بررسی توزیع رطوبت خاک و عملکرد چند گیاه زمستانه در تناوب با گندم

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار پژوهش بخش تحقیقات فنی و مهندسی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، گرگان، ایران

2 استادیار پژوهش بخش تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، گرگان، ایران

چکیده

آزمایشی شامل شش نوع تناوب به همراه شش رقم گندم با استفاده از کرت‌های نواری در سه تکرار بر مبنای طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی در سال‌های1386 الی 1390 به اجرا در آمد. مقاله حاضر بخشی از نتایج طرح فوق بوده که به بررسی تغییرات عملکرد و توزیع رطوبت نیمرخ خاک در چند گیاه زمستانه می‌پردازد. نتایج نشان داده است که کشت کلزا و باقلا به جای گندم از مزیت نسبی بالاتری برخوردار بوده و کشت جو مزیتی نسبت به گندم ندارد. گندم در شرایط آبی و دیم، در انتهای فصل عمده رطوبت موجود در خاک را تخلیه نموده و شرایط رطوبتی در خاک مناسب کشت بعدی نخواهد بود. باقلا و کلزا به­دلیل اینکه زودتر از گندم کاشته می‌شوند و هم­چنین زودتر هم برداشت می‌شوند، نسبت به کشت مداوم گندم مزیت نسبی بالاتری دارند. به­طوری­که در سال دوم، سوم و چهارم در زمین تحت کشت باقلای آبی در انتهای فصل به­ترتیب در حدود 73، 30 و 18 میلی‌متر رطوبت در خاک بیش­تر از زمین تحت کشت گندم باقی مانده و قابل استفاده برای کشت تابستانه است. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

An Investigation of Soil Moisture Distribution and Yield of some Winter Crops in Wheat Rotation

نویسندگان [English]

  • Ali Reza Kiani 1
  • Abbas Ali Nourinia 2
1 Associate Research Professor, Department of Agricultural Engineering, Agricultural and Natural Resources Research and Education Center of Golestan Province, Gorgan, Iran
2 Assistant Research Professor, Agricultural and Natural Resources Research and Education Center of Golestan Province, Gorgan, Iran
چکیده [English]

A field experiment including of six rotations, six cultivars of wheat and two irrigation regimes (rain-fed and supplementary irrigation) treatments with three replications was carried out over four years (2007-2012). This article is part of the mentioned project result that focuses on soil moisture distribution in some winter crops. Results show that bean and canola have a higher comparative advantage than the continuous cultivation of wheat because they are planted earlier and also harvested earlier than the wheat. The most of the moisture were depleted in the soil at the end of the wheat season, both in supplementary and in rainfed conditions, as a result soil moisture conditions would be in appropriate in the next planting. For example, the results shown in the second, third and fourth year sat the end growth stage of the bean cultivation was remained about 73,30 and18 mm of soil moisture higher than the land under wheat cultivation which is available for the next summer crop. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Golestan
  • Green water
  • Supplemental irrigation
  • Wheat
کیانی،ع.ر و نوری نیا،ع.ع. 1391. تأثیر نظام‌های مختلف تناوب زراعی بر کارآیی مصرف آب گندم در استان گلستان. گزارش پژوهشی نهایی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، به شماره 41709، 70 صفحه. 

Aldaya,M.M., Hoekstra,A.Y and Allan,J.A. 2008. Strategic importance of green water in international crop trade. Value of Water Research Report Series, No. 25, UNESCO-IHE Institute for Water Education, Delft, the Netherlands. 36.

Arif,M and Malik,M.A. 2009. Economic Feasibility of proposed cropping patterns under different soil moisture regimes of Pothwar plateau. International Journal of Agriculture and Biology. 11: 27–32.

Aslam,M and Mehmood,G. 2003. Economic feasibility of crop rotations under different rainfall zones. Journal of Agriculture. 35: 23–27.

Baumhardt,R.L  and Lascano, R.J. 1999. Water budget and yield of dry land cotton intercropped with terminated winter wheat. Journal of Agronomy. 91: 922-927.

David,C.N., Merie,F.V., Randy,L.A., Rudy,A.B., Joseph,G.B and Halvorson,A.D. 2002. Cropping systems, water content and yield of winter wheat. Journal of Agronomy. 94: 962–967.

Harris,H.C. 1991. Implications of climate variability. In: Harris, H.C. Cooper, P.J.M. and Pala, M. (Eds) Soil and Crop Management for Improved Water Use Efficiency in rain-fed areas. Proceedings of an international workshop 1989, Ankara, Turkey. ICARDA, Alepo, Syria.21-35.

Hulugalle,N.R and Entwistle,P.C. 1997. Soil properties and crop growth in an irrigated Vertisol after nine years of minimum tillage. Journal of Soil Tillage Research 42:15–32.

Odindi,J.O and Kakembo,V. 2011. The hydrological response of Pteroniaincana-invaded areas in the Eastern Cape Province, South Africa, Journal of Ecohydrology, 4: 832–840.

Oweis,T. 1997. Supplemental irrigation: a highly efficient water- use practice. ICARDA, Aleppo, Syria. 16. 

Pala,M. 1996. Water relations and WUE in relation to crop rotation and tillage. Training course on agronomy of production systems. ICARDA, Alleppo, Syria March 11-21.

Rockström,J and Barron,J. 2007. Water productivity in rain-fed systems: Overview of challenges and analysis of opportunities in water scarcity prone savannahs. Irrigation Science. 25:299–311.

Rockström,J., Lannerstad,M and Falkenmark,M. 2007. Assessing the water challenge of a new green revolution in developing countries. Proceedings of the National Academy of Sciences of the USA (PNAS). 104:15. 6253-6260.

Smith,M. 1992. Cropwat: A computer program for irrigation planning and management. FAO Irrigation and Drainage, Paper No. 46. 126 p.

Wang,S., Fu,B.J., Gao,G.Y.,  Yao,X.L  and Zhou,j. 2011. Soil moisture and evapotranspiration of different land cover types in the Loess Plateau, China.Hydrology and Earth System Sciences, 16:2883–2892.

Wiese,J.D. 2013. The effect of crop rotation and tillage practice on soil Moisture, nitrogen mineralization, growth, development, yield and quality of wheat produced in the Swartland area of South Africa.  M. S. Thesis, Faculty of Agriculture at Stellenbosch University, South Africa, 94 P.