نشریه آبیاری و زهکشی ایران

نشریه آبیاری و زهکشی ایران

امکان‌سنجی استفاده مجدد از پساب در آبیاری فضای سبز (مورد مطالعه: فاضلاب شهر تربت حیدریه)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی آبیاری و زهکشی، دانشکده علوم و مهندسی آب، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تربت حیدریه، تربت حیدریه، ایران
2 استادیار گروه مهندسی آب، دانشکده علوم و مهندسی آب، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تربت حیدریه، تربت حیدریه، ایران
چکیده
محدودیت‌های منابع آبی در ایران، لزوم استفاده مجدد از پساب و بازچرخانی آب‌های تصفیه‌شده را به‌عنوان یکی از راهکارهای دستیابی به منابع جدید آبی نمایان‌تر کرده است. به‌منظور بررسی تاثیر پساب بر خصوصیات کمی و کیفی بوته بنفشه و مینا در سال آبی ۱۴۰۱، درصدهای مختلف اختلاط آب با پساب شهری (۲۵-۵۰-۷۵ و ۱۰۰ درصد) حاصل از تصفیه‌خانه فاضلاب تربت حیدریه بعنوان تیمارهای آزمایش در مقایسه با آب شهری بعنوان تیمار شاهد، در قالب طرح آماری بلوک کامل تصادفی با پنج تیمار و چهار تکرار اجرا گردید. در طی فصل زراعی شاخص‌های تعداد گل، مساحت سبز، ارتفاع گل و وزن خشک و در پایان فصل کشت، خصوصیات شیمیایی خاک اندازه‌گیری گردید. آنالیز داده‌ها با استفاده از نرم افزار SAS در سطح اطمینان ۹۵ درصد انجام و نتایج حاصل با استفاده از آزمون LSD مقایسه گردید. براساس به نتایج بدست آمده، نسبت‌های مختلف آب و فاضلاب تاثیر معنی‌داری بر تعداد گل و سطح سبز در هر دو گونه‌ی بنفشه و مینا داشت. اما کاربرد این تیمارها بر ارتفاع گل تنها در بوته‌ی بنفشه تاثیر معنی‌دار نشان داد. با جایگزینی 75 درصد آب آبیاری با پساب (5T)، مساحت سطح سبز و تعداد گل در بوته‌ی مینا به‌ترتیب 11 و 54 درصد و در بوته‌ی بنفشه 22 و 10 درصد افزایش یافت. آبیاری با پساب سبب افزایش میزان عناصر Na، Ca و Mg، کاهش Fe و افزایش EC و SAR خاک نسبت به منطقه شاهد شد. توصیه می‌شود به‌منظور دستیابی به نتایج دقیق‌تر اثرات درازمدت آبیاری با پساب بر غلظت عناصر خصوصا فلزات سنگین در خاک و گیاه بررسی شود.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Feasibility of reusing wastewater in irrigation of green space (Study case: city wastewater of Torbat Heydarieh)

نویسندگان English

reza abbasi kaskaki 1
mohammad karimzadeh 2
1 Master's student in Irrigation and Drainage Engineering, Faculty of Engineering and Water Sciences, Torbat Heydarieh Azad University, Torbat Heydarieh, Iran
2 Assistant Professor, Department of Water Engineering, Torbat Heydarieh Azad University, Torbat Heydarieh, Iran
چکیده English

The limitations of water resources in Iran have highlighted the need to reuse wastewater and recycle purified water as one of the solutions to obtain new water resources. In order to investigate the effect of wastewater on the quantitative and qualitative characteristics of Banafsheh and Mina plants in the water year of 2022, different percentages of mixing water with urban wastewater (25-50-75 and 100 percent) obtained from Torbat Heydarieh wastewater treatment plant as experimental treatments were compared with city water as the control treatment. It was implemented in the form of a complete randomized block statistical design with five treatments and four replications. During the growing season, the indicators of the number of flower, green area, flower height and dry weight were measured, and at the end of the growing season, the chemical properties of the soil were measured. Data analysis was done using SAS software at a confidence level of 95% and the results were compared using the LSD test. Based on the obtained results, different proportions of water and sewage had a significant effect on the number of flowers and green surface in both Banafsheh and Mina. But the use of these treatments showed a significant effect on the flower height only in the Banafsheh. By replacing 75% of irrigation water with wastewater the green area and the number of flowers increased by 11% and 54% in the Mina and by 22% and 10% in the Banafsheh respectively. Irrigation with wastewater caused an increase in Na, Ca and Mg elements, a decrease in Fe and an increase in soil EC and SAR compared to the control area. It is recommended to investigate the long-term effects of irrigation with wastewater on the concentration of elements, especially heavy metals, in soil and plants in order to achieve more accurate results.

کلیدواژه‌ها English

Effluent Concentration"
Unusual Waters"
Mix"
Mina"
"
Banafsheh"
امامقلی، م. 1391. بررسی تأثیر پساب شهری در احیای اراضی بیابانی بر برخی خصوصیات شیمیایی خاک و پوشش گیاهی (مطالعه موردی: دشت سگزی اصفهان).  پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران.
انبیر، ل. و نوری، ز. 1397. بررسی کیفیت پساب خروجی تصفیه‌خانه فاضلاب شهری اکباتان جهت کاربرد در اراضی کشاورزی و فضای سبز. نشریه مدیریت اراضی. 6(1): 102-95.
بدلیانس قلیکندی، گ.، ابریشمی، ع.، شویدی، ع. و جمشیدی، ش. 1392. امکان‌سنجی استفاده مجدد از پساب تصفیه شده برای آبیاری فضای سبز (مطالعه موردی پساب تصفیه‌خانه فاضلاب شهید محالتی). همایش ملی بازیافت آب؛ راهبردی اصولی برای مدیریت بحران آب. 15 آبان، اصفهان.
بیگی هرچگانی، ح. و بنی­طالبی، گ. 1392. اثر بیست و سه سال آبیاری سطحی با پساب شهری بر انباشت بعضی فلزات سنگین در خاک، انتقال به دانه­های گندم و ذرت و خطرات بهداشتی مرتبط. نشریه آب‌وخاک (علوم و صنایع کشاورزی). 27(3): 580-570.
پرتانی، ص. و محمودی­مظفر، ع. 1400. بررسی اثر آبیاری با پساب شهری بر شاخص­های رشد گونه­های فضای سبز تهران (خرزهره و فستوکا). نشریه آب و توسعه پایدار. 8(1): 88-79.
جمالی، ص.، زین­الدین، س.م. و کلاهی، م. 1399. اثر تیمارهای تلفیقی پساب تصفیه­شده شهری بر عملکرد و اجزای عملکرد کینوا. نشریه پژوهش­های حفاظت آب‌وخاک. 27(1): 195-181.
چوپان، ی.، هزارجریبی، ه.، قربانی، خ.، حسام، م. و خاشعی سیوکی، ع. 1400. تأثیر پساب فاضلاب شهری و روش­های نوین آبیاری بر خواص زعفران.‎ نشریه علوم و مهندسی آب و فاضلاب. 6(1): 60-52.
حسین­نژاد میر، ا.، ملکی، ع. و عالی­نژادیان بیدآبادی، ا. 1397. تأثیر سطوح مختلف آبیاری با پساب شهری بر تجمع برخی عناصر شیمیایی در خاک.‎ نشریه مدیریت آب و آبیاری. 8(2): 265-253.
حسینی شاد، س.م. و مهدی­نژاد، م.ه. 1400. بررسی الگوهای کشاورزی مناسب جهت آبیاری با پساب شهر سبزوار. علوم و تکنولوژی محیط‌زیست. 23(11): 278-269.
رضوانی­مقدم، پ. و میرزایی نجم­آبادی، م. 1388. تأثیر نسبت­های مختلف آب چاه و فاضلاب تصفیه­شده بر خصوصیات مورفولوژیکی، عملکرد و اجزای عملکرد ذرت، سورگوم و ارزن علوفه­ای. مجله پژوهش­های زراعی ایران. 7(1): 75-63.
سروش، ف.، موسوی، س.ف، رزمجو، خ. و مصطفی زاده فرد، ب. 1386. تأثیر آبیاری با مقادیر متفاوت پساب تصفیه­خانه شهری بر جذب عناصر توسط ارقام چمن ژاپنی (Zoysia spp). مجله پژوهش کشاورزی: آب، خاک و گیاه در کشاورزی. 7(2): 84-73.
شرکت مهندسین مشاور مهاب قدس. 1380. طراحی، ساخت، نصب و بهره­برداری از تصفیه­خانه فاضلا ب تربت حیدریه. شرکت آب منطقه­ای خراسان رضوی. 72-34.
صالحی، ا.، طبری کوچکسرایی، م، محمدی، ج. و علی­عرب، ع. 1387. تأثیر آبیاری با فاضلاب شهری بر خاک و رشد درختان کاج شهر تهران. فصلنامه تحقیقات جنگل و صنوبر ایران. 16(2): 196-186.
عابدی کوپایی، ج.، افیونی، م. مصطفی­زاده، ب.، موسوی، س.ف. و باقری، م.ر. 1382. تأثیر آبیاری بارانی و سطحی با پساب تصفیه­شده بر شوری خاک. مجله آب و فاضلاب. 14(1): 12-2.
قانعیان، م.ت.، و دهواری، م. 1398. راهنمای کاربرد آب­های بازیافتی در کشاورزی، مرکز تحقیقات کیفیت آب، پژوهشکده محیط زیست دانشکده علوم پزشکی، دانشگاه تهران.
قنبری، ا.، عابدی کوپایی، ج. و طایی سمیرمی، ج. 1385. اثر آبیاری با پساب فاضلاب تصفیه­شده شهری روی عملکرد و کیفیت گندم و برخی ویژگی­های خاک در منطقه سیستان. مجله علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی. 10(4): 75-59.
نادی، ز.، رئیسی، ف. و حسین­پور، ا. 1388. تاثیر پساب­های صنعتی خام و تصفیه­شده بر روی آنزیم فعالیت یک خاک رس سیلتی در شرایط آزمایشگاهی. مجله آب و فاضلاب. 1: 100-93.
نجف­پور، ف.، سلیمانی بابرصاد، م. و دناک، ع. 1393. بررسی استفاده مجدد از پساب و لجن تصفیه­خانه فاضلاب در فضای سبز شهر (مطالعه موردی تصفیه­خانه فاضلاب شهر اهواز). دوفصلنامه تخصصی مهندسی آب. 142-135.
نعیمی، ل. 1393. بررسی تاثیر استفاده مجدد از پساب تصفیه­خانه فاضلاب در فضای سبز شهری به­منظور توسعه پایدار (مطالعه موردی: شهر اراک). دومین همایش ملی و تخصصی پژوهش­های محیط زیست ایران. انجمن ارزیابان محیط زیست هگمتانه، همدان.
نیکوزاده، ع. 1396. ضرورت بهبود و توسعه فضای سبز شهری در تربت حیدریه و چالش محدودیت منابع آبی. پایان نامه کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی. دانشگاه آزاد اسلامی واحد تربت حیدریه.
یزدانی، و.، قهرمان، ب، داوری، ک. و فاضلی، ا. 1393. تأثیر فاضلاب بر خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک. مجله علوم و تکنولوژی محیط زیست. 16(93): 558-543.
یغمایی، ا.ا. 1379. عملکرد ذرت دانه­ای در آبیاری با فاضلاب خانگی و پیامدهای حاصل از آن. پایان­نامه کارشناسی‌ارشد. دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد.
Alizadeh, A., Bazari, M.E., Velayati, S., Hasheminia, M. and Yaghmaei, A. 2001. Irrigation of corn with wastewater. PP. 147-154. In: Ragab, R., Pearce, G., Changkim, J., Nairizi, S. and Hamdy, A. (Eds.), ICID International Workshop on Wastewater Reuse and Management. Seoul, Korea.
Jenkins, C.R., Papadopoulos, I. and Stylianou, Y. 1994. Pathogens and wastewater use of irrigation in Cyprus. In: Proceeding of Int. Conf. on Land and Water. Valenzano, Bari. 4-8 Sep, Italy.
Jeong, H., Kim, H. and Jang, T. 2016. Irrigation water quality standards for indirect wastewater reuse in agriculture: A contribution toward sastainable wastewater reuse in South Korea. MPDI. 8(4): 2-18.
Matouq, M. 2010. The potential for reusing treated municipal wastewater for irrigation in the Hashemite Kingdom of Jordan. International Journal of Water. 4(1-2): 12-26.
Ragab, R., Pearce, G., Changkim, J., Nairizi, S. and Hamdy, A. (Eds.). pp. 147-154. ICID International Workshop on Wastewater Reuse and Management. Seoul, South Korea.
Sheshma, B., Ankita, S., Sharma, S., Kholvar, K., Mandawat, B., Agarwal, V. and Bargotya, Y. 2022. Effect of sewage on soil properties. International journal of Management, Technology and Engeeniring. 4.
Yoon, C.G. and Kwun, S.K. 2001. Feasibility study of reclimed wastewater irrigation to paddy rice culture in Korea. In: Ragab, R., Pearce, G., Changkim, J., Nairizi, S. and Hamdy, A. (Eds.), pp. 127-136. ICID International Workshop on Wastewater Reuse and Management. Seoul, South Korea.