سری زمانی با نتایج شبیه‏سازی مدل واسنجی شده Drainmod-S نشان داد کاربرد مدل‏های سری زمانی در پیش‏بینی عملکرد سامانه زهکشی مطلوب و ضریب تعیین برای شوری لایه سطحی و زیرین خاک و شوری زهاب به ترتیب 0/75، 0/63 و 0/57 و ریشه میانگین مربعات خطا نیز برای این متغیرها به ترتیب 2412/6، 331/8 و 1724/6 میلی‏ گرم بر لیتر بود. با توجه به شاخص های ارزیابی، مدل‏ های سری زمانی در پیش‏ بینی شوری خاک و شوری زهاب کارآمد بود. https://idj.iaid.ir/article_129131_04c266e96d908d8bcdd4e7f7fe5701c2.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Optimal location of water quality monitoring stations in river systems by discrete transinformation entropy مکانیابی بهینه ایستگاه‌های پایش کیفیت آب سیستم رودخانه‌ای با استفاده از آنتروپی انتقال اطلاعات گسسته 295 306 129130 FA طاهر رجایی دانشیار گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه قم، قم، ایران فریبرز معصومی استادیار گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران فاطمه سادات احمدی سیاوشانی کارشناسی ارشد آب و سازه‌های هیدرولیکی، گروه مهندسی عمران، دانشگاه قم، قم، ایران Journal Article 2020 10 23 In this study, optimization of location of sampling stations for water quality of river system using information entropy theory in Lavasanat and Tehran-Karaj catchments with 11 sampling stations for 12 water quality and quantity variables for a statistical period of 21 years has been considered. First, using the discrete transinformation entropy theory, a T-D diagram was drawn for each variable, which indicates the distance between stations and transinformation. Then, using analytical hierarchical process (AHP) method and according to water consumption for agriculture and drinking, the weight of all variables was determined using Expert Choice software. The optimal distance between monitoring stations was obtained based on the total weight of each qualitative variable at its optimal distance of 14.1 km. Also, the optimal distance was calculated by fuzzy AHP method, which was 13.83 km. Then different scenarios were performed to eliminate or increase the number of sampling stations. The results show the efficiency of discrete entropy theory in combination with multi-criteria decision-making method in optimizing the number and distribution of water quality monitoring stations in river systems. در این مطالعه بهینه‌سازی توزیع مکانی ایستگاه‌های نمونه‌برداری کیفیت آب سیستم رودخانه‌ای با استفاده از تئوری آنتروپی اطلاعات در حوضه آبریز لواسانات و تهران-کرج با 11 ایستگاه نمونه‌برداری و برای 12 متغیر کیفی و کمی آب در یک دوره آماری 21 ساله مدنظر بوده است. بدین ترتیب در ابتدا با استفاده از تئوری آنتروپی گسسته انتقال اطلاعات، برای هر متغیر مورد مطالعه، نمودار توزیع فاصله بین ایستگاه‌ها و مقدار انتقال اطلاعات ترسیم شده و سپس با استفاده از روش تصمیم‌گیری چند معیاره تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) و با توجه به مصارف آب برای کشاورزی و شرب، وزن همه‌ی متغیرها با استفاده از نرم افزار Expert Choice تعیین گردید. بدین ترتیب فاصله بهینه بین ایستگاههای پایش به مقدار 1/14 کیلومتر بدست آمد. همچنین مقدار فاصله بهینه از روش AHP فازی نیز محاسبه شد که برابر با 83/13 کیلومتر بود. در ادامه با استفاده از نتایج گام قبلی و نیز استفاده از شاخص‌های دیگر همچون آنتروپی شانون و واریانس، سناریوهای مختلف جهت حذف یا افزایش تعداد ایستگاههای نمونه‌برداری معرفی و اجرا گردید. نتایج نشان‌دهنده کارآیی رویکرد پیشنهادی در بهینه -کردن تعداد و پراکندگی ایستگاههای پایش کمی و کیفی آب در سیستم‌های رودخانه‌ای می‌باشد. https://idj.iaid.ir/article_129130_d10ca2b9282b65ad1d975bf4b5e1c06e.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Sensitivity Analysis of Reference Crop Evapotranspiration Estimation Methods to Meteorological Factors in Greenhouse Conditions تحلیل حساسیت روش‌های برآورد تبخیر- تعرق گیاه مرجع به تغییرات فاکتورهای هواشناسی در شرایط گلخانه 307 315 129133 FA حدیثه رحیمی خوب دانش‌آموخته دکتری گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران 0000-0002-3848-7470 تیمور سهرابی استاد گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج مجتبی دلشاد گروه علوم باغبانی ، دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. Journal Article 2020 10 28 One of the most important factors in calculation of greenhouse crop water requirement is the accurate estimation of reference crop evapotranspiration. Numerous parameters affect the evapotranspiration rate of the reference crop; with the knowledge of the most important factor the simulation error will be reduced. Because of the differences among mathematical structure and underlying assumption of indirect reference crop evapotranspiration estimation methods, behavior of the response variable to changes in climatic parameters may become inconsistent. Therefore, it is mandatory to analyze the sensitivity as well as determining the influence of meteorological factors on reference crop evapotranspiration. In this study, the sensitivity of Penman-Monteith, Irmak, Copais and Valiantzas methods to changes in meteorological factors including maximum and minimum daily temperature, maximum and minimum relative humidity and short-wave radiation was analyzed in the research greenhouse of the College of Agriculture and Natural Resources of the University of Tehran, located in Karaj, Iran. Sensitivity coefficients were calculated by changing meteorological factors in the range of [20, -20] percent with 5% intervals. Results showed that in all methods, the internal radiation was the most influential variable in determining the reference crop evapotranspiration under greenhouse conditions. The obtained sensitivity coefficient for this variable in Penman-Monteith, Irmak, Copais and Valiantzas methods was equal to 0.78, 0.71, 0.68 and 0.63, respectively. In contrast, the least important climatic variable was the minimum humidity in Penman-Monteith, Copais and Valiantzas methods and the minimum temperature in Irmak method. The results also showed that Penman-Monteith is the most sensitive method to changes in meteorological factors. As a result, in case of using of Penman-Monteith method for reference crop evapotranspiration estimation in greenhouse conditions, ensuring the correct operation of measuring instruments and their accuracy is essential. یکی از مهم‌ترین عوامل در برآورد نیاز آبی گیاهان گلخانه‌ای، تخمین دقیق تبخیر- تعرق گیاه مرجع است. پارامترهای متعددی بر میزان تبخیر- تعرق گیاه مرجع اثر می‌گذارند که شناخت مهم‌ترین آن‌ها، منجر به کاهش خطای شبیه‌سازی و افزایش دقت پیش‌بینی خواهد شد. به دلیل وجود اختلاف بین فرضیات و ساختار ریاضی روش‌های غیرمستقیم، رفتار تبخیر- تعرق گیاه مرجع در پاسخ به تغییر فاکتورهای هواشناسی متفاوت است. بنابراین، تحلیل حساسیت و هم‌چنین تعیین درجه تأثیرپذیری تبخیر- تعرق گیاه مرجع نسبت به تغییر پارامترهای هواشناسی در هر روش، ضروری است. در این پژوهش، حساسیت روش‌های پنمن- مانتیت، ایرماک، کپیس و والیانتزس به تغییر پارامترهای هواشناسی شامل حداکثر و حداقل دمای روزانه، حداکثر و حداقل رطوبت نسبی و تابش طول موج کوتاه در گلخانه تحقیقاتی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران تحلیل شد. ضرایب حساسیت با تغییر پارامترهای هواشناسی در بازه [20، 20-] درصد با فواصل 5 درصد محاسبه شدند. نتایج نشان داد، در تمامی روش‌ها متغیر تشعشع اثرگذارترین پارامتر در تعیین تبخیر- تعرق گیاه مرجع در شرایط گلخانه بود. به‌طوری که میزان ضریب حساسیت به‌دست آمده برای این متغیر در روش‌های پنمن- مانتیت، ایرماک، کپیس و والیانتزس به ترتیب برابر با 78/0، 71/0، 68/0 و 63/0 بود. در مقابل کم اهمیت‌ترین پارامتر هواشناسی در روش‌های پنمن- مانتیت، کپیس و والیانتزس متغیر رطوبت حداقل و در روش ایرماک دمای حداقل بود. هم‌چنین نتایج نشان داد، بین روش‌های مورد بررسی، روش پنمن- مانتیت حساس‌ترین روش نسبت به تغییر پارامترهای هواشناسی است. درنتیجه، در صورت کاربرد روش پنمن- مانتیت برای تخمین تبخیر- تعرق گیاه مرجع داخل گلخانه، دقت کافی و اطمینان از عملکرد صحیح وسایل اندازه‌گیری پارامترهای هواشناسی، ضروری است. https://idj.iaid.ir/article_129133_4e445dce1d5c44ee34c8b1565f8199be.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Using agent-based modeling to simulate the effect of price scenarios and free branching on water demand کاربست مدل سازی مبتنی بر عامل به منظور شبیه سازی اثر سناریوهای قیمتی و انشعاب رایگان بر تقاضای آب 316 328 129134 FA سید فرزاد موسوی دانشجوی دکتری اقتصاد، دانشگاه فردوسی مشهد نرگس صالح نیا استادیار گروه اقتصاد، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه فردوسی مشهد احمد سیفی دانشیار گروه اقتصاد، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه فردوسی مشهد احمدرضا اصغرپور ماسوله استادیار گروه علوم اجتماعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد Journal Article 2020 11 04 Growing population of the cities along with the desire for better welfare and health has increased the water demand. On the other hand, many cities are located in the arid and semi-arid regions with the low rainfall and renewable water resources. Therefore it causes the water crisis. Shiraz is one of the metropolises that is facing this problem and in the warm seasons of the year experiences the drop in water pressure and water outages. Increasing the water supply, regardless of demand management, will exacerbate the crisis. Water pricing has been also one of the most important concerns of policymakers in demand management. Given the importance of this issue and also the role of social interactions among the consumers and the neighboring community network on the water consumption behavior, the present study concentrates on providing an agent-based framework for examining the water demand and changes in consumption behavior (diffusion process). The model has been calibrated for domestic water consumption in Shiraz for the years 2005-2019. Price increase scenarios (for all or only part of the consumers) as well as granting free branches have been simulated for the years 2020-2032. The results show that small increases in water prices do not have significant effect on consumption and cooperative behavior trend. Also, giving free branching to some consumers will intensify non-cooperative behavior among other consumers and increase the consumption sharply. افزایش جمعیت شهرها همراه با تمایل به رفاه و بهداشت بهتر باعث افزایش تقاضای آب شده است. از طرف دیگر، قرار گرفتن بسیاری از شهرها در کمربند خشک و نیمه خشک جهان و پایین بودن میزان بارش‌ها و منابع آبی تجدید پذیر، زمینه بروز یک بحران در تأمین آب مورد نیاز را فراهم می‌آورد. شهر شیراز از جمله کلان‌شهرهایی است که با این مشکل مواجه است و در فصول گرم سال افت فشار و قطعی آب را تجربه می-کند. افزایش عرضه‌ی آب بدون در نظر گرفتن مدیریت تقاضا، بروز بحران را سخت تر خواهد کرد. از طرفی تعیین قیمت از مهمترین دغدغه‌های سیاستگذار در مدیریت تقاضا می‌باشد. با توجه به اهمیت این موضوع و همچنین نقش تعاملات اجتماعی بین مصرف‌کنندگان و شبکه اجتماع هم‌جوار بر رفتار مصرفی آب، مطالعه‌ی حاضر بر تهیه‌ی یک چهارچوب مبتنی بر عامل در بررسی تقاضای آب و تغییرات رفتار مصرفی (فرآیند انتشار) تمرکز می‌کند. مدل برای مصرف آب خانگی شهر شیراز در دوره زمانی 1397-1384 کالیبره و برای سال‌های 1410-1398 سناریوهای افزایش قیمت (برای همه یا فقط بخشی از مصرف کنندگان) و نیز اعطای انشعابات رایگان شبیه‌سازی شده‌است. نتایج نشان می‌دهد که افزایش‌های اندک قیمت آب نتایج ملموسی بر مصرف و بهبود رفتار همکارانه ندارد، همچنین دادن انشعاب رایگان به برخی از مصرف کنندگان باعث تشدید رفتار غیرهمکارانه در بین دیگر مصرف کنندگان و افزایش شدید مصرف خواهد شد. https://idj.iaid.ir/article_129134_754e17da514117c976b6311cdfa35d70.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Ecological water footprints and virtual water for wheat and rice products in Khuzestan province in order to manage water resources sustainability ردپای اکولوژیک آب و آب مجازی محصولات گندم و برنج در استان خوزستان در راستای مدیریت پایدار منابع آبی 329 341 129135 FA غلامرضا سبزقبایی استادیار گروه محیط زیست دانشگاه صنعتی خاتم الانبیا بهبهان 0000-0001-5834-1324 علی بهلول زاده دانشجوی‌کارشناسی ارشد ارزیابی آمایش سرزمین، گروه محیط زیست، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان، بهبهان، ایران سولماز دشتی دانشیارگروه محیط زیست، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران Journal Article 2020 11 14 The imbalance between water supply and demand in the country has challenged water resource management, especially in the agricultural sector. In this regard, international trade in agricultural products and the displacement of water in them, which is called virtual water, can be one of the ways of water management. In this research, the study of water ecology and virtual water indexes in rice and wheat production in Khuzestan province have been investigated. To estimate the net blue product requirement (CWR), the amount of vegetation factor (Kc) and root depth of products are used by the FAO standard software (CROPWAT.8). An interview method and a questionnaire were used to obtain information from farmers in the area. For this purpose, 152 people were sampled by Cochran formula. The "top-down" method was used to calculate the ecological footprint of the region. In this method, the water ecological footprints of each area, including two components of internal water ecological footprint (WFi) and external water ecological footprint (WFe) were investigated.<br />The results of the study and comparison of wheat and rice plants in different plains of Khuzestan province indicate the high potential of the province in producing wheat needed by the province and its excess export to the province. Also, the results showed that rice cultivation in Khuzestan province, except in very limited areas in Haftgel and Baghmalek parts, is not economical due to the high consumption of water. Therefore, in agricultural development plans, it is necessary to prevent the cultivation of rice. عدم توازن بین عرضه و تقاضای آب در کشور مدیریت منابع آب را، بخصوص در بخش کشاورزی ، با چالش روبرو ساخته است. در این ارتباط مبادلات بین المللی محصولات کشاورزی و جابجائی آب نهفته در آن‌ها که به آن آب مجازی گفته می‌شود، می تواند یکی از راه کارهای مدیریت آب باشد. در این پژوهش به بررسی ردپای اکولوژی آّب و شاخص آب مجازی در تولید محصولات برنج و گندم در استان خوزستان پرداخته شده است. برای برآورد نیاز خالص آبی محصول (CWR) ، مقدار ضریب گیاهی (Kc) و عمق ریشه محصولات از نرم افزار استاندارد فائو (CROPWAT.8) استفاده شده است. برای دریافت اطلاعات از کشاورزان منطقه از روش‌مصاحبه و پرسشنامه استفاده شد. بدین منظور پس از تعیین نمونه آماری به وسیله فرمول کوکران نمونه برداری به تعداد 152نفر انجام گرفت. برای محاسبه ردپای اکولوژیک آب در منطقه از روش «بالا به پایین» استفاده شد. در این روش ردپای اکولوژیک آب هر منطقه شامل دو مؤلفه ردپای اکولوژیک آب داخلی (WFi) و ردپای اکولوژیک آب خارجی (WFe) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج بررسی و مقایسه دو گیاه گندم و برنج در دشت‌های مختلف استان خوزستان نشان دهنده پتانسیل بالای استان در تولید گندم مورد نیاز استان و صادرات مازاد آن به خارج از استان می‌باشد. همچنین تحلیل یافته‌ها نشان داد که کشت گیاه برنج در استان خوزستان بجز در نواحی بسیار محدودی در بخش‌های هفتگل و باغملک، به دلیل مصرف زیاد آب صرفه اقتصادی ندارد. لذا در برنامه‌ریزی‌های توسعه کشاورزی باید از کشت گیاه برنج جلوگیری نمود. https://idj.iaid.ir/article_129135_19ab4cf7060febe48a1f4f8cc0c3add2.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Determining the Optimal Location of Sensors in the Wat جانمایی بهینه سنسورها در شبکه توزیع آب با هدف شناسایی مشخصات منبع آلاینده در حداقل زمان تشخیص 342 356 129136 FA سیروس حریف دانشجوی دکتری دانشکده مهندسی شهید نیکبخت، گروه مهندسی عمران، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان غلامرضا عزیزیان دانشیار دانشکده مهندسی شهید نیکبخت، گروه مهندسی عمران، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان محمد گیوه‌چی استادیار گروه مهندسی عمران، دانشکده شهید نیکبخت، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران. محسن دهقانی درمیان دکترای مهندسی آب و سازه‌های هیدرولیکی، گروه مهندسی عمران، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران Journal Article 2021 04 12 به‌منظور شناسایی آلودگی در سیستم‌های توزیع آب از سنسورهایی استفاده می‌شود که علاوه بر تشخیص آلودگی، اطلاعات مفیدی در جهت یافتن منبع آلاینده نیز ارائه می‌دهند. وجود این اطلاعات برای یافتن راهکار مناسب به‌منظور مدیریت کیفی شبکه توزیع سودمند است. هدف این پژوهش شناسایی مشخصات چهارگانه منبع آلاینده ورودی به سیستم به‌وسیله رویکردی شبیه‌ساز- بهینه‌ساز با ارائه جانمایی بهینه دو سنسور در شبکه EPANET Example 2 می‌باشد. مشخصات مدنظر این تحقیق شامل گره ورود آلاینده، مقدار غلظت، زمان و مدت ورود آلاینده به شبکه مذکور می‌باشد. نرم‌افزار EPANET به‌عنوان شبیه‌ساز و الگوریتم ژنتیک به‌عنوان بهینه‌ساز در جهت رسیدن به اهداف مذکور با یکدیگر ادغام شدند. بدین منظور ابتدا تعداد ده آلودگی مختلف به‌صورت تصادفی تولید شدند سپس در ادامه به یافتن بهترین مکان برای نصب سنسورها در شبکه مذکور با هدف شناسایی مشخصات منبع آلودگی پرداخته شد. چهارده محل مختلف با احتمال تشخیص 90 درصد مستعد قرارگیری سنسورها بودند لذا از بین مکان‌های مستعد، گره‌هایی که قادر به شناسایی آلودگی در کم‌ترین زمان ممکن بودند، انتخاب شدند. نتایج نشان داد که با نصب سنسورها در دو گره شماره 15 و 27 شبکه بنچ‌مارک، علاوه بر دست‌یابی به بیشترین احتمال تشخیص با مقدار 90 درصد، کمترین زمان شناسایی آلودگی در شبکه به‌اندازه 58 دقیقه نیز به ثبت رسید. https://idj.iaid.ir/article_129136_05e19f8bd5952b031d5339db607d22ef.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Investigation of the effect of jet and inverse slope on hydraulic jump بررسی اثر جت و شیب معکوس بر مشخصات پرش هیدرولیکی 357 368 129137 FA زهره عبداللهی سلم آباد کارشناسی ارشد سازه‌های آبی، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند. محمد حسین نجفی مود استادیار گروه مهندسی آب،دانشگاه بیرجند مهدی دستورانی استادیار گروه علوم ومهندسی آب ، دانشکده کشاورزی ، دانشگاه بیرجند عباس خاشعی سیوکی استاد گروه علوم و مهندسی آب دانشگاه بیرجند 0000-0002-2863-8482 Journal Article 2020 11 28 The aim of this study was to investigate the effect of jet and reverse slope on the characteristics of hydraulic jump. This study was performed inside a flume in the form of a rectangular channel 10 meters long and 30 cm wide. Free jet with flows of 2, 2.5 and 3.2 liters per second with the maximum displacement angle of the beginning of the jump and the angle without changing the beginning of the jump to the end of the hydraulic jump. The results showed that changes in the angle and flow rate of the jet reduce or increase the secondary depth, jump length, relative energy loss and shear stress force of the bed. Using a jet with a maximum angle and flow rate of 3.2 liters per second with the lowest landing number Reverse flow and slope reduced the secondary depth ratio by about 56.2% compared to the no-jet mode and smooth bed. Using a jet with a minimum angle and flow rate of 3.2 liters per second and the maximum flow rate increased the secondary depth ratio relative to Jetless mode was smoothed. The results of this study show that at a certain angle from the jet to the hydraulic jump, there is no displacement in the jump, which was named as the inert angle, and by increasing the angle of the jet jump upwards, the hand jumps to It moves upstream and from one angle onwards the jump does not move upwards. This angle was named as the maximum displacement angle. Changes in the angle and flow rate of the jet reduce or increase the secondary depth, jump length, relative energy drop and stress force. The use of a jet with a maximum angle (138 degrees) and a flow rate of 3.2 liters per second, the minimum number of landings (6.64) and reverse slope reduces the ratio of the secondary depth to about 56.2% relative to the state without jet and bed was smoothed. Using the jet with the minimum angle (78 degrees) and the flow rate of 3.2 liters per second and the maximum number of landings (9.62) flow increased the ratio of secondary depth by 15.3 percent compared to the state without jet and smooth bed. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر جت آزاد مستطیلی و شیب معکوس بر مشخصات پرش هیدرولیکی انجام گرفته است. این پژوهش داخل یک فلوم به شکل یک کانال مستطیلی به طول ۱۰ متر و عرض ۳۰ سانتی‌متر انجام شد. جت آزاد با دبی‌های 2، 5/2 و 2/3 لیتر بر ثانیه با زاویه حداکثر اثر جابه جایی به ابتدای پرش و زاویه بدون تغییر ابتدای پرش به انتهای پرش هیدرولیکی وارد شد. نتایج این پژوهش نشان می‌دهدکه در زاویه مشخص از برخورد جت به پرش هیدرولیکی هیچ گونه جابه جایی در پرش ایجاد نمی‌شود که این زاویه را به عنوان زاویه بی اثر نامگذاری شد و با افزایش زاویه جت پرش به سمت بالا دست پرش به سمت بالا دست حرکت می کند واز یک زاویه به بعد پرش هیچ گونه حرکتی به سمت بالا دست نداردکه این زاویه به عنوان زاویه حداکثر جابجایی نامگذاری گردید تغییر در زاویه و دبی جت موجب کاهش یا افزایش عمق ثانویه، طول پرش، افت انرژی نسبی و نیروی برشی بستر می‌شود استفاده از جت با حداکثر زاویه (138درجه) و دبی 2/3 لیتر بر ثانیه کم‌ترین عدد فرود (64/6) جریان و شیب 2.256حداکثر مقدار شیب در آزمایشگاه انجام گرفت موجب کاهش تا حدود 2/56 درصدی نسبت عمق ثانویه نسبت به حالت بدون جت و بستر صاف گردید به کارگیری جت با زاویه حداقل (78درجه) و دبی 2/3 لیتربرثانیه و بیش‌ترین عدد فرود (62/9) جریان موجب افزایش 3/15 درصدی نسبت عمق ثانویه نسبت به حالت بدون جت و بستر صاف شد. حداکثر میزان کاهش طول پرش (7/66 درصد) زمانی رخ می‌دهد که از جت با زاویه حداکثر و دبی 2/3 لیتر بر ثانیه و در شرایط کم‌ترین عدد فرود (64/6) جریان و بیشترین شیب (256/2) استفاده گردید. https://idj.iaid.ir/article_129137_87ecc4eb1dc82b64606639c64278e391.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Investigating the effect of conservation agriculture methods on soil moisture retention and bean yield بررسی تأثیر روش‏های کشاورزی حفاظتی بر حفظ رطوبت خاک و عملکرد لوبیا 369 378 129138 FA مصطفی گودرزی استادیار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج 0000-0002-0747-2356 ابوالفضل هدایتی پور مربی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، منا طهماسبی استادیار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج Journal Article 2020 11 29 Optimal physical conditions are important for proper germination and improve growth and more crop yeild. In order to investigate the effect of conservation tillage methods on soil moisture retention capacity and yield of white dry bean (Dorsa variety), in rotation with barley, an experiment was carried out at the Markazi Agricultural and Natural Resources Research and education Center during 2017-2018, 2018-2019 and 2019-2020. The experiment was carried out in randomized block design with 3 replications. Treatments were included: 1- the conventional tillage method (the use of moldboard plow – Disc), 2-Reduced tillage with chisel-packer, 3-No-tillage. The percentage of crop residues in the conventional tillage, reduced tillage and no tillage methods were 20, 50 and 90%, respectively. The results showed that the highest and the lowest yield was obtained in the reduced and no-tillage with 2869 and 2076 Kg/ha, respectively. The highest soil moisture conservation was observed in the no-tillage and reduced tillage. So that the amount of soil moisture moisture in the reduced tillage and no tillage on the fourth day after irrigation, were 1 and 1.8 percent higher than the conventional method, respectively. The results showed that the use of the reduced tillage method compared to the conventional method in drip irrigation method without reducing crop yield leads to more soil moisture retention and thus helps to improve water efficiency in bean production. In general, based on the results, due to the low soil organic matter in the region, using reduced tillage method is a suitable option to conserve soil and water resources and increase water productivity in the bean production. شرایط فیزیکی مطلوب برای جوانه‏زنی مناسب و بهبود رشد و تولید بیشتر حائز اهمیت است. یکی از ویژگی‏های فیزیکی خاک که متاثر از نوع و روش خاک‏ورزی می‏باشد، سرعت نفوذ آب در خاک می‏باشد. به منظور بررسی تاثیر روش‏های کشاورزی حفاظتی در کشت لوبیا (لوبیا سفید رقم درسا) در تناوب با جو، بر حفظ رطوبت خاک و عملکرد لوبیا، آزمایشی در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی و در سه تکرار در ایستگاه تحقیقاتی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی در سال‏های زراعی 97-96، 98-97 و 99-98 انجام شد. تیمارهای آزمایش عبارت بودند از: 1- روش مرسوم (استفاده از گاوآهن برگردان‏دار - دیسک) به عنوان شاهد، 2- روش کم‏خاک‏ورزی با استفاده از گاوآهن چیزل–پکر و 3- روش‏بی‏خاک‏ورزی با دستگاه کشت مستقیم. درصد پوشش گیاهی بقایا در روش مرسوم، کم‏خاک‏ورزی و بی‏خاک‏ورزی به ترتیب 20، 50 و 90 درصد بود. به منظور ارزیابی میزان نگهداشت رطوبت خاک در تیمارهای مورد آزمایش، رطوبت وزنی خاک اندازه‌‏گیری گردید. نتایج نشان داد بیشترین و کمترین عملکرد دانه مربوط به تیمار کم‏خاک‏ورزی و بی‏خاک‏ورزی به ترتیب با مقادیر 2869 و 2076 کیلوگرم در هر هکتار بود. علاوه‏براین، بیشترین حفظ رطوبت خاک نیز در تیمار‏های بی‏خاک‏ورزی و کم‏خاک‏ورزی مشاهده گردید. به نحوی که به طور متوسط مقدار رطوبت وزنی خاک در دو روش کم‏خاک‏ورزی و بی‏خاک‏ورزی در روز چهارم پس از آبیاری، به ترتیب 1 و 8/1 درصد بیشتر از روش مرسوم بود. نتایج نشان داد که استفاده از روش کم‏خاک‏ورزی نسبت به روش مرسوم در روش آبیاری قطره‏ای، بدون اینکه باعث کاهش عملکرد محصول گردد منجر به نگهداشت بیشتر رطوبت خاک شده و در نتیجه به بهبود بهره‏وری آب در تولید لوبیا کمک می‏نماید. به طور کلی بر اساس نتایج بدست آمده، با توجه به وضعیت خاک‏های منطقه و کمبود ماده آلی خاک استفاده از روش کم‏خاک‏ورزی گزینه‏ای مناسب برای حفظ منابع آب و خاک و افزایش بهره‏وری آب در تولید لوبیا است. https://idj.iaid.ir/article_129138_854a352d74556f9617875e1e09eb9d73.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Effect of Irrigation Regimes and Silica Nanoparticles on Yield and Yield Components in Vivian Lettuce اثر رژیم‌های کم‌آبیاری و نانوذرات سیلیکا بر عملکرد و اجزای عملکرد در گیاه کاهو رقم ویویان 379 387 129139 FA شکور طافی دانشجوی کارشناسی ارشد گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران عبدالرحیم هوشمند دانشیار گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز 0000-0002-5722-5054 ناصر عالم زاده انصاری دانشیار گروه زراعت و باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز Journal Article 2020 11 30 Nano in agriculture improves plants in absorption of food, fuel and other items. The aim of this study was to investigate the performance and efficiency of water consumption under low irrigation regimes and silica nanoparticles. The present study was conducted in 1398 in the greenhouse of the Faculty of Agriculture, Shahid Chamran University of Ahvaz. In order to achieve the above objectives, the present study on lettuce plant (Vivian baby lettuce cultivar) in three water levels (75, 85 and 100 water requirements of the plant) and three application levels of nanoparticles including 0, 50 and 100 ml per 100 g Liter is done as root feeding in three repetitions. This design was completed in the form of shredded strip cards with a basic block design. Based on the results, dehydration stress on the total yield, harvest index, leaf area and leaf area has a significant effect on the level is likely to exist if it is valid for one year and shows only on weight. In this study, the effect of using nanoparticles on any of the studied indicators was not found to be significant. The combined effect of dehydration stress and the use of nanoparticles on total yield was significant at five times the probability level, but this effect was not found to be significant on root weight, leaf area index, harvest, root length and leaf area. Records more than the lowest total performance parameter for the I100F100 team equal to 87.88 grams and the lowest amount in the I85F50 team with 47 grams. The lowest leaf area and leaf area index are observed in I100F50 team, the minimum leaf area in I75F0 treatment and the minimum leaf area level in I75F100 treatment. The highest and lowest harvest indices in this research are 74.68 and 52.61 of the budget results, respectively. Maximum and minimum root weight occurred at full irrigation. Root weight in I100F100 treatment is 27 grams and in I100F0 treatment is 18.42 grams. نانو در کشاورزی سبب بهبود عملکرد گیاهان در جذب مواد غذایی، سوخت و سایر موارد می‌شود. این تحقیق با هدف بررسی عملکرد و بهره‌وری مصرف آب تحت شرایط رژیم‌های کم‌آبیاری و نانوذره سیلیکا انجام شد. تحقیق حاضر، در سال 1398 در گلخانه دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز اجرا گردید. به منظور دست‌یابی به اهداف مذکور، مطالعه حاضر بر روی گیاه کاهو (رقم baby lettuce Vivian) در سه سطح ‌آبیاری (75، 85 و 100 درصد نیاز آبی گیاه) و سه سطح کاربرد نانوذره شامل 0، 50 و 100 میلی‌گرم بر لیتر به صورت تغذیه ریشه‌ای در سه تکرار انجام گردید. این طرح در قالب کرت‌های خردشده نواری و با طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی تحلیل شد. بر اساس نتایج، تنش کم‌آبی بر روی عملکرد کل، شاخص برداشت، شاخص سطح برگ و سطح برگ دارای اثر معنی‌دار در سطح احتمال یک درصد بود و تنها بر روی وزن ریشه معنی‌دار نبود. در این مطالعه اثر استفاده از نانوذره بر روی هیچ‌یک از شاخص‌های بررسی شده، معنی‌دار یافت نگردید. اثر توأمان تنش کم‌آبی و استفاده از نانوذره بر روی عملکرد کل در سطح احتمال پنج درصد معنی‌دار بود اما بر روی وزن ریشه، شاخص سطح برگ، شاخص برداشت، طول ریشه و سطح برگ این اثر معنی‌دار یافت نگردید. بیش‌ترین میزان پارامتر عملکرد کل به ترتیب در تیمار I100F100برابر 88/87 گرم و کم‌ترین میزان در تیمار I85F50با 47 گرم به ثبت رسید. حداکثر سطح برگ و شاخص سطح برگ در تیمار I100F50، حداقل سطح برگ در تیمار I75F0 و حداقل شاخص سطح برگ در تیمار I75F100 مشاهده گردید. بالاترین و پایین‌ترین شاخص برداشت در این پژوهش، به ترتیب برابر 68/74 و 61/52 درصد بود. حداکثر و حداقل وزن ریشه در حالت آبیاری کامل رخ داد. وزن ریشه در تیمار I100F100 برابر 27 گرم و در تیمار I100F0 برابر 42/18 گرم بود. https://idj.iaid.ir/article_129139_b508f99ee028a9d8582608f40bc36f5f.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Optimal allocation of water resources in critical conditions under the uncertainty of parameters with emphasis on maintaining the stability of water resources by the Goal Attainment method (Case study: Mashhad) تخصیص بهینه منابع آب در شرایط بحرانی تحت عدم قطعیت پارامترها با تاکید بر حفظ پایداری منابع آبی با استفاده از روش دستیابی به آرمان (مطالعه موردی: شهرستان مشهد) 388 401 129140 FA فاطمه دادمند دانش آموخته دکتری دانشگاه فردوسی مشهد و عضو هیئت علمی گروه مدیریت، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. زهرا ناجی عظیمی دانشیار گروه مدیریت، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران ناصر مطهری فریمانی دانشیار گروه مدیریت، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران کامران داوری استاد گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران 0000-0001-9742-4712 Journal Article 2020 12 05 Iran's water situation has reached a critical level due to frequent droughts and over-abstraction of water resources. Therefore, dealing with the optimal allocation of water resources in these conditions is an important and vital issue. In the present study, the model of water resources allocation in critical conditions has been developed and the proposed model has been implemented in Mashhad. The innovation of the proposed model of the present study is to consider the sustainability of water resources and simultaneously pay attention to the quantity and quality of water resources. In this study, considering the stochastic value of available water parameter, two-stage stochastic allocation model is presented and solved by the method of Goal Attainment, and implemented in MATLAB software. This model has been developed with the aim of maximizing the profits of different users, minimizing the allocation of saline water from the underground source and minimizing the shortage of water. The results of the study indicate that even in the wet scenario, available water resources cannot meet the demand of different sectors. If the stability index is maintained at 75%, the amount of water shortage in the drought scenario is equivalent to 501.75 MCM, in the normal scenario is equal to 358.75 MCM, and the in the wet scenario is equal to 78.75 MCM. In addition, the sensitivity analysis of the model with different data indicates that if in the drought scenario, the amount of available water from both surface and treated water sources is equivalent to 300 and 200 MCM, respectively, then the optimal allocation pattern has changed and the amount of water shortage that can lead to overdraft is 103.75 MCM. وضعیت آب کشور به دلیل خشک‌سالی‌های مکرر توأم با برداشت بیش از حد منابع آبی، به سطح بحرانی رسیده ‌است. لذا پرداختن به تخصیص بهینه منابع آبی در این شرایط، موضوعی مهم و حیاتی است. در مطالعه حاضر، به توسعه مدل تخصیص بهینه منابع آب در شرایط بحرانی و حل این مساله با تاکید بر پیاده سازی آن در شهرستان مشهد پرداخته شده است. نوآوری مدل پیشنهادی تحقیق حاضر در نظر گرفتن پایداری منابع آبی و توجه همزمان به کمیت و کیفیت منابع آبی است. در این پژوهش، با در نظر گرفتن مقدار تصادفی پارامتر آب در دسترس، مدل تخصیص تصادفی دو مرحله‌ای ارائه شده است و با روش دستیابی به آرمان حل گردیده و در نرم افزار متلب اجرا شده است. اهداف این مدل، شامل حداکثر‌سازی سود کاربران مختلف، حداقل‌سازی تخصیص آب شور از منبع زیرزمینی و حداقل‌سازی کمبود آب است. نتایج حاصل از تحقیق بیانگر آن است که حتی در سناریوی ترسالی، منابع آبی در دسترس نمی‌تواند تقاضای بخش‌های مختلف را تامین نماید. در صورت حفظ شاخص پایداری در سطح 75% ، مقدار کمبود آب در سناریوی خشکسالی معادل MCM 501.75 و در سناریوی سال نرمال معادل MCM 358.75 و در سناریوی ترسالی معادل MCM 78.75 است. تحلیل حساسیت مدل با داده‌های مختلف بیانگر آن است که چنانچه در سناریوی خشکسالی، مقدار آب در دسترس از دو منبع سطحی و تصفیه شده به ترتیب معادل 300 و 200 میلیون متر مکعب در نظر گرفته شود در این صورت الگوی تخصیص بهینه تغییر پیدا کرده است و مقدار کمبود آب که می‌تواند منجر به اضافه برداشت گردد معادل MCM103.75 است. https://idj.iaid.ir/article_129140_4b4675b17285d8d216b3a16775082390.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Effect of Treated Municipal Wastewater Usage On Corn Yield and Yield Components Under Deficit Irrigation Management (Case Study: Marvdasht, Fars Province) اثر استفاده از پساب شهری بر عملکرد و اجزای عملکرد ذرت تحت مدیریت کم آبیاری (مطالعه موردی: شهرستان مرودشت) 402 413 129141 FA پدرام عباسی گروه مهندسی سیستمهای کشاورزی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران حسین بابازاده گروه مهندسی آب، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران 0000-0003-3838-5383 بهمن یارقلی هیات علمی موسسه تحقیقات فنی مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران حسین باخدا گروه مهندسی سیستمهای کشاورزی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Journal Article 2020 12 07 In the face of increasing urban wastewater and the fact that the country's water resources are not only limited but also declining, increasing water use efficiency and reuse of municipal wastewater is inevitable. This study was conducted to investigate the use of municipal wastewater on yield, yield components and water use efficiency in forage maize with two factors: a) Use of wastewater in three levels (1- well water (W), 2- One to one mixture of well water and wastewater (50 50) and 3- Wastewater (WW) b) Management of traditional low irrigation at four levels (normal irrigation (100% irrigation requirement)) and low irrigation at 40, 60 and 80% levels of water requirement) in the form of a randomized complete block design with 12 treatments and three replications in the field of Marvdasht municipal wastewater refinery plant in 2018. Statistical indicators such as maximum error, coefficient of determination, mean square root of the error, modeling efficiency and residual coefficient were used to quantitatively evaluate the functions. Plant susceptibility coefficient (Ky) for total dry matter in three stages of vegetation, flowering and grain ripening were 0.38, 0.52 and 0.63, respectively, and it was found that the most sensitive stage of corn growth to water deficiency is the stage of grain ripening. Analysis of interactive effects showed that the highest total dry matter yield in vegetative and flowering stages and grain yield in grain growth stage were 7260, 9857 and 3158 kg/ha in WW-FI treatment (complete irrigation with wastewater) and the lowest yield with the values of 5052, 6069 and 1508 kg/ha were obtained in W-DI60 treatment (60% low irrigation with well water). The results showed that the use of wastewater in low traditional irrigation conditions is useful for forage maize and can be recommended. در مواجهه با افزایش حجم فاضلاب‌های شهری و این واقعیت که منابع آب کشور نه تنها محدود بلکه رو به کاهش است، افزایش بهره‌وری مصرف آب و استفاده مجدد از پساب شهری امری اجتناب‌ناپذیر است. این پژوهش به‌منظور بررسی کاربرد پساب شهری بر عملکرد، اجزاء عملکرد و بهره‌وری مصرف آب در گیاه ذرت علوفه‌ای با دو فاکتور : الف- استفاده از پساب در سه سطح (1- آب چاه (W)، 2- مخلوط یک به‌ یک آب چاه و پساب (5050) و 3- پساب (WW)) ب- مدیریت کم‌ آبیاری سنتی در چهار سطح (آبیاری معمولی (100 درصد نیاز آبیاری) و کم ‌آبیاری در سطوح 40، 60 و 80 درصد نیاز آبی) در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 12 تیمار و سه تکرار در مزرعه‌ی تصفیه‌خانه فاضلاب شهری مرودشت، در سال 1397 اجرا شد. از شاخص‌های آماری مانند حداکثر خطا، ضریب تعیین، میانگین ریشه دوم مربعات خطا، بهره‌وری مدل‌سازی و ضریب باقیمانده برای ارزیابی کمی توابع استفاده گردید. ضریب حساسیت گیاه (Ky) برای ماده خشک در سه مرحله رویشی، گل‌دهی و رسیدن دانه به‌ترتیب 38/0، 52/0 و 63/0 به‌دست آمد و مشخص گردید که حساس‌ترین مرحله رشد ذرت به کمبود آب در مرحله رسیدن دانه می‌باشد. آنالیز اثرات متقابل نشان داد که بیش‌ترین مقدار عملکرد ماده خشک در مراحل رویشی و گلدهی و عملکرد دانه در مرحله رشد دانه به‌ترتیب مقادیر 7260، 9857 و 3158 کیلوگرم در هکتار در تیمار WW-FI (آبیاری کامل با پساب) و کم‌ترین مقدار عملکرد با مقادیر 5052، 6069 و 1508 کیلوگرم در هکتار در تیمار W-DI60 (کم آبیاری 60 درصد با آب چاه) به‌دست آمد. نتایج نشان داد که استفاده از پساب در شرایط کم ‌آبیاری سنتی برای گیاه ذرت علوفه‌ای مفید بوده و می‌توان آنرا پیشنهاد داد. https://idj.iaid.ir/article_129141_56e0428e803320a2580a05e2db8f2891.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 The effects of alternate furrow irrigation of Quinoa yield and water productivity at its different growth stages اثر آبیاری جویچه‌ای یک در میان بر عملکرد و بهره‌وری مصرف آب در مراحل مختلف رشد گیاه کینوا 414 427 129132 FA صابر جمالی دانشجوی دکتری، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. 0000-0003-0524-3346 حسین انصاری استاد، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. 0000-0002-1076-5096 بهناز هادی دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد،مشهد،ایران. عباس صفری زاه ثانی دانشجوی دکتری، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. Journal Article 2020 12 01 Quinoa (Chenopodium quinoa Wild) is a nutritious herb with favorable nutrition and potential for suitable production in adverse environmental conditions that can withstand drought. This study aimed was to evaluate the effects of alternate furrow irrigation at its different growth stages on Quinoa yield and water use efficiency in the Ferdowsi University of Mashhad (FUM) experimental farm research during 2018-19. This research was conducted to completely block randomized design with seven treatments and three replications. In this study, 7 treatments consisted of traditional furrow irrigation (TFI), fixed alternate furrow irrigation (FAFI), variable alternate furrow irrigation (VAFI), fixed alternate furrow irrigation at the vegetative stage and traditional furrow irrigation at other stages (FTT), fixed alternate furrow irrigation at the vegetative and flowering stages and traditional furrow irrigation at other stages (FFT), variable alternate furrow irrigation at the vegetative stage and traditional furrow irrigation at other stages (VTT), variable alternate furrow irrigation at the vegetative and flowering stages and traditional furrow irrigation at other stages (VVT) treatment with supplemental irrigation in time of planting. The results showed that the effect of treatments on panicle length, stem diameter, plant height, panicle weights, grain yield, yield per m2, and water productivity were highly significant (P>0.01) and panicle width was significant at the 5 % levels. Results showed that the highest yield (2.17 ton/ha), grain yield (18.1 g per plant), average plant height (113.3 cm), and physical water productivity (0.41 Kg/m3) were in TFI treatments. Used FAFI, FTT, FFT, VAFI, VTT, and VVT treatments compared to TFI, grain yield decreased by 35.4, 24.3, 32.0, 23.2, 13.8, and 17.7 percent, respectively. Used FAFI, FTT, and FFT treatments compared to TFI, physical water productivity decreased by 19.5, 14.6, and 2.4 percent, respectively. Used VAFI, VTT, and VVT treatments compared to TFI, physical water productivity increased by 2.4, 14.6, and 24.4 percent, respectively. Therefore, the best irrigation treatment for the Quinoa in the field conditions is VTT methods. کینوا (Chenopodium quinoa Wild) گیاهی است با ارزش غذایی مطلوب و پتانسیل تولید مناسب در شرایط نامساعد محیطی، که در برابر خشکی تحمل بالایی دارد. به منظور بررسی اثر کم‌آبیاری جویچه‌ای یک در میان در مراحل مختلف رشدی بر عملکرد و اجزای عملکرد کینوا، آزمایشی در قالب طرح بلوک کامل تصادفی در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه فردوسی مشهد در سال 1397 با 3 تکرار اجرا گردید. تیمارهای مورد بررسی در این پژوهش 7 تیمار شامل آبیاری جویچه‌ای مرسوم (TFI)، آبیاری جویچه‌ای یک در میان ثابت (FAFI) و متناوب (VAFI)، آبیاری جویچه‌ای یک در میان ثابت تا زمان گلدهی و آبیاری جویچه‌ای مرسوم در دوره‌های دیگر (FTT)، آبیاری جویچه‌ای یک در میان متناوب تا زمان گلدهی و آبیاری جویچه‌ای مرسوم در دوره‌های دیگر (VTT)، آبیاری جویچه‌ای یک در میان ثابت تا زمان دانه بستن و آبیاری جویچه‌ای مرسوم در دوره‌های دیگر (FFT) و آبیاری جویچه‌ای یک در میان متناوب تا زمان دانه بستن و آبیاری جویچه‌ای مرسوم در دوره‌های دیگر (VVT) بودند. نتایج نشان داد که اثر تیمارهای آزمایشی بر صفات طول سنبله، قطر ساقه، ارتفاع بوته، وزن سنبله، عملکرد دانه، عملکرد در واحد سطح و بهره‌وری فیزیکی آب (در سطح یک درصد) و بر عرض سنبله (در سطح 5 درصد) معنی‌دار شد. همچنین بیشترین عملکرد در واحد سطح (17/2 تن در هکتار)، عملکرد دانه (1/18 گرم در بوته)، متوسط ارتفاع بوته (3/113 سانتی‌متر) و بهره‌وری فیزیکی آب (41/0 کیلوگرم در متر مکعب) در تیمار آبیاری جویچه‌ای مرسوم مشاهده شد استفاده از تیمارهای FAFI، FTT، FFT، VAFI، VTT و VVT سبب کاهش 4/35، 3/24، 0/32، 2/23، 8/13 و 7/17 درصد (عملکرد دانه) نسبت به تیمار TFI شد. اعمال تیمارهای آبیاری FAFI، FFT و FTT سبب کاهش بهره‌وری فیزیکی آب به میزان 5/19، 6/14 و 4/2 درصد و اعمال تیمارهای آبیاری VAFI، VTT و VVT نیز سبب افزایش 4/2، 6/14 و 4/24 درصدی بهره‌وری فیزیکی آب نسبت به تیمار TFI شد. بهترین تیمار برای آبیاری کینوا در شرایط مزرعه‌ای، آبیاری جویچه‌ای یک در میان متناوب تا زمان گلدهی و آبیاری جویچه‌ای مرسوم در دوره‌های دیگر (VTT) می‌باشد. https://idj.iaid.ir/article_129132_4de51b92a636d471a4ee882ff73a82fb.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Monitoring groundwater level changes of Mianrahan aquifer with GRACE satellite data پایش تغییرات سطح آبزیرزمینی آبخوان‌ میانراهان با داده‌های ماهواره GRACE 428 443 129142 FA مریم حافظ پرست استادیارگروه مهندسی آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران 0000-0002-9910-4533 Journal Article 2020 12 08 Determining groundwater changes in Iran, which is located in arid and semi-arid regions, is of particular importance. In this regard, Kermanshah province with 950,000 hectares of agricultural land and gardens is one of the agricultural hubs of the country and the water level in the aquifers of the province, especially in the eastern part of the province is more severe. In this study, by examining the water level of the observational wells of Mianrahan aquifer in Jamishan basin and spatial zoning of these changes using Kriging method in GIS software, the current situation of the region has been investigated. In order to evaluate GRACE satellite data with JPL, GFS, CSR, CRI data centers, coding in Google Earth Engine cloud computing environment has been used. Monthly and annual changes of liquid water equivalent (LWE) were calculated. Comparing the results of different data centers show that JPL data center with coefficient of R = 0.66 has the highest correlation with observational data. The amount of soil moisture, snow water equivalent and plant canopy water was extracted from the GLDAS model and subtracted from the amount of TWS extracted from the GRACE satellite and was compared with the observed values, which shows that the trend of decreasing groundwater level is equal to -2.26 cm. Calculations are made on the scale of one square degree and units are expressed in centimeters. تعیین تغییرات سطح آب‌زیرزمینی در کشور ایران که در نواحی خشک و نیمه خشک قرار دارد از اهمیت ویژه‌ایی برخوردار است. در این راستا استان کرمانشاه با داشتن ۹۵۰ هزار هکتار زمین کشاورزی و باغ یکی از قطب‌های کشاورزی کشور است و افت سطح آب در آبخوان‌های استان به خصوص در قسمت شرقی استان شدید‌تر است. در این پژوهش با بررسی سطح آب چاه‌های مشاهداتی آبخوان میانراهان در حوضه جامیشان و نیز پهنه‌بندی مکانی این تغییرات با استفاده از روش کریجینگ در نرم افزار Arc GIS وضع موجود منطقه بررسی شده‌‌است. در ادامه به منظور ارزیابی داده‌های ماهواره GRACE با مراکز پردازش JPL,GFS,CSR,CRI از کدنویسی در محیط محاسبات ابری گوگل ارث اینجین استفاده شده‌است. تغییرات ماهانه و سالانه آب معادل مایع (LWE) محاسبه‌گردید. مقایسه نتایج دادههای مراکز پردازش داده مختلف نشان می‌دهد مرکز پردازش داده JPL با ضریب 66/0 R= بیشترین همبستگی را با داده‌های مشاهداتی دارد. مقدار رطوبت خاک، آب معادل برف و پوشش گیاهی از مدلGLDAS استخراج شده و با کسر از مقدارTWS استخراج شده از ماهواره GRACE با مقادیر مشاهداتی مقایسه شده‌است که نشان می‌دهد روند کاهش سطح آب‌زیرزمینی با دادههای مرکز پردازش JPL معادل 26/2- سانتیمتر است. محاسبات در مقیاس یک درجه مربع انجام شده و واحدها به سانتیمتر بیان شده‌است. https://idj.iaid.ir/article_129142_ad6c1ba7d5ebc1c58c3ed9a2a33f8760.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Determining the optimal irrigation interval for canola plant in surface and subsurface drip irrigation methods in Hajiabad region تعیین دور مناسب آبیاری کلزا در دو روش آبیاری قطره‌ای سطحی و زیرسطحی در منطقه حاجی‌آباد 444 454 129143 FA رضا عباس پور گروه مهندسی آب، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران. نجمه یزدان پناه دانشیار گروه مهندسی آب، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان. Journal Article 2020 12 14 In order to investigate the effect of different intervals and irrigation methods on the growth characteristics of canola, an experiment was conducted in the form of split strip plots based on a randomized complete block design with three replications during 2009-2010 at Hajiabad Agricultural Research Center. In this regard, three irrigation intervals including irrigation after 20, 40 and 60 mm of evaporation from the surface of the evaporation pan (I1, I2 and I3, respectively) and two drip irrigation methods (surface and subsurface) were considered as the main and secondary factors, respectively. The results indicated the lowest and highest yield (1.97-3.15 t/ ha), 1000-seed weight (3.38-4.82 g) and number of seeds per pod (14.5-24.5) at the I1 and I3 irrigation intervals, respectively. However, the I2 irrigation interval treatment resulted in a 9.6% increase in water use efficiency compared to the I1 irrigation interval. Also, the use of subsurface drip irrigation compared to surface drip irrigation method increased crop yield, water use efficiency and number of pods per plant by 29.8%, 32.2% and 33.1%, respectively. The findings of this study showed that in general, in case of water insufficiency in the study area, the irrigation cycle after 40 mm of evaporation from the pan applied in the subsurface drip irrigation method can be suggested as a superior treatment. With this approach, we can take steps to deal with the water crisis based on sustainable agriculture in canola cultivation in Hajiabad region. به منظور بررسی تأثیر دور و روش آبیاری بر ویژگی‌های رشدی گیاه کلزا، آزمایشی در قالب کرت‌های نواری خرد شده بر پایه طرح بلوک-های کامل تصادفی، در سه تکرار در سال زراعی 99-1398 در ایستگاه مرکز تحقیقات کشاورزی حاجی‌آباد انجام شد. در این راستا، سه دور آبیاری شامل آبیاری پس از 20، 40 و 60 میلی‌متر تبخیر از سطح تشت تبخیر (به‌ترتیب I2، I1 و I3) و دو روش آبیاری قطره‌ای (سطحی و زیرسطحی) به‌ترتیب به‌عنوان عوامل اصلی و فرعی در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد که بیشترین و کم‌ترین عملکرد محصول (3/15 -1/97 تن در هکتار)، وزن هزار دانه (4/82 - 3/38 گرم) و تعداد دانه در خورجین (24/1 - 14/5) به‌ترتیب در دور آبیاری 1I و I3 ایجاد شد. این در حالی بود که تیمار دور آبیاری I2، افزایش 9/6 درصدی کارایی مصرف آب را نسبت به دور آبیاری 1I را به‌همراه داشت. همچنین استفاده از روش آبیاری قطره‌ای زیرسطحی نسبت به روش آبیاری قطره‌ای سطحی، باعث افزایش عملکرد محصول، کارایی مصرف آب و تعداد خورجین در بوته به‌ترتیب به‌میزان 29/8، 32/2 و 33/1 درصد شد. یافته‌های این پژوهش نشان داد که به‌طور کلی در شرایط کمبود آب منطقه مورد مطالعه، می‌توان دور آبیاری پس از 40 میلی‌متر تبخیر از تشت اعمال شده در روش آبیاری قطره‌ای زیرسطحی را به‌عنوان تیمار برتر پیشنهاد کرد. با این رویکرد، می‌توان در راستای مقابله با بحران آب بر مبنای کشاورزی پایدار در کشت گیاه کلزا در منطقه حاجی‌آباد گام برداشت. https://idj.iaid.ir/article_129143_2be711b70d19439bcb92621f4ca28a85.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Effect of downstream contraction on side weirs discharge اثر تنگ شدگی پایین دست بر روی دبی سرریز جانبی 455 466 129144 FA احسان پارسی دانشجوی دکتری گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهواز. کاظم اله دادی دانشجوی دکتری گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهواز. امیررضا بهره بر شرکت اب منطقه ای استان کهگیلویه و بویراحمد، یاسوج، ایران. رسول فرهادی مدیرعامل شرکت اب منطقه ای استان کهگیلویه و بویراحمد Journal Article 2020 12 28 Side weirs are important structures in irrigation and drainage networks that are used as a protective structure upstream of reverse siphons and road underpasses. In this research, using laboratory data, for two positions of lateral overflow placement diagonally in the width change wall and directly and in the wall without change width, a new relationship based on the critical depth of flow on the weir to determine the discharge discharge weir (QW) are provided in rectangular channels with narrowing downstream of the weir. The results showed that the discharge capacity of oblique weir decreasing width downstream is more than normal overflows and also diagonal weirs located in the width reduction wall are more than the case where the weir is in the direct wall without width reduction. Finally, by comparing the relationships obtained from dimensional analysis in two types of overflows, it can be concluded that the flow rate of side weirs located in the diagonal wall of the transition section is about 7.50 percent higher than the case where the side is located in the direct wall of the weir. The reason is less interference of flow lines. Also, the narrowed part of the downstream acts as a barrier, increasing the depth of flow and less curvature of the flow lines, and the flow passes through this weir with less drop. سرریزهای جانبی از جمله سازه‌های مهم در شبکه‌های آبیاری و زهکشی هستند که به عنوان سازه حفاظتی در بالادست سیفون‌های معکوس و زیرگذر جاده‌ها بکار برده می‌شوند. در این تحقیق با استفاده از داده‌های آزمایشگاهی، برای دو موقعیت قرارگیری سرریز جانبی به صورت مورب و در دیواره تغییر عرض و به صورت مستقیم و در دیواره بدون تغییر عرض، رابطه جدیدی بر اساس عمق بحرانی جریان روی سرریز، برای تعیین دبی تخلیه سرریز های جانبی (QW) در کانال‌های مستطیلی با تنگ‌شوندگی در پایین‌دست سرریز ارائه شده است. نتایج نشان داد که ظرفیت تخلیه سرریز‌های مورب با کاهش عرض در پایین دست بیشتر از سرریزهای نرمال است و همچنین سرریزهای مورب که در دیواره کاهش عرض قرار گرفته‌اند بیشتر از حالتی است که سرریز در دیواره مستقیم و بدون کاهش عرض قرار دارد. و در نهایت با مقایسه روابط بدست امده از انالیز ابعادی در دو نوع سرریز می توان نتیجه گرفت که دبی عبوری سرریزهای جانبی که در دیواره مورب قسمت انتقالی قرار گرفته است حدود 50/7 درصد بیشتر از حالتی است که سرریز در دیواره مستقیم سرریز قرار گرفته که علت آن تداخل کمتر خطوط جریان می‌باشد. همچنین قسمت تنگ‌شده پایین‌دست مانند مانع عمل کرده و باعث افزایش عمق جریان و انحنای کمتر خطوط جریان شده و جریان با افت کمتری از روی این سرریز عبور می کند. https://idj.iaid.ir/article_129144_a3ee18c7e59f62e73af88e75a86c2e2f.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 15 2 2021 05 22 Investigations of yield, production function and water productivity of two peanut cultivars under conditions deficit irrigation in different irrigation methods بررسی عملکرد، تابع تولید و بهره وریِ مصرف آب دو رقم بادام‌زمینی تحت شرایط کم آبیاری در روش‌های مختلف آبیاری 467 482 129146 FA علی عبدزادگوهری استادیار باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران 0000-0002-1465-9581 Journal Article 2021 01 01 Providing efficient irrigation method and selecting the appropriate cultivar in order to increase yield and water use productivity can greatly contribute to the quantitative and qualitative production of peanut products. The present study was conducted to investigate the yield, production function and water use productivity of two peanut cultivars under deficit irrigation conditions in different irrigation methods in the form of conducted as split split plots in the form of a randomized complete block design with three replications in 2018 and 2019 in Guilan province. The main treatment consisted of two methods of drip and furrow irrigation, and the sub-treatment included supplying 125, 100, 75, 50 and 25 percent of water requirement, and the sub-sub-treatment included two peanut cultivars Guil and Jonobi. The results showed that simple effects, Interaction between irrigation and water supply and the interaction of water supply and cultivar at the level of one percent on biologic yield, pods and seeds were significant. The pod and seed yield in the drip method was higher than the furrow method. Due to the interaction of water requirements supply and cultivar, the highest yield of biomass, pods and seeds with 100% water requirement supply was in Guil cultivar. In drip irrigation method and providing 100% of water requirement, the highest water use efficiency based on pod yield in the first and second year was 0.91 and 0.94 kg/m3, respectively, and in seed yield during two years was 0.60 kg/m3 was obtained. Water supply was significant for seed oil, phosphorus and nitrogen content at 1% level and for seed protein content at 5% level. The highest content of oil, phosphorus and nitrogen was obtained with 100% water requirement, and in seed protein with 25% water requirement. Based on the results and considering the water use productivity, cultivation of peanut Guil cultivar using drip irrigation method and providing 100% of water requirement is suggested for the study area. ارائه روش آبیاری کارآمد و انتخاب رقم مناسب در راستای افزایش عملکرد و بهره‌وری مصرف آب می‌تواند کمک شایانی به تولید کمی و کیفی محصول بادام‌زمینی نماید. پژوهش حاضر به منظور بررسی عملکرد، تابع تولید و بهره‌وری مصرف آب دو رقم بادام‌زمینی تحت شرایط کم‌آبیاری در روش‌های مختلف آبیاری به صورت کرت‌های دوبار خرد شده در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار، در سال‌های 1397و 1398 در استان گیلان اجرا شد. تیمار اصلی شامل دو روش آبیاری قطره‌ای و جویچه‌ای، و عامل فرعی شامل تأمین 125، 100، 75، 50 و 25 درصد تأمین‌نیاز آبی گیاه، و عامل فرعی‌فرعی، دو رقم بادام‌زمینی گیل و جنوبی بود. نتایج نشان داد که اثرات ساده، اثر متقابل آبیاری و تأمین‌نیاز‌آبی و اثر متقابل تأمین‌نیاز‌آبی و رقم در سطح یک درصد بر عملکرد زیست‌توده، غلاف و دانه معنی‌دار بود. میزان عملکرد غلاف و دانه در روش قطره‌ای، بیشتر از روش جویچه‌ای بود. در اثر متقابل تأمین نیاز‌آبی و رقم، بیشترین عملکرد زیست‌توده، غلاف و دانه با تأمین 100 درصد نیاز آبی در رقم‌گیل مشاهده شد. در روش آبیاری قطره‌ای و تأمین 100 درصد نیاز‌آبی، بیشترین بهره‌وری مصرف‌آب مبتنی بر عملکرد غلاف در سال‌اول و دوم به-ترتیب به میزان 91/0 و 94/0 کیلوگرم بر مترمکعب و در عملکرد دانه در طی دو سال به میزان 60/0 کیلوگرم بر مترمکعب به دست آمد. تأمین نیازآبی بر محتوای‌روغن، فسفر و نیتروژن‌دانه در سطح یک درصد و بر پروتئین دانه در سطح پنج درصد معنی‌دار بود. بیشترین محتوای روغن، فسفر و نیتروژن‌دانه با تأمین 100 درصد نیاز آبی و در پروتئین دانه با تأمین 25 درصد نیاز آبی به دست آمد. بر اساس‌نتایج و با توجه به بهره‌وری مصرف آب، کشت بادام‌زمینی رقم گیل با استفاده از روش آبیاری قطره‌ای و تأمین 100 درصد نیاز آبی، برای منطقه مورد مطالعه پیشنهاد می‌شود. https://idj.iaid.ir/article_129146_505233afa5e07f60d841c37f69d31302.pdf