انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Economic productivity of irrigation water of different genotypes of greenhouse cucumber in deficit irrigation conditions بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری ژنوتیپ‌های مختلف خیار گلخانه‌ای در شرایط کم‌آبیاری 865 877 209984 FA محمدرضا محمدپور گروه علوم و مهندسی باغبانی پردیس دانشگاهی دانشگاه گیلان جمالعلی الفتی دانشیار گروه علوم و مهندسی باغبانی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان محمدرضا خالدیان گروه مهندسی آب دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان رشت ایران بابک ربیعی استاد گروه زراعت دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان Journal Article 2024 10 18 Identifying genotypes tolerant to deficit irrigation and introducing them to farmers and breeder is a suitable solution to improve the productivity of irrigation water. This study aims to evaluate 50 cucumber genotypes from the cucumber germplasm bank of University of Guilan in the greenhouse of the Faculty of Agricultural Sciences at University of Guilan under two irrigation levels: full irrigation and deficit irrigation (50% of full irrigation). The goal is to identify the best genotypes based on yield, irrigation water productivity, and economic productivity of irrigation water. These genotypes were selected for seed production and use in breeding programs. A drip irrigation system was used, and irrigation management was based on the water requirement of cucumbers inside the greenhouse. The cucumbers were harvested at commercial maturity, and yield, some yield component, irrigation water productivity, and economic productivity of irrigation water were determined. The results showed that irrigation significantly affected the number of fruits, irrigation water productivity, and economic productivity of irrigation water. The effects of genotype and the interaction between irrigation and genotype on fruit fresh weight, irrigation water productivity, and economic productivity of irrigation water were also significant. Based on the number of fruits per plant, fruit fresh weight yield, irrigation water productivity, and economic productivity of irrigation water, genotypes 42, 43, and 45 were identified as the best choices, while genotypes 13, 15, 16, and 18 were deemed inappropriate under the conditions of this study. Using the selected genotypes for cucumber seed production can simultaneously improve yield and irrigation water productivity, thereby enhancing the economic productivity of irrigation water. شناسایی ژنوتیپ‌های متحمل به کم‌آبیاری و معرفی آنها به بهره‌برداران و پژوهش‌گران راهکاری مناسب برای افزایش بهره‌وری آب آبیاری است. هدف از مطالعه حاضر، ارزیابی 50 ژنوتیپ خیار از بانک ژرم‌پلاسم خیار دانشگاه گیلان در گلخانه دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان در دو سطح آبیاری کامل و کم‌آبیاری (50 درصد آبیاری کامل) و معرفی ژنوتیپ‌های برتر براساس عملکرد، بهره‌وری آب آبیاری و بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری بود. این ژنوتیپ‌ها با هدف تولید بذر و کاربرد در برنامه‌های اصلاحی انتخاب شدند. از سامانه آبیاری قطره‌ای تیپ برای آبیاری استفاده شد و مدیریت آبیاری براساس نیاز آبی خیار در داخل گلخانه انجام شد. محصول در مرحله بلوغ تجاری برداشت شد و عملکرد، برخی صفات عملکردی و بهره‌وری آب آبیاری تعیین شدند. نتایج نشان داد که اثر آبیاری بر تعداد میوه، بهره‌وری آب آبیاری و بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری معنی‌دار است. اثر ژنوتیپ و اثر متقابل آبیاری و ژنوتیپ بر وزن تر میوه، بهره‌وری آب آبیاری و بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری معنی‌دار بود. با توجه به شاخص‌های تعداد میوه در بوته، عملکرد وزن تر میوه، بهره‌وری آب آبیاری و بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری ژنوتیپ‌های 42، 43 و 45 بهترین انتخاب و ژنوتیپ‌های 13، 15، 16 و 18 انتخاب نامناسبی با توجه به شرایط مطالعه حاضر بودند. استفاده از ژنوتیپ‌های انتخابی در تولید بذر خیار می‌تواند موجب بهبود همزمان عملکرد و بهره‌وری آب آبیاری یا به‌عبارتی بهبود بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری شود.‌ https://idj.iaid.ir/article_209984_3b750ef29081ed8ed2d964a9191935f6.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Investigation of trend changes in meteorological drought in South Khorasan province بررسی روند تغییرات خشکسالی هواشناسی در استان خراسان جنوبی 879 893 209986 FA نفیسه ایزدی دانشجوی دکترای مهندسی منابع آب، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران مهدی دستورانی استادیار گروه علوم ومهندسی آب ، دانشکده کشاورزی ، دانشگاه بیرجند مهدی امیرابادی زاده گروه مهندسی آب دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند 0000-0003-2814-0948 Journal Article 2024 08 21 Drought is a continuous natural climate phenomenon that usually occurs in all parts of the world, but their characteristics, type and intensity are different from one region to another. ,In this study, the severity of drought in six cities of South Khorasan during the statistical period of 1990-2020 was calculated with SPI and PNPI indices, and their sudden changes in drought were calculated using non-parametric Mann-Kendall tests. and Petit was examined. The results of the SPI index showed that Tabas experienced the most severe drought in 2006. The results of the PNPI index showed that a very severe drought occurred in 2001 and 2016. The results of the Mann-Kendall test in the analysis of the annual rainfall trend and the PNPI drought index showed a decreasing trend in five cities in the 1990s, and the SPI drought index showed an increasing trend in two cities and an increasing trend in three cities. The trend of rainfall in the city has been decreasing. Also, the results of Petit's test in determining the sudden change point of annual rainfall and PNPI drought index showed that it was significant at the level of 5% in all cities except Tabas, and on the time series of SPI drought index, all cities except Qaen have had a sudden change that these changes occurred in the first years of the study and became significant at the 5% level. The results of Mann-Kendall and Pettitt non-parametric tests showed that climate changes have occurred in South Khorasan province. خشکسالی پدیده طبیعی مستمر اقلیمی است که به‏طور معمول در تمامی نقاط دنیا رخ می‌دهد ولی ویژگی‌ها، نوع و شدت آنها از یک منطقه به منطقه دیگر متفاوت است. در این مطالعه با استفاده از کدنویسی در نرم‌افزار R شدت خشکسالی شش شهرستان خراسان جنوبی در طی دوره آماری۱۹۹۰-۲۰۲۰ با شاخص‌های ‏SPI و PNPI محاسبه و تغییرات ناگهانی خشکسالی آنها با استفاده از آزمون‏های من-کندال و پتیت بررسی گردید. نتایج شاخص SPI نشان داد طبس بیشترین شدت خشکسالی را در سال ۲۰۰۶ تجربه کرده و نتایج شاخص PNPI نشان داد سال 2001 و 2016 خشکسالی بسیار شدید رخ داده است. نتایج آزمون من-کندال در تحلیل روند بارش سالانه و شاخص PNPI نشان داد روند در پنج شهرستان در دهه 1990 کاهشی بوده و بر روی شاخص SPI نشان داد در دو شهرستان روند بارش افزایشی و در سه شهرستان روند بارش کاهشی بوده است. همچنین نتایج آزمون پتیت در تعیین نقطه تغییر ناگهانی بارش سالانه و شاخص PNPI نشان داد در همه شهرستان‏ها به جز طبس در سطح 5درصد معنادار بوده و بر روی سری زمانی شاخص SPI، همه شهرستان ها به جز قائن دارای تغییر ناگهانی بوده اند که این تغییرات در سال های اول مطالعه رخ داده و در سطح ۵ درصد معنی‌دار شده است. نتایج آزمون‌های ناپارامتری من-کندال و پتیت نشان داد تغییرات اقلیمی در استان خراسان جنوبی اتفاق افتاده است. https://idj.iaid.ir/article_209986_a49d2c388885bec61c3f2ba95da249fb.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Investigating the Crop Yield and Water Productivity, Oil Yield and the Amount of Fatty Acids of the Medicinal Plant Milk Thistle in Response to Irrigation Treatments and Bio-fertilizers بررسی عملکرد محصول و بهره‌وری آب، عملکرد روغن و میزان اسیدهای چرب گیاه دارویی خارمریم در پاسخ به تیمارهای آبیاری و کودهای زیستی 895 910 202304 FA جعفر غفارزاده دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه رضا امیرنیا دانشیار گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه امیر رحیمی دانشیار گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه افشین خورسند محقق، مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران 0000-0002-3127-1335 Journal Article 2024 01 05 In order to investigate the effect of irrigation regime and bio-fertilizers on crop yield and water productivity index (WP), the amount of saturated and unsaturated fatty acids and the yield of milk thistle oil, a split-plot experiment was conducted in the form of a randomized complete block design with 10 treatments and three replications. It was conducted in Miandoab city located in the south of West Azerbaijan province in 2017-2018. The main factor was the irrigation regime (full irrigation and no irrigation) and the secondary factor was five levels of biological fertilizer (control, nitrogen (N), phosphate (P), potash (K) and complete (NPK)). According to the obtained results, the comparison of the average of the interaction effect showed that the maximum seed yield and the maximum biological yield of Milk thistle plant were observed for P and NPK treatments, respectively, under full irrigation conditions. Among the bio-fertilizer treatments, the P treatment accounted for the maximum amount of 27.4% and the treatment for not using bio-fertilizers for the minimum oil amount of 25.5%. According to the results, the yield of milk thistle oil is influenced by environmental and growth conditions; So, in the condition of full irrigation, the yield of oil (5.2 grams per plant and 255.7 kg ha-1) was obtained more than the condition of no irrigation (3.5 grams per plant and 171.4 kg ha-1). According to the obtained results, the maximum WP index in the full irrigation treatment is related to P and NPK. Also, in the treatment without irrigation, the maximum WP index related to NPK was obtained with a value of 1.19 kg m-3. به‌منظور بررسی اثر رژیم آبیاری و کودهای زیستی در عملکرد محصول و شاخص بهره‌وری آب (WP)، میزان اسیدهای چرب اشباع و غیراشباع و عملکرد روغن خارمریم، آزمایشی به‌صورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 10 تیمار و سه تکرار در سال 1396-1395 در شهرستان میاندوآب واقع در جنوب استان آذربایجان‌غربی انجام شد. عامل اصلی رژیم آبیاری (آبیاری کامل و عدم آبیاری) و عامل فرعی پنج سطح کود زیستی (شاهد، نیتروژنه (N)، فسفاته (P)، پتاسه (K) و کامل (NPK)) بودند. با توجه به نتایج به‌دست آمده، مقایسه میانگین اثر متقابل نشان داد که حداکثر عملکرد دانه و حداکثر عملکرد بیولوژیک گیاه خارمریم به‌ترتیب برای تیمارهای P و NPK در شرایط آبیاری کامل مشاهده گردید. در میان تیمارهای کود زیستی نیز تیمار P حداکثر 4/27 درصد و تیمار عدم مصرف کود زیستی حداقل مقدار روغن 5/25 درصد را به‌خود اختصاص دادند. طبق نتایج، عملکرد روغن خارمریم تحت تأثیر شرایط محیطی و رشدی می‌باشد؛ به‌طوری‌که در شرایط آبیاری کامل عملکرد روغن (2/5 گرم در بوته و 7/255 کیلوگرم در هکتار) بیشتر از شرایط عدم آبیاری (5/3 گرم در بوته و 4/171 کیلوگرم در هکتار) به‌دست آمد. با توجه به نتایج به‌دست آمده، حداکثر شاخص WP در تیمار آبیاری کامل مربوط به P و NPK می‌باشد. همچنین در تیمار بدون آبیاری، حداکثر شاخص WP مربوط به NPK با مقدار 19/1 کیلوگرم بر مترمکعب حاصل گردید. https://idj.iaid.ir/article_202304_d676da1546120375d14255ffe75510f6.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Two-dimensional modeling of groundwater flow using a Meshless Local Petrov-Galerkin method based on RBF radial function (Case study: Rafsanjan plain) مدل‌سازی دو بعدی جریان آب زیرزمینی با استفاده از روش محلی بدون شبکه پترو-گالرکین MLPG بر پایه تابع شعاعیRBF (مطالعه موردی: دشت رفسنجان) 911 925 210266 FA سمیرا زین الدینی میمند گروه مهندسی عمران، دانشگاه سیستان و بلوچستان بهاره پیرزاده گروه مهندسی عمران، دانشکده مهندسی شهید نیکبخت، دانشگاه سیستان و بلوچستان 0000-0002-5728-3481 سید آرمان هاشمی منفرد دانشگاه سیستان و بلوچستان 0000-0001-5300-9808 رسول معمارزاده دانشگاه ولی عصر رفسنجان 0000-0002-5946-928X Journal Article 2024 07 17 In this investigation, the Meshless Local Petrov-Galerkin (MLPG) method is used to model flow in the porous media of Rafsanjan plain. The discretization of the governing equations was done using the partial residual method and the radial basis function, and the model was implemented in two dimensions. A circular support domain was used for shape functions. The research focuses on the Rafsanjan Plain in southeastern Iran as a real case study, where no studies of meshless methods have been done. Computational models were implemented using MATLAB, integrating Radial Basis Functions (RBF) as the interpolation technique. The comparative analysis between observed experimental data and modeled values in flow dynamics showed a significant alignment. The sensitivity analysis of the parameters showed that the value of the shape parameter (αc) can have the greatest effect in achieving a more accurate prediction value. The accuracy of the calibrated parameters was evaluated by the coefficient of determination (R2=0.97). The high coefficient of determination shows a strong correlation between the observed and simulated data, which indicates that the model parameters are within an acceptable range. در این تحقیق، روش بدون شبکه پترو-گالرکین برای مدل‌سازی جریان آب در آبخوان دشت رفسنجان مورد استفاده قرار گرفت. از روش باقی‌مانده جزئی برای گسسته‌سازی معادلات حاکم استفاده و مدل در دو بعد اجرا شد. برای ساخت توابع شکل دامنه پشتیبانی دایره‌ای بهره‌برداری شد. این پژوهش به عنوان یک مطالعه موردی واقعی بر روی دشت رفسنجان در جنوب‌شرقی ایران تمرکز دارد و تاکنون هیچ مطالعه‌ای با استفاده از روش‌های بدون شبکه بر روی این دشت انجام نشده است. مدل‌های محاسباتی با استفاده از نرم‌افزار متلب و توابع پایه شعاعی به عنوان تکنیک درون‌یابی پیاده‌سازی شدند. در راستای صحت‌سنجی مدل، ابتدا مساله حرکت آب در خاک به عنوان مسئله استاندارد با استفاده از مبانی ریاضی روش بدون شبکه برای معادلات جریان مدل‌سازی شد. سپس با توجه به بررسی صحت نتایج این مدل‌سازی، به شبیه‌سازی جریان آب زیرزمینی در دو حالت ماندگار و غیرماندگار پرداخته شد. تجزیه و تحلیل مقایسه‌ای بین داده‌های تجربی مشاهده‌شده و مقادیر مدل‌سازی شده در دینامیک جریان، هم‌ترازی قابل‌توجهی را نشان داد. همچنین، آنالیز حساسیت نشان داد که مقدار پارامتر شکل (αc) می‌تواند بیشترین تأثیر را در دستیابی به مقدار دقیق‌تر پیش‌بینی داشته باشد. برای ارزیابی دقت پارامترهای کالیبره شده، ضریب تعیین (97/0=R2) محاسبه شد. این مقدار ضریب تعیین بالا نشان‌دهنده یک همبستگی قوی بین داده‌های مشاهده‌شده و مقادیر مدل‌سازی شده است، که نشان می‌دهد پارامترهای مدل در محدوده قابل قبولی قرار دارند. https://idj.iaid.ir/article_210266_fe648505104296cf3d90d42b29e1516d.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 The effect of Biochar and Irrigation Water Quality on Maize Yield and Water Productivity اثر بیوچار و کیفیت آب آبیاری بر عملکرد و بهره‌وری آب ذرت 927 936 211037 FA مصطفی زنجانی دانش‌آموخته کارشناسی ارشد گروه مهندسی آب، دانشکده فناوری کشاورزی (ابوریحان)، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، محمود مشعل دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده فناوری کشاورزی (ابوریحان)، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. مسعود پورغلام آمیجی گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. 0000-0002-8691-000X Journal Article 2024 09 11 For this reason, this study was conducted to investigate the effect of biochar and treated effluent on yield and water productivity based on maize's fresh, dry, and grain weight. Therefore, a factorial experiment based on randomized complete blocks was conducted in cylindrical pots with a height of 60 cm and a diameter of 30 cm and in the open air in Qom City in the 2022-2023 crop year. Experimental treatments were as follows: Three types of water with suitable quality (well) (I1), treated effluent (I2) and water and treated effluent mixing with the same ratio (I3) and three levels of biochar (made from cellulose materials from forest woods) including 10% of the volume of pots (B1), 5% volume percentage of pots was (B2) and no use of biochar (B3). The source of water supply was from a well around the desired land of suitable quality, which after storing in the pool with a drip irrigation system, the pots were watered. Also, the desired effluent was prepared from the Qom City wastewater treatment plant. The results showed that the interaction effect of water quality and the application of different levels of biochar on the harvest index, and water productivity based on wet, dry, and maize grain weight was significant at the 1% probability level, and grain yield was significant at the 5% probability level. The highest amounts of the harvest index and maize water productivity based on fresh, dry and grain weight traits were respectively 0.53, 2.04 kg/m3, 0.49 kg/m3, and 0.91 kg/m3, as well as the grain yield of 371.81 gr from B1I1 treatment. These traits increased by 43.2, 28.3, 44.1 and 35.8%, and grain yield by 36.1%, respectively, compared to the minimal treatments. آب‌های نامتعارف، مطمئن‌ترین منابع آبی هستند که در شرایط کمبود، وضعیت نامناسب اقلیمی و بحران‌ها در دسترس می‌باشند. همچنین با توجه قرارگیری کشور ایران در موقعیت جغرافیایی خشک و نیمه‌خشک، باید از هرگونه تلفات تبخیری آب جلوگیری کرد. به همین دلیل، این پژوهش با هدف بررسی تأثیر بیوچار و پساب تصفیه‌شده بر عملکرد و بهره‌وری آب بر اساس وزن تر، خشک و دانه ذرت انجام شد. بنابراین آزمایشی به صورت فاکتوریل بر پایه بلوک‌های کامل تصادفی در گلدان‌های استونه‌ای به ارتفاع 60 و قطر ۳۰ سانتی‌متر و در هوای آزاد در شهرستان قم در سال زراعی 1402-1401 انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل سه نوع آب با کیفیت مناسب (چاه) (I1)، پساب تصفیه‌شده (I2) و اختلاط آب و پساب تصفیه‌شده با نسبت یکسان (I3) و سه سطح بیوچار (تهیه‌شده از مواد سلولزی چوب‌های جنگلی) شامل 10 درصد حجمی گلدان‌ها (B1)، 5 درصد حجمی گلدان‌ها (B2) و عدم استفاده از بیوچار (B3) بود. نتایج نشان داد که اثر متقابل کیفیت آب و کاربرد سطوح مختلف بیوچار بر شاخص برداشت، بهره‌وری آب بر اساس وزن تر، خشک و دانه ذرت در سطح احتمال 1 درصد و عمکلرد دانه در سطح احتمال 5 درصد معنی‌دار شد.بیشترین مقدار صفات شاخص برداشت، بهره‌وری آب بر اساس وزن تر، خشک و دانه ذرت به ترتیب 0/53، 2/04 کیلوگرم بر مترمکعب، 0/49 کیلوگرم بر مترمکعب و 0/19 کیلوگرم بر مترمکعب و همچنین عملکرد دانه 371/81 گرم از تیمار B1I1 به دست آمد. صفات فوق نسبت به حداقل‌ترین تیمارها، به ترتیب 43/2، 28/3، 44/1 و 35/8 درصد و عملکرد دانه 36/1 درصد افزایش داشت. نتایج کلی حاکی از آن بود که در شرایط ثابت کیفیت آب، بیوچار می‌تواند با حفظ مواد مغذی و رطوبت در خاک، افزایش عملکرد، شاخص برداشت و بهره‌وری آب ذرت را تضمین کند. https://idj.iaid.ir/article_211037_caeffe02c6786854a0c2d760d7b3488e.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Investigating the behavior of Kichik Chai Ahar river pollutants with multi-parameter and satellite monitoring of local water quality بررسی رفتار آلاینده‌های رودخانه کیچیک‌چای اهر با پایش چند پارامتری و ماهواره‌ای کیفیت محلی آب 937 950 211247 FA ابولفضل جمالی گروه علوم ومهندسی محیط زیست گرایش آلودگی‌های محیط زیست، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی تبریز، تبریز محمد ابراهیم رمضانی گروه مهندسی محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، ایران- مرکز تحقیقات مدیریت توسعه پایدار حوضه آبریز دریاچه ارومیه و رودخانه آرزو نجائی گروه مهندسی محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، ایران- مرکز تحقیقات مدیریت توسعه پایدار حوضه آبریز دریاچه ارومیه و رودخانه امید رفیعیان گروه مهندسی محیط زیست دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، ایران- مرکز تحقیقات مدیریت توسعه پایدار حوضه آبریز دریاچه ارومیه و رودخانه Journal Article 2024 08 13 The types of environmental pollution that are created from different sources cause the reduction of soil quality, the expansion of water resources and the emergence of other environmental problems. Advance research, study and evaluation of the actual and potential sources of pollutants in the river catchment with an emphasis on monitoring heavy metals and surface water quality during the years 1398 to 1402 and aims to investigate the amount of pollutants in the said river using data analysis in the laboratory and Interpretation of satellite images in the ENVI software and simulation using the Qual2kw model to determine the degree of conformity with the standards, the analysis of the changes in the quality parameters of the river has been done. The results of the investigations show that the copper project (including three major activities of exploration and mining, concentrate production and concentrate processing tailings dam) along with agricultural activities, gardens and animal husbandry and residential centers, along with the geomorphology of the region, has caused changes in the water quality of River.During this study period, the amount of turbidity decreased by 3.54 NTU; BOD level, 3 mg/lit decrease; PH level, 8 units increase; The amount of TSS increased by 4.86 mg/lit and the amount of TDS increased by 4.9 mg/lit. In monitoring the quantitative changes of heavy metals using Landsat 8 satellite images, the highest and lowest square error is related to stations 4 and 2 in 1402 and 1, 4 and 2 in 2018;In order to improve the quality of the river, it is recommended to implement the approved and upstream laws in the implementation of the waste management laws, increasing tree planting along the riverbanks and ways to reduce the impact on surface water sources such as the use of potash soil stabilizers, etc. to be placed. انواع آلودگی‌های محیط‌زیست که از منابع مختلف ایجاد می‌گردد، باعث کاهش کیفیت خاک، گسترش در منابع آب و بروز سایر مشکلات زیست‌محیطی می‌گردد. تحقیق پیشروی، مطالعه و ارزیابی منابع بالفعل و بالقوه آلاینده‌های حوضه آبریز رودخانه کیچیک‌چای با تأکید بر پایش فلزات سنگین و کیفیت آب سطحی در طول سال‌های ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۲ بوده و باهدف بررسی میزان آلاینده‌ها در رودخانه مذکور است که با استفاده از آنالیز داده‌ها در آزمایشگاه و تفسیر تصاویر ماهواره‌ای در محیط نرم‌افزار ENVI و شبیه‌سازی با استفاده از مدل Qual2kw جهت تعیین میزان تطابق با استانداردها، تحلیل روند میزان تغییرات پارامترهای کیفی آب رودخانه کیچیک‌چای انجام گردیده است. نتیجه بررسی‌ها نشان می‌دهد پروژه مس انجرد (شامل سه فعالیت عمده اکتشاف و استخراج معدن، تولید کنسانتره و سد باطله فراوری کنسانتره) در کنار فعالیت زراعی، باغات و دامداری و مراکز سکونتی، همراه با ژئومورفولوژی منطقه موجب تغییراتی در کیفیت آب رودخانه کیچیک‌چای شده است. در طول این مدت مطالعه، میزان کدورت، 54/3 NTU کاهش؛ میزان BOD، 3 mg/lit کاهش؛ میزان PH8 واحد افزایش؛ میزان TSS، 86/4 mg/lit افزایش و میزان TDS، به مقدار 9/4 mg/lit افزایش‌یافته است. در پایش تغییرات کمی فلزات سنگین با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای لندست ۸، بیشترین و کمترین خطای مربع مربوط به ایستگاه‌های ۴ و ۲ در سال ۱۴۰۲ و ۱، ۴ و ۲ در سال ۱۳۹۸ است؛ بنابراین برای بهسازی کیفی رودخانه توصیه می‌شود قوانین مصوب و بالادست در اجرای قوانین مدیریت پسماندها، افزایش درخت‌کاری در حاشیه رودخانه و راهکارهای تقلیل اثر بر منابع آب‌های سطحی همچون استفاده از تثبیت‌کننده خاک شورابه پتاس و غیره، موردتوجه و الویت مدیریت بخش کشاورزی و صنعتی حاشیه رودخانه کیچیک چای اهر قرار گیرد. https://idj.iaid.ir/article_211247_b1257038ce0a31052c74f7e7803d46d9.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Interactive Effects of Irrigation Systems and Rice Planting Methods on Methane Emissions in Paddy Fields تأثیر متقابل سامانه های آبیاری و روش‌های کاشت برنج بر انتشار گاز متان در مزارع شالیزاری 951 961 211736 FA لیدا اسدی دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی، گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران مجتبی خوش روش دانشیار گروه مهندسی آب دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری 0000-0001-8635-3322 محمود رائینی سرجاز استاد، گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران. علیرضا کیانی استاد بخش تحقیقات فنی و مهندسی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، سازمان تات، گرگان، ایران. Journal Article 2024 09 24 Since flooded rice fields are considered one of the major sources of methane production in agriculture, optimizing water and planting practices can help to reduce the emission of this gas. This study aimed to investigate the interaction effects of different rice planting methods and irrigation systems on yield and methane emissions in paddy fields. The experiment was conducted as a split-plot design within a randomized complete block design with three replications during the years 2019 and 2020 in Gorgan County. Four irrigation treatments, including sprinkler irrigation, continuous flooding, intermittent flooding, and tape irrigation, were applied as the main factor, while three planting methods, including direct planting, transplanting in non-puddled soil, and transplanting in puddled soil, were considered as sub-factors. The effects of planting year, irrigation system, and planting method on grain yield were significant at the 1% probability level. The highest grain yield was observed in the transplanting method on puddled soil, with a yield of 7,506 kg/ha. Grain yields under intermittent flooding, tape, and sprinkler irrigation systems decreased by 6.46%, 15.6%, and 39.03%, respectively, compared to continuous flooding. Among the different planting methods, the highest methane emission was recorded in the transplanting method on puddled soil, with 2.73 mg/m². Methane emissions in the transplanting method on non-puddled soil and direct seeding were reduced by 10.08% and 24.65%, respectively, compared to the transplanting on puddled soil. The lowest methane emission was observed in the tape irrigation system, with 0.42 mg/m². Methane emissions under intermittent flooding were 39% lower than in continuous flooding. Overall, optimizing irrigation management and planting methods in rice fields can significantly reduce methane emissions, thereby contributing to mitigating the effects of climate change. Based on the present study, the most effective approach is drip tape irrigation combined with non-puddled transplanting. از آنجا که مزارع برنج غرقابی یکی از منابع عمده تولید متان در بخش کشاورزی محسوب می‌شوند، بهینه‌سازی شیوه‌های مدیریت آب و کاشت می‌تواند به کاهش انتشار این گاز کمک کند. آزمایش به صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح پایه بلوک‌‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال‌های 1398 و 1399 در شهرستان گرگان انجام شد. چهار تیمار روش آبیاری به‌صورت سامانه آبیاری بارانی، غرقابی دائم، غرقابی تناوبی و قطره‌ای نواری به‌عنوان تیمار اصلی و سه تیمار کاشت شامل کاشت مستقیم بذر برنج، کاشت نشایی در زمین غیر گل‌خراب و کاشت نشایی در زمین گل‌خراب شده به‌عنوان عامل فرعی در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که اثر سال اجرا، نوع سامانه آبیاری و روش کاشت در سطح احتمال 1 درصد بر عملکرد دانه معنی‌دار شد. بیشترین مقدار عملکرد دانه مربوط به روش کاشت نشایی در زمین گل‌خراب شده و برابر با 7506 کیلوگرم بر هکتار به دست آمد. مقدار عملکرد دانه سامانه‌‌های آبیاری غرقاب تناوبی، قطره‌ای نواری و بارانی نسبت به تیمار آبیاری غرقاب دائم به‌ترتیب 46/6، 6/15 و 03/39 درصد کاهش نشان داد. در میان سطوح مختلف روش کاشت، بیشترین مقدار انتشار گاز متان در کشت نشایی در زمین گل‌خراب شده مشاهده شد که برابر با 73/2 میلی گرم در متر مربع بود. مقدار انتشار گاز متان در کاشت نشایی در زمین غیر گل‌خراب و کاشت مستقیم بذر برنج به‌ترتیب 08/10 و 65/24 درصد نسبت به روش کاشت نشایی در زمین گل‌خراب شده کاهش یافت. به‌طور کلی، مدیریت بهینه آبیاری و روش‌های کاشت در مزارع برنج می‌تواند تأثیر چشمگیری در کاهش انتشار متان داشته باشد و به این ترتیب به کاهش اثرات تغییرات اقلیمی کمک کند که با توجه به پژوهش حاضر، آبیاری قطره‌ای نواری در کشت نشایی غیر گل‌خراب شده می‌باشد. https://idj.iaid.ir/article_211736_c2a264c8629e6bdea333ed5b07f47b08.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Investigating the Yield and Water Productivity of Wheat in Different Planting Arrangements in Drip Irrigation (Case Study of Torbat Heydarieh) بررسی عملکرد و بهره‌وری آب گندم در آرایش کاشت‌های مختلف در آبیاری قطره‌ای نواری (مطالعه موردی تربت حیدریه) 963 970 211792 FA هادی افشار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحققات، آموزش و تریج کشاوری، مشهد، ایران Journal Article 2024 11 16 Wheat is one of the most important strategic agricultural products. One of the most important policies of the country is to achieve self-sufficiency in wheat production. The relatively large area under cultivation of this crop has caused a large volume of water resources to be consumed for wheat production. One of the solutions to further increase water productivity in wheat production is to use the drip irrigation method (Tape). This study aimed to investigate the effect of planting arrangement and lateral spacing on wheat water productivity at the Jolghe-Rukh Agricultural and Natural Resources Research Station in Khorasan Razavi Province during the years 2016 to 2018. This study was conducted using a T-test design and the samples were compared in pairs. Six treatments including a combination of planting arrangement (15, 20 and 30 cm) and lateral spacing (60 and 75 cm) and a furrow method were compared. The results of statistical analysis showed that the drip-Tape irrigation method with a spacing of 60 cm along with a regular planting arrangement of wheat rows with a spacing of 15 cm was superior to the other treatments implemented, and the difference in the studied traits was clearly evident compared to the furrow irrigation treatment. The highest yield and water productivity were obtained from this treatment (8500 kg/ha and 1.63 kg/m3), while the irrigation water consumption in this treatment was 21% less than the furrow irrigation method in the first year and 35% less in the second year. گندم یکی از مهمترین محصولات استراتژیک کشاورزی است. یکی از مهمترین سیاست‌های کشور رسیدن به خودکفایی در تولید گندم است. سطح زیرکشت نستبا زیاد این محصول باعث شده است که حجم زیادی از منابع آب برای تولید گندم مصرف شود. یکی از راهکارها برای افزایش هرچه بیشتر بهره‌وری آب در تولید گندم استفاده از روش آبیاری قطره ای نواری (تیپ) است. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر آرایش کاشت و فاصله‌ی نوار تیپ بر بهره‌وری آب گندم در ایستگاه تحقیقات کشاروزی و منابع طبیعی جلگه رخ استان خراسان رضوی طی سال‌های 1395 تا 1397 انجام شد. این پژوهش بصوت طرح آزمون T انجام شد و نمونه ها بصورت جفتی با یکدیگر مقایسه شدند. شش تیمار شامل ترکیبی از آرایش کاشت (15، 20 و 30 سانتیمتر) و فاصله لترال های تیپ (60 و 75سانتیمتر) و یک روش شیاری مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج تجزیه و تحلیل آماری نشان داد که روش آبیاری قطره‌ای-نواری (تیپ) با فاصله 60 سانیتمتری همراه با آرایش کاشت منظم ردیف های گندم با فاصله 15 سانتیمتر نسبت به سایر تیمارهای اجرا شده برتری داشت و اختلاف صفات مورد بررسی نسبت به تیمار آبیاری شیاری بخوبی مشهود بود. بیشترین میزان عملکرد و بهره‌وری آب از همین تیمار بدست آمد (8500 کیلو گرم در هکتار و 1.63 کیلوگرم بر متر مکعب) در حالیکه مصرف آب آبیاری در این تیمار نسبت به روش آبیاری شیاری در سال اول 21 درصد و در سال دوم 35 درصد کمتر بود. https://idj.iaid.ir/article_211792_084b0fc35e4c8241d7dfe9cebb90e7f9.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Using Z-Numbers in Determine Optimal Operation Parameters of Dam Reservoirs استفاده از اعداد Z در تعیین پارامترهای بهینه بهره‌برداری از مخازن سدها 971 992 211793 FA باقر نیکوفر دانشجوی دکتری عمران مدیریت منابع آب، دانشگاه تبریز، ایران 0009-0007-6334-2381 وحید نورانی استاد دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز. ایران 0000-0002-6931-7060 Journal Article 2024 08 28 Accurate estimation of water resources potential and their optimal use is a crucial issue in the water industry. Therefore, optimal reservoir operation is considered one of the most important management factors during dam operation periods. In real reservoir operations, decisions on water release are made, considering reservoir volume, demand quantities, and inflow forecasts. Given the uncertainty in dam reservoir operation data, one approach to addressing this uncertainty is through the use of fuzzy logic sets, as traditional fuzzy theories alone cannot fully account for the existing uncertainty in calculations. In this case, Z-numbers, as a new generation of fuzzy logic, have great potential in describing the uncertainty of human knowledge, as they consider both limitation and reliability.<br /><br />This research aims to determine optimal dam operation parameters for multi-step ahead considering data uncertainty and information reliability in optimization through Z-numbers, as a case study on the Alavian Dam. Efforts have been made to compare Z-number results with classical fuzzy logic, and genetic algorithm results. To evaluate these methods, performance indicators such as reliability, vulnerability, and stability were used, and the results showed that 77% of the genetic algorithm, 85% of classic fuzzy logic, and 92% of Z numbers of the needs related to the sustainable agricultural demand of Alavian Dam were met. The rule curve of optimal operating parameters obtained from Z-number modeling based on inflow forecasting through the method of Lower and Upper Bound Estimates (LUBE) showed that the observed release volume for Alavian Dam during the current flow year remained within the predicted range. برآورد دقیق میزان پتانسیل منابع آب و استفاده بهینه از آن‌یک مسئله مهم در صنعت آب می‏باشد. بنابراین بهره‌برداری بهینه از مخازن سدها، یکی از مهم‌ترین فاکتورهای مدیریتی در دوران بهره‌برداری سدها محسوب می‏گردد. در بهره‌برداری واقعی از مخازن سدها با در نظر گرفتن حجم مخزن، مقدار تقاضاها و پیش‌بینی جریان ورودی مخزن، در مورد میزان رهاسازی آب تصمیم‌گیری می‏گردد. نظر به اینکه در داده‏های بهره‌برداری مخازن سدها عدم قطعیت وجود دارد، و یکی از روش‌های برخورد با عدم قطعیت استفاده از مجموعه منطق فازی است، از آنجائی که نظریه‏های فازی سنتی به‌تنهایی نمی‏توانند عدم قطعیت موجود را به‌طور کامل در محاسبات منظور کنند. در این حالت، اعداد Z به‌عنوان نسل جدید منطق فازی پتانسیل زیادی در توصیف عدم قطعیت دانش انسان دارند، چراکه هم محدودیت و هم قابلیت اطمینان را در نظر می‏گیرند. هدف از این تحقیق تعیین پارامترهای بهینه بهره‌برداری سدها در چند گام آتی با لحاظ نمودن عدم قطعیت داده‏ها و قابلیت اطمینان اطلاعات در بهینه‌سازی از طریق اعداد Z به‌صورت مطالعه موردی در سد علویان بوده و تلاش شده است نتایج اعداد Z با نتایج الگوریتم ژنتیک و منطق فازی کلاسیک مقایسه گردد. برای ارزیابی این روش‌ها از شاخص‌های عملکردی مانند قابلیت اطمینان، آسیب‌پذیری و پایداری استفاده شد و نتایج نشان داد که درروش الگوریتم ژنتیک، 77 درصد، منطق فازی کلاسیک 85 درصد و اعداد Z، 92 درصد از نیازهای مربوط به تقاضای کشاورزی پایاب سد علویان تأمین‌شده است و منحنی فرمان پارامترهای بهینه بهره‌برداری حاصل از مدل‌سازی عدد Z بر اساس پیش‌بینی جریان ورودی از طریق روش تخمین‌های حد پایین و بالا (LUBE)، نشان داد که حجم رهاسازی مشاهده‌شده برای سد علویان در طول سال آبی جاری در محدوده پیش‌بینی‌شده باقی‌مانده است. https://idj.iaid.ir/article_211793_abebaec0f1067b2fac5510ddb72bb5ea.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 The effect of foliar application of seaweed extract on the yield, water productivity and quality of sweet peppers under irrigation water salinity conditions تأثیر محلول‌پاشی عصاره جلبک دریایی بر عملکرد، بهره‌وری مصرف آب و کیفیت فلفل دلمه‌ای در شرایط شوری آب آبیاری 993 1005 211986 FA صادق عسکری گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، زابل، ایران. فرزاد حسن پور گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، زابل، ایران حلیمه پیری گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، زابل، ایران. عیسی خمری گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران Journal Article 2024 11 14 Salinity stress is one of the most important factors limiting the yield of plants in arid and semi-arid regions. Seaweed extract fertilizer, as one of the biofertilizers, increases the strength and resistance of plants against abiotic stresses through the acceleration of germination, further expansion of roots and absorption of nutrients.This research was conducted in order to investigate the effect of seaweed extract on the yield and water productivity of sweet peppers under the conditions of irrigation water salinity. The treatments include 3 levels of irrigation water salinity (S1, S2, S3, respectively equivalent to 1, 3 and 5 dS/m) and spraying different concentrations of seaweed extract (SE1, SE2, SE3 and SE4, respectively equivalent to 0 , 0.5, 1.5 and 3 gr/lit). Foliar spraying of zero treatment (control treatment without seaweed) was done with distilled water. The first fruit harvest was done in the middle of May 2024 and a total of 8 harvests were done. In each harvest, the parameters of plant height, weight, number and diameter of fruit, yield, plant leaf area index, leaf chlorophyll a and b and fruit vitamin C values were measured and water productivity was calculated. The results showed that the effect of seaweed extract and irrigation water salinity on the measured parameters was significant at the probability level of one and five percent. The highest value of height (98.5 cm), leaf area index (57.8 cm2), yield (32.6 ton/ha), water productivity (4.07 kg/m3) and chlorophyll a (15.6 mg/g) and chlorophyll b (9.6 mg/g) from the S1SE4 treatment (water salinity 1 dS/m and foliar application of 3 gr/l seaweed extract) It was obtained. In general, the results of this study showed that salinity stress has negative effects on the growth and yield of sweet pepper plants, and these negative effects can be reduced by spraying seaweed extract. تنش شوری یکی از مهمترین عوامل محدودکننده عملکرد گیاهان در مناطق خشک و نیمه‌خشک است. این تحقیق به‌منظور بررسی تأثیر عصاره جلبک دریایی بر عملکرد و بهره‌وری مصرف آب فلفل دلمه‌ای در شرایط شوری آب آبیاری انجام شد. تحقیق حاضر در بهمن ماه 1402 در مزرعه تحقیقاتی واقع در شهرستان زهک در قالب طرح کرت‌های خرد شده به صورت بلوک کامل تصادفی در سه تکرار انجام شد. تیمارها شامل 3 سطح شوری آب آبیاری (S1 ، S2، S3 به ترتیب معادل 1، 3 و 5 دسی‌زیمنس بر متر) و محلول‌پاشی غلظت‌های مختلف عصاره جلبک دریایی (SE1، SE2، SE3 و SE4 به ترتیب معادل 0، 5/0، 5/1 و 3 گرم در لیتر) بود. محلول‌پاشی برگی تیمار صفر ( تیمار شاهد بدون جلبک دریایی) با آب مقطر انجام شد. اولین برداشت میوه اواسط اردیبهشت 1403 انجام و در مجموع 8 بار برداشت انجام گردید. در هر برداشت، پارامترهای ارتفاع گیاه، وزن، تعداد و قطر میوه، عملکرد، شاخص سطح برگ گیاه، مقادیر کلروفیل a و b برگ و ویتامین ث میوه اندازه‌گیری و بهره‌وری مصرف آب محاسبه شد. نتایج نشان داد تأثیر جلبک دریایی و شوری آب آبیاری بر پارامترهای اندازه‌گیری شده در سطح احتمال یک و پنج درصد معنی‌دار بود. بیشترین مقدار ارتفاع (5/98 سانتی‌متر)، شاخص سطح برگ (8/57 سانتی‌متر مربع)، عملکرد (6/32 تن در هکتار)، بهره‌وری مصرف آب (07/4 کیلوگرم در هکتار) و کلروفیل a (6/15 میلی‌گرم در گرم) و کلروفیل b (6/9 میلی‌گرم در گرم) از تیمار S1SE4 (شوری آب 1 دسی زیمنس بر متر و محلول‌پاشی 3 گرم در لیتر عصاره جلبک دریایی) به‌دست آمد. به طور کلی نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد که تنش شوری دارای آثار منفی بر رشد و عملکرد گیاه فلفل می‌باشد که این آثار منفی می‌تواند به وسیله محلول‌پاشی عصاره جلبک دریایی کاهش یابد. https://idj.iaid.ir/article_211986_d450eb958fc2b9f287487dc85e541b6b.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Multi-Objective Optimization Analysis of Cropping Patterns in the Helmand Basin: The Role of Virtual Water Import Strategy تحلیل بهینه‌سازی چندهدفه الگوهای کشت در حوضه هیرمند: نقش استراتژی واردات آب مجازی 1007 1022 212339 FA عباس راهدان گروه احیاء مناطق خشک و کوهستانی، دانشکده منابع طبیعی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. 0000-0002-1154-8106 مریم محمدرضایی دانشکده مرتع و آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی، گرگان، ایران. 0000-0001-6962-192X Journal Article 2024 11 01 Agriculture is the main economic pillar of the Helmand Basin; however, it faces severe water scarcity due to unsustainable consumption. Previous studies have optimized cropping patterns based on economic and water factors in arid regions. However, the unique conditions of Helmand require a multi-objective optimization approach that integrates economic, ecological, and environmental factors. This study develops a multi-objective mathematical model to determine the optimal cropping pattern for Helmand to maximize farmer profits while minimizing water consumption and environmental impacts. The model simulates cropping areas for major regional crops using multi-objective linear programming. In this regard, to obtain the optimal cultivation pattern with the desired objectives, the genetic algorithm was used as a random optimization method. The desired information was obtained from the Agricultural and Jihad Organization and Regional Water of Sistan and Baluchestan Province, and the relevant calculations were performed in MATLAB and CROPWAT software. The crop year determined in this study is 2018-2019 and the selected crops include wheat, corn, barley, black grapes, cucumber, eggplant, onion, legumes, and medicinal plants. Results indicate that the optimal cropping pattern reduces annual water consumption by 29%, nitrogen leaching by up to 14%, and increases economic yield by 11% compared to current practices. Virtual water imports of wheat and corn reduce local water consumption by 18% and improve economic yield by up to 5%. This integrated modeling approach provides data-driven scenario-based decision support for guiding policies on optimal cropping strategies. The findings demonstrate the potential of multi-objective optimization combined with virtual water imports to sustainably enhance agriculture despite water scarcity. This study can be used as a road map for policy makers and farmers to improve and sustain agriculture in the Hirmand basin. کشاورزی رکن اصلی اقتصادی حوضه هیرمند است اما با کمبود شدید آب ناشی از مصرف ناپایدار مواجه است. مطالعات قبلی الگوهای کشت را بر اساس عوامل اقتصادی و آبی در مناطق خشک بهینه کرده‌اند. با اینحال، شرایط منحصربه‌فرد هیرمند نیازمند یک رویکرد بهینه‌سازی چندهدفه متناسب با ادغام عوامل اقتصادی، اکولوژیکی و محیطی است. این مطالعه یک مدل ریاضی چندهدفه را برای تعیین الگوی کشت بهینه برای هیرمند توسعه می‌دهد تا سود کشاورز را به حداکثر برساند و در عین حال مصرف آب و اثرات زیست‌محیطی را به حداقل برساند. این مدل مناطق کشت را برای محصولات عمده منطقه‌ای با استفاده از برنامه‌ریزی خطی چندهدفه شبیه‌سازی می‌کند. در این راستا برای به دست آوردن الگوی کشت بهینه با اهداف موردنظر از الگوریتم ژنیک به عنوان یک روش بهینه سازی تصادفی استفاده شد. اطلاعات مورد نظر از سازمان جهاد کشاورزی و آب منطقه ای استان سیستان و بلوچستان و محاسبات مربوطه درنرم افزار MATLABوCROPWAT صورت گرفت. سال زراعی تعیین شده در این پژوهش سال 1397-1398 و محصولات منتخب شامل گندم، ذرت، جو، انگور سیاه، خیار بادمجان، پیاز، حبوبات و گیاهان دارویی می باشند.نتایج نشان‌می‌دهد که الگوی کشت بهینه، مصرف سالانه آب را ۲۹ درصد شستشوی نیتروژن را تا ۱۴ درصد کاهش می‌دهد و بازده اقتصادی را ۱۱ درصد در مقایسه با شیوه‌های فعلی افزایش می‌دهد. واردات آب مجازی گندم و ذرت مصرف آب محلی را ۱۸ درصد کاهش می‌دهد و بازده اقتصادی را تا ۵ درصد بهبود می‌بخشد. این رویکرد مدل‌سازی یکپارچه، پشتیبانی تصمیم‌گیری مبتنی بر سناریو و داده‌محور را برای هدایت سیاست‌گذاری در مورد استراتژی‌های بهینه کشت فراهم می‌کند.نتایج نشان‌دهنده قابلیت بهینه‌سازی چندهدفه همراه با واردات آب مجازی برای تقویت پایدار کشاورزی با وجود کمبود آب است. این مطالعه می‌تواند به‌عنوان یک نقشه راه برای سیاست‌گذاران و کشاورزان در جهت بهبود و پایداری کشاورزی در حوضه هیرمند مورد استفاده قرار گیرد. https://idj.iaid.ir/article_212339_8980d7bcf7b293d454928fc67816d7d9.pdf

انجمن آبیاری و زهکشی ایران نشریه آبیاری و زهکشی ایران 2008-7942 18 6 2025 02 19 Estimation of Sugarcane Yield Using Landsat and Sentinel Satellite Images (Case Study: Haft-Tappeh Sugarcane Cultivation and Industry) تخمین عملکرد نیشکر با استفاده از تصاویر ماهواره ای لندست و سنتینل (مطالعه موردی: کشت و صنعت نیشکر هفت تپه) 1023 1033 212361 FA مهدی کایدانی دانشجوی دکتری علوم و مهندسی آب، دانشگاه شهیدچمران اهواز، اهواز، ایران عبدالرحیم هوشمند داشگاه شهید چمران اهواز 0000-0002-5722-5054 سعید حمزه داشگاه تهران Journal Article 2024 12 04 Estimating the amount of sugarcane crop has a key role for a wide range of applications such as sugarcane production management. In this research, the prediction of sugarcane crop yield with the methods of Normalized Differential Greenness Index (NDVI), Enhanced Greenness Index (EVI) and Soil Amended Vegetation Spectral Index (SAVI) extracted from satellite images is examined. was placed for this, Landsat 8 and 9 and Sentinel 2 satellite images from March 1401 to February 1402 were used. First, three fields with different soil texture were selected, then satellite images were taken in three stages for each field according to the simultaneous passage of two satellites from the study area, and at specific points the values of NDVI, EVI and SAVI indices after correction and processing It was extracted from satellite images and their correlation with observed vield data was obtained. The results showed that SAVI of Sentinel 2 satellite in loamy soil texture and EVI of Sentinel 2 satellite in loamy-clay-silty and clayey soil texture were more related with explanation coefficient of 0.76. Then, based on the superior index, the fitted linear regression relationship between the index and yield was obtained for each farm with different soil texture. The results of the relationship analysis showed a strong correlation between the observed and calculated values with the linear regression relationship of sugarcane yield in all three fields. The highest explanatory coefficient and predictive correlation of the regression relationship with observed values of 0.83 and 0.91 were obtained in the field with loamy soil texture. In general, the results of this research showed that the more the heavy texture of the soil is reduced, the more reliable the results of the fitted regression relationship can be. تخمین مقدار محصول نیشکر، نقش کلیدی برای گستره وسیعی از کاربردها مانند مدیریت تولید نیشکر دارد. در این تحقیق تخمین عملکرد محصول نیشکر با روش‌های شاخص سبزینگی تفاضلی نرمال شده (NDVI)، شاخص سبزینگی ارتقاء‌یافته (EVI) و شاخص طیفی پوشش گیاهی اصلاحی خاک (SAVI) که از تصاویر ماهواره ای استخراج شده، مورد بررسی قرار گرفت. برای اینکار از تصاویر ماهواره ای لندست هشت و نه و سنتینل دو مربوط به اسفندماه 1401 لغایت بهمن‌ماه 1402 استفاده شد. ابتدا سه مزرعه با بافت خاک متفاوت انتخاب گردید، سپس تصاویر ماهواره ای در سه مرحله برای هر مزرعه با توجه به گذر همزمان دو ماهواره از منطقه مورد مطالعه برداشت شد و در نقاط مشخص مقادیر شاخص‌های NDVI، EVI و SAVI پس از اصلاحات و پردازش از تصاویر ماهواره ای استخراج گردید و میزان همبستگی آن ها با داده های مشاهده ای عملکرد به‌دست آمد. نتایج نشان داد که شاخص های SAVI ماهواره سنتینل دو در بافت خاک لومی و EVI ماهواره سنتینل دو در بافت خاک لومی- رسی- سیلیتی و رسی با ضریب تبیین 76/0 دارای ارتباط بیشتری بودند. سپس بر اساس شاخص برتر، رابطه رگرسیون خطی برازش شده بین شاخص و میزان عملکرد برای هر مزرعه با بافت خاک متفاوت به‌دست آمد. نتایج بررسی رابطه ها نشان از وجود همبستگی قوی بین مقادیر مشاهده ای و محاسبه‌شده با رابطه رگرسیون خطی عملکرد نیشکر در هر سه مزرعه بود. بیشترین ضریب تبیین و همبستگی تخمین رابطه رگرسیونی با مقادیر مشاهده‌ای 83/0 و 91/0 در مزرعه با بافت خاک لومی به‌دست آمد. به‌طور کلی، نتایج این پژوهش نشان داد که هر چه از بافت سنگین خاک کاسته شود به نتایج رابطه رگرسیونی برازش شده بیشتر می توان اعتماد نمود. https://idj.iaid.ir/article_212361_fca55c104525ad6bf5129ab7cd1e5787.pdf